Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin trafik kazası sonucu yaralanan yolcunun maluliyet kaynaklı cismani ve manevi tazminat talepleri ile kusur iddialarını değerlendiren istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, 14.01.2016 tarihinde meydana gelen trafik kazasında yaralanan ve maluliyet yaşayan davacının, sürücü, araç sahibi şirket ve sigorta şirketinden cismani zarar tazminatı (tedavi giderleri, kazanç kaybı, sürekli ve geçici iş göremezlik, bakıcı gideri ile manevi tazminat) talep ettiği, davalı sigorta şirketinin maluliyet oranı ve faiz türü; araç sahibi şirketin ise davacının alkollü ve emniyet kemersiz olarak sürücünün boynuna sarılmak suretiyle kazaya bizzat kendisinin sebep olduğu, zamanaşımı, haksız kazanç sağlama iddiası ve zararlarının karşılandığı yönündeki savunmalarıyla davanın reddini istediği bir tazminat davasına ilişkin ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesini konu almaktadır.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/1389 - 2026/969
T.C.
ANKARA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2024/1389
KARAR NO : 2026/969
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 13/12/2023
NUMARASI : 2017/550 Esas 2023/887 Karar
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ : 22/05/2026
GEREKÇELİ KARAR
YAZILMA TARİHİ : 21/06/2026
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili ve davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnşaat Nakliyat Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi
vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde; 14.01.2016 tarihinde, davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan davalı ... Japan Sigorta AŞ tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalanan ve davalı ... Balata Oto Gıda İnş. Nak. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.'nin maliki bulunduğu aracın ağaca çarpmasıyla meydana gelen kazada, araçta yolcu olan davacının yaralandığını ve maluliyetinin meydana geldiğini, zararlarından davalıların sorumlu olduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, ıslah yoluyla artırılmak üzere 5.000,00 TL tedavi gideri, kazanç kaybı ve çalışma gücünün azalmasına ya da yitirilmesini ilişkin maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan, ayrıca 30.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi haricindeki davalılardan, müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiş, ıslah dilekçesi ile de; sürekli iş göremezlik tazminatını 102.739,01 TL, geçici iş göremezlik tazminatını 10.087,87 TL bakıcı giderini 3.294,00 TLolarak belirleyerek davalılardan avans faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde; davayı kabul anlamına gelmemek üzere, maluliyet oranını gösterir raporun dosyaya kazandırılması için dosyanın Adli Tıp 3. İhtisas Kuruluna gönderilmesini talep ettikleri, 25.02.2011 tarihinden itibaren geçerli olan mevzuat değişikliği sebebiyle davalı şirketin tedavi giderleri ve geçici iş göremezlik tazminatı taleplerine ilişkin sorumluluğunun ortadan kalktığını, davacının geçici iş göremezlik giderine ilişkin talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğu; aracın hususi araç olması nedeniyle faizin yasal faiz olması gerektiği savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Lazer Kesim Asansör Bal. Oto Gıd. İnş. Nak. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; davalı aleyhine açılan işbu davayı kabul etmedikleri, davacının tüm taleplerine karşı zamanaşımı itirazında bulunduklarını; davacının dava dilekçesindeki iddiasının aksine, davalı şirket ile davacı arasında herhangi bir bayilik sözleşmesi bulunmadığı, davaya konu kazanın gerçekleştiği gün davacının, davalı şirketin diğer bir firması ... Metal’den ... debriyaj balatası almak üzere davalı şirkete geldiğini, davacının ısrarları neticesinde diğer davalı ..., davalı şirket yetkilisi ... ... ve davacının, davalı şirketin maliki olduğu araç ile yemek yemeye gittikleri; davacının yemek esnasında alkol aldığı, fakat davacının İran vatandaşı olması nedeniyle alkol kullandığının ifşa edilmesini istemediği; bu hususun hastane kayıtlarıyla sabit olduğu, dava konusu kazanın gerçekleşmesine davacının bizzat sebebiyet verdiğini, dönüş yolunda arka koltukta oturan ve alkollü olan davacının, aracı kullanmakta olan davalı ...’ın boynuna arkadan sarıldığı ve böylece kontrolü kaybederek kaza yapmasına ve emniyet kemerini de takmayarak kendisinin yaralanmasına bizzat neden olduğunu, zira emniyet kemeri takılı olan sürücü ve sağ ön koltukta oturan ... ...’nun kaza nedeniyle herhangi bir zarar görmediğini; bu hususlarda, araçta bulunan ... ...’nu tanık olarak dinletmeyi talep ettiklerini, kazadan sonra davalı şirketin davacı ile yakından ilgilendiği, davacının Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesinde tedavisinin gerçekleştiğini; taburcu olduktan sonra davacının özel ambulansla memleketi İran’a gönderildiği; davacının ülkesine dönüş için yaptığı masrafların, özel ambulansın ücretinin dahi davalı tarafından ödendiğini; 7 ay boyunca bakıma muhtaç olduğu iddia edilen davacının kazadan bir süre sonra Türkiye'ye iş için tekrar giriş yapmasının manidar olduğunı, pasaport kayıtlarının celbini talep ettikleri, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurlu olduğu ve kendi kusuruyla sebep olduğu kazadan faydalanarak haksız kazanç elde etmeye çalışıldığı savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ...; yasal süresi içerisinde davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; davanın 14.01.2016 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde, davacıda meydana geldiği belirtilen geçici ve kalıcı iş göremezlik ile geçici bakıcı giderleri ve manevi zararın giderilmesi amacıyla açılan maddi ve manevi tazminat davası olduğu, kusur bilirkişisinden alınan raporda; davalı araç sürücüsü ...'ın 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 47/d ve 52/b maddelerinde belirtilen kuralları ihlali, dikkatsizliği ve tedbirsizliğinden kaynaklı olarak; olayda %100 oranında kusurlu bulunduğu; araçta yolcu konumunda bulunan davacı ...'nın olayda kusuru bulunmadığının belirtildiği, davacının maluliyetinin tespiti için İstanbul Adli Kurumu 2. İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 29.01.2021 tarihli raporda; Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması Ve Özürlülülere Verilecek Raporlar Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre yapılan değerlendirmede; davacıdaki tüm vücut engel oranının % 9 olduğu; iyileşme sürecinin 6 aya kadar sürebileceği, 6 aylık iyileşme süreci içerisinde 1 ay başka birisinin yardımına gereksinim duyabileceğinin belirtildiği kusur ve maluliyet raporunun karar vermeye elverişli olduğu, kusur ve maluliyet durumuna göre alınan aktüer hesap bilirkişisi raporunda; davacının, 10.087,87 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 102.739,01 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ile davacının 2 ay süreyle geçici bakıcı ihtiyacı bulunduğunun tespiti ile 3.294,00 TL geçici bakıcı gideri zararının hesaplandığı raporun karar vermeye elverişli olduğu, davacının sürekli ve geçici iş göremezliğin yanı sıra geçici bakıcı giderleri hususundaki maddi tazminat taleplerinin (bilirkişi raporları kapsamında sunulan hesaplamalar dikkate alınarak) kısmen kabulüne; bunun yanı sıra manevi zararlarının tazmini hususundaki talebinin ise (davacıda meydana gelen maluliyetin oranı ve talep edilen tazminat miktarının birlikte değerlendirilmesi suretiyle) kabulüne karar vermek gerektiği gerekçesiyle; " Davacının Maddi Tazminat Davası Yönünden;Davanın kısmen kabulüne; Davacıda Oluşan Sürekli İş Göremezlik İle İlgili Olarak; 3.000,00 TL.'nin, kaza tarihi olan 14/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 99.739,01 TL.’nin, ıslah tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine; davacıda oluşan geçici iş göremezlik ile ilgili olarak; 1.000,00 TL.'nin, kaza tarihi olan 14/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 9.087,87 TL.’nin, ıslah tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine;
c) Geçici Bakıcı Gideri ile ilgili olarak; Her ne kadar, bilirkişi raporu kapsamında, geçici bakıcı gideri ile ilgili olarak yapılan hesaplamada, 2 aylık sürenin dikkate alındığı anlaşılmakta ise de; Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda, davacının geçici bakıcı ihtiyaç süresinin (1) ay olduğunun belirtildiği anlaşıldığından; 1.000,00 TL.'nin, kaza tarihi olan 14/01/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 647,00 TL.’nin, ıslah tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine; Fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin reddine; 30.000,00 TL. Manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine," karar verilmiş, sonrasında tashih kararı ile maddi tazminata yönelik hüküm fıkrasındaki ıslah edilen kısıma yönelik olarak “müteselsilen” ibaresi, manevi tazminata ilişkin olarak hüküm fırkasına “(davalı ... Sigorta AŞ hariç olmak üzere)” ibraresi eklenmek suretiyle kararın düzeltilmesine karar verilmiş, hüküm davacı vekili, davalı ... Sigorta AŞ vekili ve davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Oto. Gıda İnş. Nakliyat Paz. San. Ve Tic. Ltd Şti vekili tarafından istinaf edilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; İlk derece mahkemesi tarafından maddi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi tarafından, davacının 2 aylık geçici iş göremezlik süresi olduğu kabul edilerek hesaplama yapılmış iken, mahkemece Adli Tıp Kurumundan alınan raporda bir aylık geçici iş göremezlik süresi belirlendiğinden, talebin kısmen kabulüne karar verildiğini, mahkemece çelişkinin giderilmesi için rapor almak yerine belirtilen şekilde karar verilmesinin hatalı olduğunu; davada faiz, yasal faiz olarak talep edilmiş iken, ıslah yolu ile faiz türünü ticari faiz olarak ıslah ettiklerini, buna rağmen tazminatın yasal faizi ile tahsiline karar verilmesinin hatalı olduğunu, İlk derece mahkemesi tarafından manevi tazminata ilişkin faize hükmedilmemiş olmasının da hatalı olduğu, haksız fiilden kaynaklanan olay nedeniyle ıslah dilekçesinde faiz talebinde bulunulmasına rağmen faize hükedilmemiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istrmiştir.
Davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti vekili istinaf başvuru dilekçesinde; Kazanın meydana gelmesinde, davalının kusuru olmadığını, araçta arka koltukta alkollü olarak oturan, davacının arkadan araç sürücüsünün boynuna sarılması ile kazaya neden olduğunu, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde davacının kusuru olmadığına yönelik raporu kabul etmediklerini, hükme esas alınan maluliyet raporunda, kabul edilen engel oranını ve bakım ihtiyaç süresini kabul etmediklerini, mevcut yaralanmasının kazadan kaynaklandığının belirsiz olduğunu, Adli Tıp Raporunun davacının beyanı alınarak taraflı şekilde tanzim edildiğini ve raporun usule uygun hazırlanmadığını, kaza sonrası 19/01/2016 tarihinde ülkesine dönen, davacının 10/03/2016 tarihinde yeniden Türkiye’ye geldiğini, 15/03/2016 tarihinde yeniden ülkesine dönen davacının 10/05/2016 tarihinde yeniden Türkiye'ye geldiğini ve 15/05/2016 tarihinde yeniden ülkesine döndüğünü, sonrasında da bu seyahatleri devam eden davacının bakıma muhtaç olmasından söz edilmeyeceğini, kazanın meydana geldiği anda hatır taşımacılığı olduğunu, bu nedenle hatır taşıması nedeniyle indirim yapılması gerektiğini, manevi tazminatında fahiş şekilde yüksek takdir edildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davalı ... Sigorta AŞ vekili istinaf başvuru dilekçesinde; Kazaya davacının araç sürücüsüne, arkadan sarılmasıyla neden olduğundan kusur oranını kabul etmediklerini, kusurun yeterince incelenmediğini, araç sürücüsünün, boynuna sarılan davacının kendi kusuru ile yaralanmasına neden olduğunu, ayrıca savcılık aşamasına ilişkin bir araştırmada yapmadıklarını, bu nedenle bu hususun geç öğrenilerek savunma yapılabildiğini, davacının emniyet kemeri takmaması nedeniyle de müterafik kurusu bulunduğundan, tazminattan indirim yapılması gerektiğini, ayrıca hatır taşımasının da değerlendirilmesi gerektiğini, tüm bunların yanında, gerekçeli karar ve tashih kararında tazminat tutarları ve faiz konusunda çelişki bulunduğunu, şayet davalı sigorta şirketi kaza tarihinden itibaren faiz ile sorumlu tutulmuş ise karara itiraz ettiklerini, ayrıca tashih kararı ile gerekçeli kararda tazminat miktarlarının da değişikliğe gidildiği, diğer yönden karar kaldırılmasa dahi tashih kararındaki tazminat tutarları bakımından kararın kaldırılmasını ve hesaplamanın Genel Şartlara göre yapılması gerektiğini, progresif ranta göre yapılan hesaplamanın uygun olmadığını, AYM kararlarının geriye yürütülemeyeceğini, belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkemece verilen kararda kamu düzenine aykırılıklar gözetilerek, istinaf edenin sıfatına göre ve istinaf sebepleri ile sınırlı olarak HMK'nın 355. maddesi gereğince yapılan inceleme neticesinde;
Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemidir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili, davalı ... Sigorta AŞ vekili ve davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Oto. Gıda İnş. Nakliyat Paz. San. Ve Tic. Ltd Şti vekili tarafından istinaf edilmiştir.
Olay tarihinde, davacının yolcu olarak bulunduğu, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki aracın saat:01.44 sıralarında, olay yerinde, sağa virajlı yolda, dönüş yaptığı sırada ıslak yolda virajı alamayarak dönüş yaptığı cadde kenarındaki ağaca çarpması neticesinde trafik kazasının meydana geldiği, kaza tespit tutanağı, ceza soruşturması ve dosya kapsamından anlaşılmıştır.
Kaza anına ait görüntülerin incelemesi ile tanzim edilen CD İzleme Tutanağında da, süratli şekilde seyreden davalının sürücüsü olduğu aracın virajı alamayarak yolun karşısına geçtiği ve ağaca çarparak durduğu, araçta şoför koltuğu ve sağ önde oturan iki kişinin çarpma sonrasında araçtan indiği ve araç sürücüsünün olay yerinden uzaklaştığı, diğer şahsın aracın yanına oturduğu, sürücünün uzaklaşmasından 1 dakika kadar sonra da yaralı şahsın araçtan indiğinin tespit ediliği görülmüştür.
Kaza nedeniyle yapılan soruşturmada, araç sürücüsü ... kolluktaki beyanında, araç ile seyri sırasında yolun bittiğini fark etmediği için ve yerlerin ıslak olması nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybettiğini beyan ettiği, davacının ise İran'dan ticaret yapmak için geldiğini, kendisini karşıladıklarını, akşam yemeği sonrasında, otele dönüşlerinde, araç sürücüsünün hızlı olması nedeniyle virajı alamayarak direksiyon hakimiyetini kaybetmesi ile ağaca çarptığını beyan ettiği görülmüştür.
Mahkemece hükme alınan kusur raporunda da, kaza tespit tutanağı, CD izleme tutanağı, kolluk beyanları değerlendirilmek suretiyle, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunun mütala edilmesi, Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulundan alınan kaza tarihinde yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümleri gereğince, davacının kazaya bağlı yaralanması medeniyle vücut özür oranın %9, iyileşme süresinin 6 ay, bakıcı ihtiyacının da 1 ay olduğunun tespit edilmiş olması, aktüer hesap bilirkişisinden alınan rapor ve bakıcı ihtiyacının bir ay olması değerlendirilerek, bu süre ile sınırlı bakıcı gideri talep edebileceği kabul edilerek, maddi ve manevi tazminat talebine ilişkin olarak karar verilmiştir.
1-Davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekili kazanın oluş şekline ve kusura itiraz ederek kararı istinaf etmiş ise de; Kaza Tespit Tutanağı, kaza anına ilişkin görüntüler ve kolluk beyanları nazara alındığında, kazanın araç sürücüsünün süratli seyri ve direksiyon hakimiyetini kaybetmesi ile meydana geldiğinin anlaşılmasına, davalıların oluşa yönelik iddialarını kanıtlayacak bir delil bulunmamasına, kazanın oluş şekli nazara alındığında, davalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunun kabul edilmiş olmasına göre davalının kusur oranına yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
2-Hükme esas alınan raporun, davacının tedavi evrakı incelenerek, muayenesi yapılmak suretiyle ve son durumu değerlendirilerek kaza tarihinde yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümleri çerçevesinde tanzim edilmiş olmasına, mevcut yaralanması nazara alındığında, kabul edilen özür oranın ve bakıcı ihtiyacına ilişkin sürenin makul olmasına göre davacı vekilinin ve davalı vekilinin maluliyet oranına ve bakıcı ihtiyacına yönelik istinaf sebepleri de yerinde değildir.
3-Davacı vekili, manevi tazminata yönelik olarak faize hükmedilmemiş olmasının hatalı olduğunu ileri sürmüş ise de, gerek dava dilekçesinde, gerekse ıslah dilekçesinde manevi tazminata yönelik faiz talebinin bulunmaması karşısında, HMK'nın 26. maddesi çerçevesinde mahkemece taleple bağlı kalınarak, manevi tazminat için faize hükmedilmemiş olmasında isabetsizlik görülmemiştir.
4-Davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti vekili ve davalı ... Sigorta AŞ, hatır taşıması nedeniyle indirimi yapılması gerektiğini ileri sürmüş ise de, davalının cevap dilekçesinde bu yönde bir savunmasının bulunmasına, sonradan ileri sürülen bu hususun savunmanın genişletilmesi mahiyetinde olmasına göre davalıların hatır taşımasına yönelik istinaf sebepleri de yerinde görülmemiştir.
5-Davalı Sigorta vekili, hesap raporunun uygun olmadığını ileri sürmüş ise de, ZMMS kapsamında, davalı sigorta şirketi, sigorta teminat limiti ile sınırlı olmak üzere, teminat kapsamındaki zararlardan "gerçek zarar" ile sınırlı olarak sorumlu olmasına, gerçek zarar hesaplanmasında ise Yargıtay 4. Hukuk Dairesi tarafından benimsenen ilke ve yöntemlere göre yapılacak olmasına, bu çerçevede TRH 2010 Yaşam Tablosu uygulanarak muhtemel yaşam süresinin tespit edilmesinde ve bilinmeyen dönem hesabında "progresif rant" formülünün uygulanmasının isabetli olmasına göre davalı sigorta şirketinin hesap yöntemine ilişkin istinaf sebeplerinin de reddi gerekmiştir.
6-Davalı vekili, manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu ileri sürmüş ise de; kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün kusuru, davacının kaza nedeniyle malüliyeti meydana gelmiş olması, kaza tarihinde paranın satın alma gücü nazara alındığında, manevi tazminatın amacı ve niteliği gözetildiğinde, takdir edilen manevi tazminatın TMK'nın 4. maddesi çerçevesinde, hak ve nesafet ölçüsünde takdir edilmiş olduğundan, davalının manevi tazminatın miktarına yönelik istinaf sebepleri de yerinde görülmemiştir.
Buna göre; tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve istinaf olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı vekilinin, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ve davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
7-Davacı vekilinin maddi tazminata uygulanan faiz türüne yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesinde; davacı vekili dava dilekçesinde mahkemece hüküm altına alınacak maddi tazminata yasal faiz uygulanmasına karar verilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesi olarak verdiği dilekçesinde maddi tazminata ilişkin dava değerini artırmış, maddi tazminatın avans faizi işletilerek davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkemece yargılama neticesinde, maddi tazminata yönelik talepler açısından dava dilekçesiyle talep edilen miktarın kaza tarihinden, ıslah ile artırılan miktarın ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsiline karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından, talepleri gibi avans faizi hükmedilmesi gerektiğinden bahisle istinaf edilmiş, faiz başlangıcına yönelik istinaf talebinde bulunmamıştır.
Bu çerçevede, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak faize yönelik istinaf sebeplerinin değerlenmesinde; Davacı vekili dava dilekçesinde maddi tazminata yönelik taleplerinin yasal faizi ile tahsilini talep etmiş iken, ıslah dilekçesi ile faiz türünü de ıslah ederek maddi tazminata yönelik taleplerinin "avans faizi" ile tahsilini istemiştir. Dava konusu dava dosyalarının temyiz mercii olan kapatılan Yargıtay 17. Hukuk Dairesi’nin 2015/11957 E., 2018/9334 K. sayılı ilamında da olduğu gibi davacının ıslah dilekçesi ile dava dilekçesi ile talep ettiği faiz türünü de ıslah edebileceği kabul edilmekle ıslah ile faiz türünün değiştirilmesini engelleyen herhangi bir kanun hükmünün bulunmaması, bu yönde getirilecek kısıtlamaların da ıslahı düzenleyen kanun hükümleriyle aranan usuli amaçlara ulaşılmasını engelleyeceği, Yargıtay tarafından davacının dava dilekçesinde hiç faiz talep etmemiş olması halinde dahi ıslah yoluyla faiz talep edebileceğinin kabul edildiği de gözetildiğinde davacının ıslah dilekçesindeki talebi gibi dava konusu kazaya neden olan aracın tüzel kişi tacir olan şirkete ait olması nedeniyle alacağın haksız eylemden kaynaklanması halinde dahi davalı açısında ticari iş mahiyetinde olduğundan davacının alacağın avans faizi ile tahsilini talep etme hakkı olduğu halde, maddi tazminata yönelik talebin yasal faizi ile tahsiline karar verilmiş olması doğru görülmemiştir. (benzer nitelikte Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2022/1576 E. 2023/1677 K. Sayılı ilamı)
8-Davalı ... Sigorta AŞ vekilinin, faiz başlangıcına yönelik istinaf sebeplerinin incelenmesinde; Trafik kazası nedeniyle meydana gelen zararlarda işletenin sorumluluğunu KTK'nın 91. maddesi gereğince üstlenen, sigorta şirketinin temerrüttü, KTK'nın 99. maddesinde düzenlemiş olup, eylem haksız fiilden kaynaklanmış olsa da, sigorta şirketi ancak kendi temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile zarardan sorumludur. Kaza tarihinde yürürlükte bulunan Yasa'nın 99/1. maddesinde "Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar" denildiğinden, zarar gören davadan önce usulünce sigorta şirketini temerrüte düşürmüş ise bu tarihten, aksi takdirde dava açılması ile birlikte temerrüt gerçekleştiğinden dava tarihinden itibaren faiz ile tazminat alacağından sorumludur. Somut olayda davacının eksik evrakla müracaatı nedeniyle davalı sigorta şirketinin temerrütü gerçekleşmemekle birlikte, açılan dava ile sigorta şirketi temerrüdünün gerçekleştiği kabul edilerek, dava tarihinden itibaren temerrüt faizine hükmedilmesi gerekirken, dava dilekçesinde talep edilen miktarlar açsından haksız fiil tarihinden itibaren faiz ile davalı sigorta şirketinin sorumlu tutulmuş olması doğru görülmemiştir.
9- Kararın tashihine yönelik olarak ilk derece mahkemesi kararının incelenmesinde; ilk derece mahkemesi tarafından karar verildikten sonra kısa kararda, hakkında manevi tazminata yönelik dava açılmayan sigorta şirketinin de manevi tazminattan sorumluluğuna neden olacak şekilde karar verildiği ayrıca maddi tazminattan sorumluluk açısından ıslah ile artırılan kısım yönünden "müteselsil" ibresinin kararda gösterilmemiş olması nedeniyle kararın tashihi yoluna gidilerek, kararın altına yapılan düzeltme derç edilmiştir. Ne var ki bu hususta karar verilirken "Her ne kadar Mahkememiz dosyasının, 13/12/2023 tarihli celsesinde verilen hüküm kısmının A.1 maddesinin a, b ve c bendi ile B.1 bendi kapsamında;" denilerek hatanın düzeltilmesi sırasında, ilgili bentlerin tamamı gösterilmeksizin, sadece bent numarası altında ıslah çerçevesinde hüküm altına alınan kısmı tashih kararında gösterilmiş, aynı bentlerde dava dilekçesindeki talepler çerçevesinde hüküm altına alınan kısımlar kararda gösterilmemiş, bu şekilde hüküm altına alınan haklar ve borçlarda değişiklik yapıp yapmadığı hususunda tereddüt meydana getirilmiştir. Nitekim, sigorta şirketi yapılan tashih ile ilk derece mahkemesi kararında hüküm altına alınan tazminatlarda değişiklik yapıldığı hususunda kararı istinaf etmiştir.
Bu durumda, ilk derece mahkemesi kararında infazda tereddüt oluşturmaması açısından, gerekçeli kararda davalının borçlardan sorumluluğuna ilişkin olarak, sorumluluk türünün belirlenmesi açsından kararın tamamlanmasında isabetsizlik yok ise de, kararın tamamlanması sırasında düzeltilen bentlerin sadece bir kısmının gösterilmek suretiyle infazda tereddüt oluşturacak şekilde tamamlama yapılmış olması kamu düzeni açısından da doğru görülmediğinden, davalıların buna yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmüştür.
Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin ve istinaf eden davalıların sair istinaf sebeplerinin reddi ile açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ve davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkemece yapılan yargılamada eksiklik bulunmamasına, yapılan hata nedeniyle yeniden yargılamaya ihtiyaç duyulmamasına göre kararın HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına, kararın düzeltilerek esas hakkında yeniden hüküm verilmesine, buna göre ilk derece mahkemesi kararında taraflarca da istinaf konusu yapılmayarak kesinleşen yönler korunarak, sigorta şirketinin faizden sorumluluğu açısından, davacının faiz başlangıcına yönelik istinaf başvurusu olmaması nedeniyle, dava dilekçesindeki maddi tazminat talepleri yönünden sigorta şirketi dava tarihinden itibaren sorumlu olacak şekilde, hüküm altına alınan maddi tazminata ilişkin olarak faizi türü, davacının istinaf başvurusu çerçevesinde değişen oranlarda avans faizi , sigorta şirketinin maddi tazminattan sorumluluğu müşterek ve müteselsil olacak şekilde karar düzeltilerek, aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
I-Davacılar vekilinin, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin ve davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,
HMK'nın 353/1-b-2.maddesi uyarınca esas hakkında YENİDEN KARAR VERİLMESİNE, Buna göre;
A) DAVACININ MADDİ TAZMİNAT DAVASI YÖNÜNDEN;
1) Davanın KISMEN KABULÜNE; Bu doğrultuda 14/01/2016 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde;
a) Davacıda Oluşan Sürekli İş Göremezlik İle İlgili Olarak; 3.000,00 TL.'nin, kaza tarihi olan 14/01/2016 tarihinden, davalı ... Sigorta AŞ'den 08/08/2017 dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte, 99.739,01 TL.’nin, ıslah tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
b) Davacıda Oluşan Geçici İş Göremezlik İle İlgili Olarak; 1.000,00 TL.'nin, kaza tarihi olan 14/01/2016 tarihinden davalı ... Sigorta AŞ'den 08/08/2017 dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte, 9.087,87 TL.’nin, ıslah tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
c) Geçici Bakıcı Gideri ile ilgili olarak; Her ne kadar, bilirkişi raporu kapsamında, geçici bakıcı gideri ile ilgili olarak yapılan hesaplamada, 2 aylık sürenin dikkate alındığı anlaşılmakta ise de; Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda, davacının geçici bakıcı ihtiyaç süresinin (1) ay olduğunun belirtildiği anlaşıldığından; 1.000,00 TL.'nin, kaza tarihi olan 14/01/2016 tarihinden davalı ... Sigorta AŞ'den 08/08/2017 dava tarihinden itibaren itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte, 647,00 TL.’nin, ıslah tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
2) Fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin REDDİNE;
B) DAVACININ MANEVİ TAZMİNAT DAVASI YÖNÜNDEN;
1) Davanın KABULÜNE; Bu doğrultuda 14/01/2016 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde; 30.000,00 TL.'nin davalılar ... ve ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnşaat Nakliyat Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'den müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
C) Maddi Tazminat Davası İle İlgili Olarak;
Karar ve İlam Harcı :
1) Alınması gerekli 7.819,71 TL harçtan, davacı tarafından yatırılan 31,40 TL peşin harç ve 380,00 TL. Islah harcı toplamı olan 411,40 TL harcın mahsubu neticesinde bakiye kalan 7.408,31 TL harcın, davalılardan müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
2) Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL peşin harç, 380,00 TL ıslah harcı, 31,40 TL başvuru harcı ve 4,60 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 447,40 TL harcın, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
Vekalet Ücreti :
3) Davacı tarafın kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3, 13 maddeleri uyarınca hesaplanan 18.315,82 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ÖDENMESİNE,
4) Davalı tarafın kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; reddedilen kısım yönünden 1.647,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalılara ÖDENMESİNE,
Yargılama Gideri ve Gider Avansı :
5) Davacı tarafından ödenmiş olan 2.200,00 TL bilirkişi ücreti, 882,50 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 3.082,50 TL yargılama giderinden; red ve kabul oranına göre hesaplanan 3.038,78 TL'nin ,davalılardan müteselsilen alınarak davacı tarafa ÖDENMESİNE, kalan kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6) Davalı ... Lazer Kesim Asansör Bal. Oto Gıd. İnş. Nak. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ödenmiş olan 100,00 TL bilirkişi ücreti, 50,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 3.082,50 TL yargılama giderinden; red ve kabul oranına göre hesaplanan 2,13 TL'nin , davacıdan alınarak davalı ... Lazer Kesim Asansör Bal. Oto Gıd. İnş. Nak. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ÖDENMESİNE, kalan kısmın davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
7) Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğünün adli tıp raporuna ilişkin 07/03/2023 tarih ve FTR2023-1010004-2018 sayılı faturası davacı vekiline 25/03/2023 tarihinde tebliğ edilmiş ise de, davacı vekili tarafından ATK fatura bedelinin ödenmemiş olduğunun anlaşılması nedeniyle; 1.810,00 TL fatura bedelinin davacı tarafından Döner Sermaye İşletmesi Müdürlüğüne ÖDENMESİNE,
D) Manevi Tazminat Davası İle İlgili Olarak;
Karar ve İlam Harcı :
1) Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 2.049,30 TL harçtan, davacı tarafından yatırılan 88,15 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.961,15 TL harcın, (davalı ... Sigorta A.Ş. hariç olmak üzere) davalılardan müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
2) Davacı tarafından yatırılan 88,15 TL peşin harcın, davalılardan müteselsilen (davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden hariç olmak üzere) tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
Yargılama Gideri ve Gider Avansı :
3) Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın ve davacı tarafından yatırılan teminatın kararın kesinleşmesini müteakiben talep edilmesi halinde; HMK.'nın 333. maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,
Vekalet Ücreti :
4) Davacı tarafın, kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3. ve 13. maddeleri uyarınca takdiren 17.900,00 TL vekalet ücretinin, (davalı ... Sigorta A.Ş. hariç olmak üzere) davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
II-İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN:
1-İstinaf edenler tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde istinaf edenlere iadesine,
2-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan 1.169,40 TL İstinaf Başvuru Harcı ve 175,00-TL tebligat ve posta giderleri olmak üzere toplam 1.344,40 TL'nin davalılardan, müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti tarafından yapılan 1.169,40 TL İstinaf Başvuru Harcı ve 660,00TL tebligat ve posta giderleri olmak üzere toplam 1.829,40 TL'nin davacıdan alınarak davalı ... Lazer Kesim Asansör Balata Otomotiv Gıda İnş. Nak. Paz. San ve Tic. Ltd Şti'ye verilmesine,
4-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... Sigorta AŞ tarafından yapılan 1.169,40 TL İstinaf Başvuru Harcı'nın davacıdan alınarak davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine,
5-HMK'nun 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
6-Kararın taraflara tebliğine
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK.nın 361/1 maddesi uyarınca kararın usulen tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 22/05/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan-
Üye-
Üye-
Katip-
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.