Lehtarın 2.000.000 TL değerindeki kayıp çekin zayi nedeniyle iptali talebi, çekin üçüncü şahıs tarafından ibrazı nedeniyle çekişmeli yargı gerekliliğiyle reddedildi.
Özet: Davacı tarafından aracında kaybolduğu iddia edilen 2.000.000,00 TL bedelli çekin zayi nedeniyle iptali talebi, çekin bankaya ibraz edildiğinin öğrenilmesiyle üçüncü bir şahsın elinde olduğu anlaşıldığından, bu durumun davanın hasımsız değil çekişmeli yargı işi olarak görülmesini gerektirdiği ve bu şekilde hasımsız çek iptali davası açılamayacağı gerekçesiyle reddedilmiş; mahkeme, kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali mevzuatını değerlendirerek davayı esastan sonuçlandırmış ve yargılama giderlerini davacıya yüklemiştir.
T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/354 EsasKARAR NO : 2026/462DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Zayi Nedeniyle)DAVA TARİHİ : 29/04/2026KARAR TARİHİ : 29/04/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH :29/04/2026 Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılamasındaGEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Bank A.Ş.’ye ait, keşidecisi .... VE TARIM SANAYİ TİCARET ANONİM ŞİRKETİ , lehtarı davacı olan,keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 26.04.2026, bedeli 2.000.000,00 TL olan çeki aracının torpido gözünde iken kaybolduğunu fark ettiği,sugün itibariyle çekin bankaya ibraz edildiğinin öğrenildiğini, çek hakkında derhal ödemeden men / ödeme yasağı kararı verilmesi,çek bedelinin karşılığı mevcut ise, çek bedelinin üçüncü kişilere ödenmemesi; bedelin bankaca bloke edilmesine veya Mahkemece uygun görülecek tevdi mahalline depo edilmesine,dava konusu çekin bankaya ibraz edilmesi, takasa konulması, tahsil edilmesi, protesto/karşılıksız işlemine konu edilmesi, ciro edilmesi, devredilmesi ve kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu dahil olmak üzere herhangi bir icra takibine konu edilmesinin ihtiyati tedbiren engellenmesine, dava konusu çek hakkında hâlihazırda herhangi bir icra takibi başlatılmış ise, ilgili icra müdürlüğüne müzekkere yazılarak takip işlemlerinin, haciz, muhafaza, satış, ödeme emri tebliği ve sair icrai işlemlerin ihtiyati tedbiren durdurulmasına, çekin kim tarafından, hangi banka/şube aracılığıyla, hangi tarihte ve hangi hesap üzerinden takasa/ibraza sunulduğunun ... Bank A.Ş.’den, ilgili aracı bankadan ve takas sisteminden sorulmasına, çeki ibraz eden hamilin tespiti hâlinde, tarafımıza çekin iadesi/istirdadı davası açmak üzere süre verilmesine ve yargılama sonunda dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi talep edilmiştir.İşbu dava; zayii (kaybetme) nedeniyle kıymetli evrakın bir çeşidi olan kambiyo senedi (çek) iptali davasıdır.Türk Ticaret Kanununun 645–849. maddeleri arasındaki üçüncü kitapta kıymetli evrak düzenlenmiştir.TTK nun 651–653. maddelerinde kıymetli evrakın genel olarak zayi nedeniyle iptali, TTK nun 657. maddesinde nama yazılı senetlerin zayi nedeniyle iptali, TTK nun 661–669. maddelerinde hamile yazılı senetlerin zayi nedeniyle iptali düzenlenmiştir.TTK nun 757–765. maddelerinde kambiyo senetlerinden poliçenin zayi nedeniyle iptali düzenlenmiştir. TTK nun 778/1-ı maddesinin yaptığı atıf gereğince kambiyo senetlerinden bononun zayi nedeniyle iptali poliçenin zayi nedeniyle iptali hükümlerine göre olacağı hususu ile TTK nun 818/1-s maddesinin yaptığı atıf gereğince (TTK nun 764/2. maddesi ile 765. maddesi hükümleri hariç olmak üzere) kambiyo senetlerinden çekin zayi nedeniyle iptali poliçenin zayi nedeniyle iptali hükümlerine göre olacağı hususları düzenlenmiştir.Somut olayda; talep eden tarafından lehtarı olduğu ... Bank A.Ş.’ye ait, keşidecisi ... Ve Tarım Sanayi Ticaret Anonim Şirketi,keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 26.04.2026, bedeli 2.000.000,00 TL olan çekin uhdesinde iken kaybolduğu iddiası ile zayi talep edilmiş olup zayi nedeniyle iptalin amacı, hak sahibinin çek borçlusu (keşideciye) rücu imkanı sağlaması olup talep eden tarafından çekin bugün bankaya ibraz edildiğinin belirtildiği, dolayısıyla çekin 3.kişinin elinde olduğu,talebin çekişmeli yargı işi olarak görülmesi gerektiği, bu durumda hasımsız çek iptali davası açılamayacağı anlaşıldığından talebin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Davanın davasının REDDİNE, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 34.155,00 -TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 33.423,00 TL karar harcının karar kesinleşince ve talep halinde davacıya iadesine 3-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının davacıya iadesine, Dair davacı vekilinin yokluğuında gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak karar verildi. 29/04/2026Katip ...¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır