konya asliye ticaret mahkemesinde görülen, haksız fiil kaynaklı trafik kazası sonucu araç değer kaybı, hasar farkı ve mahrumiyet bedeli tazminat davasına ilişkin karar.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, haksız fiil kaynaklı trafik kazası sonucu araç değer kaybı, hasar farkı ve mahrumiyet bedeli tazminat davasına ilişkin karar.

Özet: Bu hukuki belge, davacı tarafın bir trafik kazası sonucu aracında oluşan değer kaybı, onarım farkı ve mahrumiyet bedeli gibi maddi zararların tazmini amacıyla açtığı davayı özetlemekte olup; davacı, karşı tarafın sürücüsünü trafik kuralı ihlali nedeniyle kazaya %100 oranında kusurlu olduğunu iddia etmiş, mahkemece aldırılan bilirkişi raporu davalı sürücüyü karayolları trafik kanunundaki ters yönde araç sürme kuralını ihlal ettiği gerekçesiyle %100 asli kusurlu bularak davacı aracındaki tüm zarar kalemlerini (değer kaybı, bakiye hasar ve mahrumiyet bedeli) tespit etmiş, bunun üzerine davacı da ilk taleplerini bilirkişi raporunda belirtilen miktarlara yükseltmiştir.

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALILAR :1-

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili 17/07/2025 tarihli dava dilekçesinde özet olarak; Konya ili ... ilçesinde 07/12/2024 tarihinde araç maliki ... olan ... plakalı araç sürücüsü ... mahallesinde tali yolda kırmızı ışıkta beklerken son anda üst geçitten geçmemeye karar vermesi ile yandan gelen araç maliki müvekkil ..., sürücüsü ... olan ... plakalı aracın ön kısmına çarpması ile maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı araç maliki müvekkil ... sürücüsü ...'in bu kazada kusurunun olmadığını, meydana gelen kazadan sonra müvekkile ait araç tamir, onarım ve parça değişimi yapıldığını, müvekkile ait aracın bu kazadan dolayı değer kaybettiğini ve serviste kaldığı süre boyunca kullanılamadığını, müvekkiline ait araçta değer kaybı oluştuğunu müvekkilinin kazanın gerçekleşmesinde herhangi bir kusuru bulunmayıp davalının kazaya tam(%100) kusurlu hareketi ile sebebiyet verdiğini, kazaya karışan davalı ... adına kayıtlı ve sürücüsü ... olduğu ... plakalı araç ... Poliçe Numaralı trafik sigortası ile davalı ... Sigorta Şirketi tarafından sigortalandığını, ... plakalı aracın sigortalı bulunduğu ... Sigorta Şirketinin dava konusu değer kaybına ilişkin tutardan sigorta poliçe limitleri aşılmamak üzere dava tarihi itibariyle sorumluluğu doğduğunu belirterek davalarının kabulüne, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla; öncelikle hüküm altına alınacak alacağın tahsil edilememesi riskine karşılık olay esnasında davalı sürücü adına kayıtlı olan ... plakalı aracın trafik kaydına, kararın kesinleşmesine kadar cebri icra yoluyla satışı ve 3. Şahıslara devri engelleyici nitelikte “ihtiyati tedbir” şerhi konulmasına, meydana gelen trafik kazası nedeniyle, müvekkile ait ... plakalı araçta meydana gelen “değer kaybı” için 100,00 TL ve hasar fark bedeli için 100,00 TL ve mahrumiyet bedeli (ikame araç bedeli) için 100,00 TL olmak üzere Toplamda 300,00 TL maddi tazminat tutarının (davalı sigorta şirketi yönünden sigorta limitleri aşılmamak ve “değer kaybı” ve '' hasar fark bedeli'' kalemiyle sınırlı kalmak kaydıyla) üzere ... plakalı araç sahibi ve sürücü yönünden olay tarihinden; sigorta şirketi yönünden sigorta limitleri aşılmamak üzere temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

Davalı ... 01/08/2025 havala tarihli dilekçesinde özet olarak; davacının trafik kazası nedeniyle uğradığını iddia ettiği araç mahrumiyetine ilişkin maddi zararının karşılanması için dava açtığını, ancak tarafların her ikisinin de tacir sıfatına haiz olmadığı gibi her iki araçta ticari araç olmadığını, ticari bir dava niteliği taşımayan bu davada görevsizlik kararı verilmesini gerektiğini taleple beyan etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Dosyamız kapsamında delillerin toplanması amacıyla Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü'ne ve ... Sigorta A.Ş.'ne müzekkere yazılarak cevabi yazılar dosyamız arasına alınmış ve incelenmiştir.

Mahkememizce tarafların kusur durumunun tespiti ve davaya konu araçta oluşan değer kaybının tespiti için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 04/02/2026 tarihli raporda özetle; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 46.maddesinin h bendinde belirtilen “Aksine bir işaret bulunmadıkça sürücüler, tek yönlü karayollarında araçlarını ters yönde sürmemek zorundadırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu,

... plakalı otomobil sürücüsü ...'in ise meydana gelen kazada kusurunun (kural ihlalinin) bulunmadığı,

... plakalı aracın kaza tarihindeki bakiye hasar miktarının 14.800,00 TL olduğu, bakiye değer kaybı miktarının 14.031,36 TL olduğu, mahrumiyet bedelinin 5.000,00 TL olduğu hususlarının tespit edildiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili 16/03/2026 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde özet olarak; dava konusu 100,00 TL hasar fark bedeli taleplerini 14.700,00 TL artırarak 14.800,00 TL olarak belirlediklerini, 100,00 TL değer kaybı taleplerini 13.931,36 TL artırarak 14.031,36 TL olarak belirlediklerini, 100,00 TL olan ikame araç bedeli (mahrumiyet bedeli) taleplerini 4.900,00 TL artırarak 5.000,00 TL olarak belirlediklerini, hasar fark beledi ve değer kaybı tazminat alacaklarını Davalı sigorta şirketi yönünden sigorta limitleri aşılmamak ve “değer kaybı” ve '' hasar fark bedeli'' kalemiyle sınırlı kalmak kaydıyla) üzere araç sahibi ve sürücü yönünden olay tarihinden; sigorta şirketi yönünden sigorta limitleri aşılmamak üzere temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte, bilirkişi raporu doğrultusunda dava değerini artırım dilekçemizin kabulü ile artırımı yapılan ikame araç bedeli tazminat alacaklarını davalı sürücü ve araç maliki yönünden olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

TOPLANAN DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek değer kaybı ve mahrumiyet zararının tazmini isteminde bulunmuştur.

2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.

Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.

Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında ... plakalı davalı araç sürücüsü davalı ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 14.800,00 TL tutarında hasar kaybı, 14.031,36 TL tutarında değer kaybı, 5.000,00 TL mahrumiyet bedeli zararı oluştuğu, değer kaybı ve hasardan kaynaklı zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyetinden kaynaklı zarardan ise sadece ... plakalı araç sürücüsü ve işleteninin sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin bu zarar kaleminden sorumlu olmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Mahkemesince, davalı tarafın davada haksız olduğu dolayısıyla zorunlu arabuluculuk masraflarından davalının sorumlu olacağı gerekçesiyle arabuluculuk giderlerinin davalıdan tahsiline şeklinde hüküm kurulmuş ise de yukarıda açıklandığı üzere, trafik kazası sonucu davacının tazminat taleplerini öncelikle sigortacıya ilettiği, bu haliyle dava açmadan önce sigortacıya başvuru dava şartının yerine getirildiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasına göre artık zorunlu arabuluculuk hükümlerinin uygulanamayacağı bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi kararın kaldırılıp düzeltilmesini gerektirmiştir. (Bkz. Yargıtay . Hukuk Dairesi ... Esas, ... Karar sayılı ilamı)

Yukarıda belirtilen yargıtay kararı gereğince arabuluculuk ücreti davacı üzerine bırakılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Dava dilekçesi ve bedel artırım dilekçesine bağlı kalınarak DAVANIN KABULÜ ile,

a-Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden;14.031,36 TL

Araç hasarından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 14.800,00 TL olmak üzere toplam: 28.831,36 TL'nin Davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi olan 07/12/2024 tarihinden itibaren, diğer davalı zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 22.05.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

b-Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 5.000,00 TL'nin, Davalılar ... ve ...'dan kaza tarihi olan 07/12/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,

2-Alınması gereken 2.311,02 TL karar ve ilam harcından, peşin ve tamamlama yoluyla alınan 1.188,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.122,62 TL eksik harcın davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 956,70 TL ile sınırlı olması kaydıyla) alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3-Arabuluculuk görüşmelerinden dolayı Hazine tarafından (suçüstü ödeneğinden) yapılan 4.700 TL yargılama giderinin, davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, bu amaçla 492 s. Harçlar Kanunu'nun 28/a maddesi gereğince harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

4-Davacı tarafından yapılan 1.803,80 TL toplam harç gideri ve 9.362,50 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 11.166,30 TL yargılama giderinin davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 9.516,01 TL ile sınırlı olması kaydıyla) alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-Davacı taraf, kendini vekille temsil ettiğinden, A.A.Ü.T'ne göre tayin ve taktir olunan 33.831,36 TL vekalet ücretinin davalıdan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğunun 28.831,36 TL ile sınırlı olması kaydıyla) alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmının 6100 sayılı HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.26/03/2026

Katip Hakim