konya asliye ticaret mahkemesi, kira sözleşmesi teminatı olarak verilen boş senedin kötüye kullanılarak başlatılan icra takibine karşı açılan menfi tespit davasını incelemektedir.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesi, kira sözleşmesi teminatı olarak verilen boş senedin kötüye kullanılarak başlatılan icra takibine karşı açılan menfi tespit davasını incelemektedir.

Özet: Kiracı davacı, bir yıllık kira bedelini güvence altına almak amacıyla boş olarak verdiği 60.000 TLlik senedin, tüm kira borcunu ödemesine ve dükkanı boşaltmasına rağmen ev sahibi tarafından keyfi olarak doldurularak icra takibine konulduğunu iddia etmiştir. Davacı, bu icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespitini, takibin durdurulmasını, ödeme yapması halinde iadeyi ve kötü niyet tazminatı talep etmiştir. Mahkeme, tarafların tacir olmaması sebebiyle davanın mutlak veya nispi ticari dava niteliğinde olmadığını değerlendirmiştir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO:

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :

KARAR TARİHİ :

KARARIN

YAZILDIĞI TARİH :

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; Müvekkil ile ev sahibi (...), 01.03.2023 tarihinde Konya Karatay'daki bir iş yeri için aylık 5.000 TL (yıllık 60.000 TL) bedelli kira sözleşmesi imzalandığını, aynı gün, ev sahibinin talebiyle sözleşmeye teminat olması amacıyla tarih kısımları boş bırakılan 60.000 TL'lik bir senet verildiğini, müvekkilinin toplam 60.000 TL'lik kira bedelinin 20.000 TL'sini (3 aylık peşin + 1 aylık emlakçı komisyonu) emlakçı ...'ın hesabına; kalan 40.000 TL'yi ise parça parça ev sahibinin hesabına yatırdığını, yapılan dükkan masrafı mahsup edildiği için bankadan toplam 59.550 TL ödendiğini ve borcun eksiksiz kapatıldığını, ev sahibinin borç ödenmesine ve dükkanın boşaltılmasına rağmen, teminat senedinin boş yerlerini keyfi olarak doldurduğunu, (Düzenleme: 01.01.2024, Vade: 25.02.2024). Sözleşme bitim tarihi olan 01.03.2024'te, Konya İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyası üzerinden 60.000 TL'lik icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin takibe karşı Konya . İcra Hukuk Mahkemesinde (... E.) borca ve imzaya itiraz davası açtığını, ancak mahkemenin sadece imza incelemesi yaptığı için davanın kaybedildiğini ve icra takibinin devam ettiğini, müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile Konya . İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyası ile başlatılan takip dosyasında müvekkilin daha fazla mağduriyetine sebebiyet vermemek adına teminatı mukabilinde takibin durdurulması yönünde tedbir kararı verilmesini, davanın kabulünü, Konya .İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasına müvekkil tarafından icra tehdidi altında herhangi bir ödeme yapılması durumunda davanın istirdat davasına dönüşmesi ile müvekkil tarafından ödenen miktarın taraflarına ödeme tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek olan yasal faiziyle birlikte iade edilmesini, davalı taraf aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak koşuluyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİLİMESİ VE GEREKÇE:

Dava, Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasından ibarettir.

Davacı taraf, Kira sözleşmesine istinaden verilen senede ilişkin başlatılan takipten kaynaklı borcun tespitini istemiştir.

Konya Vergi Dairesinin ve Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabi yazıları incelenmiştir.

Ticaret Mahkemelerinin hangi davalara bakacağı TTK 4. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre “(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır. (2) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 18/6/1927 tarihli ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir.” düzenlemesi ile Ticaret Mahkemelerinin baktığı davalar ya iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bir dava olacak yada TTK da düzenlenen hususlar ile TTK 4. maddesinde sayılan istisnalar kapsamındaki davalar olacaktır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davanın, taraflar arasında kira sözleşmesine ilişkin Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davası olduğu, gelen yazı cevaplarına göre tarafların tacir olmaması nedeniyle davanın nispi ticari dava niteliğinde olmadığı ve davanın mutlak ticari davalardan da olmadığı anlaşılmakla; 6100 sayılı HMK uyarınca genel görevli ve yetkili Konya Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesi görevli olduğu kabul edildiğinden, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın, 6100 sayılı HMK uyarınca Mahkememizin görevli olmaması nedeniyle USULDEN REDDİNE, görevli mahkemenin SULH HUKUK MAHKEMESİ olduğunun TESPİTİNE,

2-Görevsizlik kararı kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK 20. Maddesi uyarınca talep halinde DOSYANIN YETKİLİ VE GÖREVLİ KONYA NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ'NE GÖNDERİLMESİNE,

3-6100 sayılı HMK 20 Maddesi uyarınca, Mahkememizce verilen görevsizlik kararı sonucunda taraflardan birinin karar verildiği anda kesin ise tebliğ tarihinden, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuş ise bu başvurunun reddi kararının tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde kararı veren mahkemeye başvurarak dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesinin gerektiği, aksi taktirde davaya görevli mahkemede devam edilmemesi halinde re'sen davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin taraflara İHTARINA,

4-6100 sayılı HMK 20, 31/2.madde ve bendleri uyarınca, davanın açılmamış sayılması hakkında karar verilmesi halinde, yargılama giderleri konusunda karar tayinine,

5-6100 sayılı HMK'nun 331.maddesi gereğince; harç, vekalet ücreti ve yargılama giderleri hakkında yetkili ve görevli mahkemece KARAR TAYİNİNE,

Dair ; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 6100 s. HMK'nın 345. maddesi gereğince (2) hafta içerisinde, ilgili BAM Hukuk Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 21/05/2026

Katip Hakim