Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesinde, idarenin ödediği işçilik alacaklarını alt işverenlerden rücuen tazminat olarak talep ettiği dava süreci.
Özet: Bir idarenin, hizmet alım sözleşmesi yaptığı firmalar aleyhine açtığı rücuen tazminat davasıdır. İdare, sözleşme kapsamında bu firmalar bünyesinde çalışan bir işçiye, iş akdinin haksız feshi nedeniyle açtığı işçilik alacakları davasında mahkeme kararıyla ödemek zorunda kaldığı kıdem ve ihbar tazminatları ile yargılama giderlerinin, hizmet sözleşmelerindeki sorumluluk hükümleri gereği davalı firmalardan tahsilini talep etmektedir. Davacı, ilk talebini ıslah dilekçesiyle 9.187,11 TLye yükseltmiş olup, dava dilekçesinin tebliğine rağmen davalı firmalar davaya cevap vermemiş ve duruşmalara katılmamıştır. Dosyaya sunulan sözleşmeler, önceki mahkeme kararı, icra takibi belgeleri ve bilirkişi raporu, idarenin ödeme yükümlülüğünü ve davalıların rücuen sorumluluğunu ortaya koymaktadır.
T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/163 Esas - 2025/365
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2024/163 EsasKARAR NO : 2025/365...DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)DAVA TARİHİ : 06/03/2024KARAR TARİHİ : 05/05/2025KARAR Y.TARİHİ : 07/05/2025Mahkememizde görülmekte olan "rücuen alacak" davasının yapılan açık yargılaması sonunda aşağıdaki karar tesis edilmiştir.I-İDDİALAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil idare...... Müdürlüğü ile yukarıda unvan ve adresleri belirtilen firmalar arasında hizmet alım sözleşmesi mevcut olduğunu, bu firmaların işçilerinden ...’ın adı geçen şirketlerde iş akdiyle çalıştığını, Dava dışı iççi...’ın adı geçen firmalarca iş akdinin sonlanması nedeniyle ....Hukuk Mahkemesi (iş Mahkemesi sıfatıyla) açtığı "Alacak Davasının aynı Mahkemenin 22.03.2022 tarih, .... sayılı kararı ile hükme bağlandığını ve dava konusu edilen işçilik alacaklarının davacı İdareden tahsiline karar verildiğini, .... sayılı icra dosyası ile takibe koyulduğunu, davacı İdarece icra dosyasına, 14.04.2022 tarihinde 13.241,53-TL ödeme yapıldığını, davacı tarafından dava dışı işçiye yapılan ödemelerden davalı şirketlerin sorumlu olduğunu, bilindiği üzere İş Kanununda Asıl işveren-Alt İşveren arasındaki ilişkiyi ve sorumluluğu düzenleyen herhangi bir hüküm bulunmadığını, Ancak ... Kararlarıyla konunun açıklığa kavuşmakta olduğunu, davacı ile davalı yükleniciler arasında imzalanan sözleşmelerde ve eklerinde, sözleşme kapsamında çalıştırılan işçilerin ücreti ve her türlü işçilik alacaklarından firmaların sorumlu olacağına ilişkin hükümler yer almakta olduğunu, bu sözleşmeler kapsamında davalıların çalıştırdığı bütün işçilerin ücret ve her türlü alacaklarından sorumlu olduğu halde davacı aleyhine yukarıda bahsedilen davaların açılmasına sebep olunduğunu, hem tahsil olunabilecek alacak miktarının tayini hem de idarece ödenen tutardan ilgili firmaların sorumluluk oranlarının tayininin, uzmanlık gerektiren bir iş olduğundan davalıların ödemekle yükümlü olduğu miktarların bilirkişi raporuyla tespit olunacağını, belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL alacağa ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 13/02/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile alacak taleplerini toplam 9.187,11 TL'ye yükseltmiş noksan harcı tamamlamıştır. II. SAVUNMALAR Davalı yana dava dilekçesi usulüne uygun şekilde meşruhatlı davetiye ile tebliğ edilmesine karşın, davalı davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır. III-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER1.Tarafların arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığına dair arabuluculuk son tutanağı. 2. Sözleşme ve şartname örnekleri,3. SGK kayıtları,4.Ödeme dekotları5. ...Sayılı, 22/03/2022 tarihli kararının incelenmesinde; davacı...leyhine, iş akdinin haksız feshedildiğinden bahisle açılan işçilik alacaklarının ( ihbar, ücreti alacağının) tahsili istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama neticesinde "1-Davanın KISMEN KABULÜ, KISMEN REDDİ ile;a-Kıdem tazminatı alacağı olan brüt 2.801,29 TL'nin akdin feshi tarihi olan 21/06/2015 tarihinden işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, b-İhbar tazminatı alacağı olan brüt 1.876,00 TL'nin arabuluculuğa başvuru tarihi olan 13/04/2021 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-Yasal kesintilerin infaz aşamasında gözetilmesine, " 22.03.2022 tarihinde kesin olarak karar verildiği görülmüştür. 6. ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde; dava dışı işçi tarafından davacı ... aleyhine toplam 13.345,25 TL 'nin tahsili için ilamlı icra takibi başlatıldığı, davacı tarafından 14.04.2022 tarihinde 13.241,53 TL; 18.04.2022 tarihinde 1.227,78 TL olmak üzere toplam 14.469,31 TL ödeme yapıldığı tespit edilmiştir7. Mahkememizce dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; Davacı ile davalı arasında “...bünyesinde bulunan garaj,kazan bakım ve işletme servislerinde çalışacak 3 adet Pick-up,1 adet panel minibüs,1 adet sedan otomobil ve 1 adet kamyonun şoförleri ile beraber 2 yıl süreli kiralanması işine ilişkin” Hizmet Alım Sözleşmesi imzalandığı, Hizmet Alım Sözleşmeleri kapsamında davalı alt işveren ve dava dışı bir başka alt işveren bünyesinde çalışmış olduğu anlaşılan dava dışı işçi...’ın açtığı dava sonucunda ...tarihli kararı ile işçilik alacaklarına(kıdem ve ihbar tazminatı) ve yargılama giderlerine hükmedildiği, ... sayılı kararı ile ilgili başlatılan... tarafından 14.04.2022 tarihinde 13.241,53-TL ve 18.04.2024 tarihinde 1.227,78-TL ödeme yapıldığı bu şekilde icra dosyasına yapılan ödemenin toplamda 14.469,31-TL olduğu fakat huzurdaki davanın dava dilekçesinde icra dosyasına yapılan yalnızca 13.241,53-TL’lik ödeme tutarına ilişkin rücu talep edildiğinden , hesaplamalar alternatifli olarak yapıldığını, birinci alternatif (13.241,53 TL tutar üzerinden rücu hesaplanması) sonucu, 5.478,51 TL kıdem tazminat payı, 2.929,03 TL ihbar tazminatı payı olmak üzere toplam 8.407,54 TL rücu tutarının, ikinci alternatif (14.469,31 TL üzerinden rücu hesaplanması) sonucu, 5.986,49 TL kıdem tazminat payı, 3.200,62 TL ihbar tazminatı payı olmak üzere toplam 9.187,11 TL rücu tutarının, iş mahkemesi dosyası davalı şirkete ihbar edildiğinden ödeme tarihinden itibaren faiz uygulanabileceği şeklinde görüş bildirilmiştir. IV-DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇEDava; davacı şirket tarafından dava dışı işçi/işçilere ödenen işçilik alacaklarının, davalı yan ile akdedilen hizmet alım sözleşmesine dayalı olarak rücuen tahsili istemine ilişkindir.Asıl işverenle alt işverenin işçiye karşı müteselsilen sorumlu olduğu, 4857 sayılı İş Kanunu’nun yer alan "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." düzenlemesine yer verilmiştir. Asıl iş veren ve altişverenin birbirlerine karşı sorumluğu ise aralarındaki sözleşme hükümlerine göre, sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde Borçlar Kanunu Genel Hükümleri ve Yargıtay içtihatları uyarınca belirlenmektedir. Dava konusu asıl işveren ve alt işverenler arasında ödenen işçi alacağının rücuna ilişkin emsal ... sayılı ilamında "İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir." denilmektedir. Dava dışı işçi ...ın davacı iş yerinde çalıştığı, feshedildiği, davacı yanın dava dışı işçilerin hizmet dönemi için 14.04.2022 tarihinde 13.241,53 ve 18.04.2024 tarihinde 1.227,78 TL olmak üzere toplam 14.469,31 TL icra dosyasına ödeme yaptığı görülmüştür.Davacı yan, dava dışı işçilerin işçilik alacakları için ödediği işçilik alacaklarından taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmeleri uyarınca davalı yanın sorumlu olduğunu ileri sürmektedir.Toplanan delillerden; davacı ile davalı şirket arasında asıl ve alt işveren ilişkisinin bulunduğu, dava dışı işçi ...'ın 01/09/2014- 28/08/2015 arasında davalı şirket bünyesinde toplam 238 gün çalışması bulunduğu ... kayıtlarından anlaşılmıştır.Taraflarca imza edilen sözleşme ve şartnamelerde ödenen işçilik alacaklarından davacı asıl işverenin sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır. İşçilik alacakları davacı asıl işveren tarafından ödenen dava dışı işçinin; davalı yüklenicilerin işçisi olması, sözleşme ücretine; işçilerin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, davacı asıl işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin, işçiyi çalıştıran davalı yüklenicilerden işçilik alacakları yönünden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını, talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.Yukarıda yazılı açıklama ve değerlendirmeleri içeren hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilen bilirkişi raporu ile; davacı tarafından kesinleşen iş mahkemesi kararlarıyla dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarından, işçinin çalışma dönemleri ile sınırlı olmak üzere davalı yanın sorumlu olduğu ve sorumluluk miktarlarına ilişkin bilirkişi raporu dosya ve delil durumuna uygun bulunmuş, davanın ıslah edilmiş haliyle kabulüne, 9.187,11 TL rücuen işçi alacağının ödeme tarihi olan 14/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.V-HÜKÜM 1.Davanın kabulü ile, 9.187,11-TL rücune işçi alacağının ödeme tarihi olan 14/04/2022 tarihiden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Karar ve İlam Harcı 2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 627,57 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL, yargılamanın devamı aşamasında yatırılan 155,19 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 582,79-TL harcın mahsubu ile bakiye 44,78-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,Yargılama Giderleri ve Gider Avansı3. Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 577,00 TL, bilirkişi ücreti olarak 3.000,00-TL olarak yapılan toplam 3.577,00 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 4. Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı ve ıslah harcı toplam 1.071,19 -TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 5. Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE,6. Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,Vekalet Ücreti7. Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 9.187,11 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda yapılan inceleme sonucunda miktar itibariyle kesin olarak verilen karar karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 05/05/2025 ...