trafik kazası sonucu oluşan zararın sigorta tarafından karşılanması sonrası rücu alacağının tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasında, davalının haksız eylem ve zamanaşımı itirazlarının incelendiği bursa 3. asliye ticaret mahkemesi gerekçeli kararı.

Trafik kazası sonucu oluşan zararın sigorta tarafından karşılanması sonrası rücu alacağının tahsiline yönelik icra takibine itirazın iptali davasında, davalının haksız eylem ve zamanaşımı itirazlarının incelendiği Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi gerekçeli kararı.

Özet: Davacı sigorta şirketi, davalının maliki ve işleteni olduğu aracın gabari dışı ve istiap haddinden fazla yük taşıması sonucu meydana gelen trafik kazasında %100 kusurlu bulunması nedeniyle ödediği hasar ve değer kaybı bedellerinin tahsili amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını talep etmiş; davalı ise iki yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu ileri sürerek davanın reddini istemiş olup, bilirkişi raporu davalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunu doğrulamıştır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/

KARAR NO : 2026/

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI :

VEKİLİ : Av.

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 25/02/2025

KARAR TARİHİ : 20/04/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 20/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Davalının maliki ve işleteni olduğu ... plakalı aracın ... numaralı ZMMS poliçesi ile 08/03/2022-08/03/2023 tarihleri arasında müvekkil şirket tarafından sigortalandığını, 26/11/2022 tarihinde ... yönetimindeki ... plakalı otomobil ile seyir halindeyken davalı aracında taşınan yükün dışarı taşması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza tespit tutanağı ile davalı araç sürücüsü ...'in %100 kusurlu bulunduğunu ve aracın gabari dışı ile istiap haddinden fazla yük taşıdığının sabit olduğunu, ZMMS Genel Şartları'nın B. 4/ç maddesi uyarınca sigortalının yükümlülüklerine aykırı davrandığını, bu kaza neticesinde müvekkil şirket tarafından yedek parça, onarım bedeli ve değer kaybı gibi kalemler dahil toplamda 79.815,47 TL tutarında ödeme yapıldığını, ayrıca mağdur araç sürücüsünün başvurusu üzerine ... 6. İcra Dairesi'nin 2023/... Es. sayılı dosyası üzerinden başlatılan takipte müvekkil şirket tarafından 25.939,38 TL tutarında ödeme gerçekleştirildiğini, sigorta tazminatının rücuen tahsili amacıyla ... 4. Genel İcra Dairesi'nin 2024/... Es. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalının haksız şekilde itiraz ettiğini, 29/01/2025 tarihinde başvurulan arabuluculuk sürecinin 19/02/2025 tarihinde anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek ... 4. Genel İcra Dairesi'nin 2024/... Es. sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın 26.11.2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plakalı araç sürücüsü ...'ün kusurlu olduğu iddiasıyla başlattığı icra takibine itiraz edildiğini, dava konusu alacağın zamanaşımına uğradığını, kazanın 26.11.2022 tarihinde gerçekleştiğini, tarafların aynı gün anlaşmalı kaza tespit tutanağı düzenlediğini, arabuluculuk başvurusunun 29.01.2025 tarihinde yapıldığını, davanın ise 24.02.2025 tarihinde açıldığını, Türk Borçlar Kanunu'nun 72. ve 73. maddeleri ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 109. maddesi uyarınca iki yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacı sigorta şirketinin zarar gören araç sürücüsüne 28.12.2022 tarihinde ödeme yaptığını, rücu hakkına ilişkin zamanaşımı süresinin bu tarih itibarıyla başladığını ve 28.12.2024 tarihinde sona erdiğini, bu nedenle davanın zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, zamanaşımına uğrayan alacağın eksik borç niteliğinde olduğunu, hukuk düzeninde dava edilebilme özelliğini yitirdiğini, davacı tarafın haksız ve kötü niyetli olarak icra takibi başlattığını, bu sebeple davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, davalı şirket aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir

DELİLLER :

... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı takip dosyası, arabuluculuk tutanağı, fatura, bilirkişi raporu

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; 26/11/2022 tarihinde davacı şirketin ZMMS poliçesiyle teminat altına aldığı ... plakalı araç ile kaza anında dava dışı ...'un sevk ve idaresindeki, ... plakalı aracın karışmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle dava dışı ... plakalı araçta oluşan hasarın davacı şirketçe karşılandığı, meydana gelen kazanın ... plakalı araçta bulunan yükün kurallara aykırı olarak yüklenmesinden kaynaklandığı iddiası ile davacının davalı aleyhine ... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasında başlatmış olduğu icra takibine davalı/borçlu tarafından yapılan itirazın iptali talebine ilişkin olduğu;Dava konusu 26 11/2022 tarihli kazadaki tarafların kusur oranlarının tespiti ile davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... plakalı araç için yapılan ödemelerin yerinde olup olmadığı hususunda adli trafik makine mühendisi bilirkişisinden rapor talep edildiği,15/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Dava dilekçesi, icra dosyası ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... plakalı araç sürücüsü ...’ün 2918 sayılı K. T. K. madde 65/d-h kural ihlalleri nedeniyle asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...’nın ise atfı kabil kusurunun bulunmadığı, araç hasar bedelinin 20.334,00 TL ve değer kaybının 20.000,00 TL olarak belirlendiği, hasarın sol ön kapı, sol arka kapı, sol arka çamurluk ve sol ön çamurluk sacı değişimiyle giderildiği, ... Bakım Park İşl. A. Ş. ’ye toplam 6.834,09 TL yedek parça bedeli ödendiği, araç maliki ...'a 13.500,00 TL işçilik bedeli ödendiği, 20.334,09 TL tutarındaki hasar onarım bedelinin uygun bulunduğu, ... 6.İcra Müdürlüğü nezdinde ... adına icra masrafları ve vekalet ücreti dahil toplam 22.980,50 TL ödeme yapıldığı, İcra Müdürlüğü’ne ödenen 10.858,00 TL değer kaybının uygun olduğu, ... adına yapılan 33.542,00 TL ödemenin mahiyetinin belirlenemediği görüş ve kanaatine varıldığı, bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, taraf vekillerinin rapora karşı dosyaya sunmuş oldukları itiraz dilekçeleri ile kazaya ilişkin ... tarafından verilen karar dikkate alınmak suretiyle bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup;

13/01/2026 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;""Dava dilekçesi, icra dosyası ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ... plakalı araç sürücüsü ...’ün 2918 sayılı K. T. K. madde 65/d-h kural ihlalleri nedeniyle asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...’nın ise atfı kabil kusurunun bulunmadığı,kazaya ilişkin ... dosyası ve davacı vekili tarafından dosyaya sunulan açıklama dilekçesi dikkate alınarak yeniden yapılan değerlendirmede, kaza nedeniyle ... plakalı araçta oluşan hasar bedelinin 20.334,00 TL değer kaybının ise 48.000,00 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı,davalının bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunduğu görülse de yeniden rapor alınmasını gerektirir bir husus olmadığından itirazın reddine karar verilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;İtirazın iptali davası, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan, normal bir eda (alacak) davasıdır. Yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Takip alacaklısı tarafından takip borçlusuna karşı açılır. Borçlu bu davaya karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirdiği itiraz sebepleri ile bağlı değildir. Borçlu cevap dilekçesinde, itiraz ederken bildirmiş olup olmadığına da bakmaksızın bütün savunma sebeplerini bildirmelidir. Alacaklı bu davada alacağının varlığını 6100 sayılı HMK' ya göre caiz olan her türlü delille ispat edebilir. Bu davada, ispat yükü kural olarak davayı açan alacaklıda olup, alacaklı alacağını ispatla yükümlüdür. Genel hükümler dairesinde her türlü delille ispat edilecek alacak da yine takip talebine konu olan ve borçlu yanca itiraza uğrayan alacaktır. Zira, aynı maddede itirazın haksızlığı borçlu açısından, takibin haksız ve kötüniyetli yapılması da alacaklı açısından tazminat müeyyidesine bağlanmıştır.Bilindiği üzere TMK’nın “İspat yükü” başlıklı 6. maddesinde, kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her birinin, hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlü olduğu belirtilmiş olup ispat yükünün kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi yararına hak çıkaran tarafa ait olduğu, yasal bir karineye dayanan tarafın, sadece karinenin tarafını oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altında bulunduğu, kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı tarafın yasal karinenin aksini ispat edebileceği kabul edilmektedir. Gerek ...; gerek ... içtihatlarında kabul edildiği üzere, ispat yükü hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. Öte yandan, ileri sürdüğü bir olaydan kendi yararına haklar çıkarmak isteyen kimsenin, iddia ettiği olayı ispatlaması gerekir.Bu kapsamda davacı tarafından davalı aleyhine, ... 4. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasında başlatılan icra takibine itiraz edildiği, ödeme emrine itirazın davacı/alacaklıya tebliğ edildiğine dair bir belge icra dosyasında mevcut olmadığından davacı tarafından açılan iş bu itirazın iptali davasının süresi içerisinde açıldığı kabul edilerek, davaya konu trafik kazasına ilişkin adli trafik makine mühendisi bilirkişisinden alınan kök ve ek raporda,davacı şirket tarafından ZMMS poliçesi ile teminat altına alınan davalı şirkete ait ... plakalı aracın 26/11/2022 tarihli kaza anında 2918 sayılı kanunun 65/d-h maddesinde belirtilen kural ihlalleri nedeniyle asli kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...’nın ise atfı kabil kusurunun bulunmadığı tespiti yapılarak, kaza nedeniyle dava dışı ... plakalı araçta 20.334,00 TL hasar ve 48.000,00 TL değer kaybının meydana geldiğinin hesap edildiği, davacı sigorta şirketinde dava dışı ... plakalı araç malikine kaza nedeniyle 20.334,00 TL hasar ve 44.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, kazaya kusurlu hareketleri ile neden olan ... plakalı aracın yükleme kurallarına aykırı davrandığından kazaya sebebiyet verdiğinden ZMMS Genel Şartları'nın B.4/ç maddesi uyarınca sigortalının yükümlülüklerine aykırı davrandığı bu nedenle davacı sigorta şirketince dava dışı ... plakalı araç malikine ödemiş olduğu hasar ve değer kaybı ödemeleri ve takip masraf ve faizlerinden ... plakalı aracın maliki davalı şirketin sorumlu olduğu anlaşılmakla,... 4.Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı/borçlu tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, takibe konu alacak kalemleri bilirkişi raporu ile netlik kazandığından şartları oluşmayan icra inkar tazminat talebinin reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: (Yukarıda açıklanan nedenlerle),

1-Davanın KABULÜ İLE, ... 4.Genel İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı/borçlu tarafından yapılan itirazın İPTALİNE, takibin kaldığı yerden DEVAMINA,

2-Şartları oluşmadığından davacının icra inkar tazminat talebinin REDDİNE,

3-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 8.400,37 TL harçtan, peşin alınan 1.485,23 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.915,14 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine, davacı tarafından başlangıçta ödenen 1.485,23 TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı toplamı olan 2.100,63 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,

4-Dosya kapsamında yatırılan 4.000,00 TL bilirkişi ücreti ile 154,50 TL posta masrafı olmak üzere toplamda 4.154,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-7155 Sayılı Kanunun 23.maddesi ile 6155 Sayılı Kanun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 4.600,00 TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, bu hususta harç tahsil tezkeresi düzenlenmesine,

6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T uyarınca belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı HMK md. 333 uyarınca karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.20/04/2026

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır