İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, şirket ortaklık pay defterinin zayi olduğuna dair belge verilmesi talebini, kaybın yasal afet veya hırsızlık gibi ispat edilemeyen bir sebeple gerçekleşmesi nedeniyle reddetmiştir.
Özet: Tek ortağı vefat eden bir şirketin, kaybolan ortaklık pay defteri için zayi belgesi talebiyle açtığı davada, mahkeme, defterin Türk Ticaret Kanununda belirtilen yangın, hırsızlık, afet gibi mücbir sebeplerle veya irade dışı bir olay sonucu kaybedildiğinin ispatlanamaması ve kaybın ne şekilde gerçekleştiğinin belirsiz kalması nedeniyle, zayi belgesi verilmesi koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.
T.C.
İSTANBUL1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2025/978 EsasKARAR NO : 2026/518DAVA : Zayi Belgesi VerilmesiDAVA TARİHİ : 26/12/2025KARAR TARİHİ : 12/06/2026Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, tek ortaklı bir limited şirket olduğunu, tek ortak konumundaki hissedar ve şirket müdürü ... (TC:...), 29/03/2025 tarihinde vefat ettiğini, (Vefatını takiben mirasçılar tarafından yapılan başvuru ile düzenlenmiş Veraset İlamı ekte mübrezdir, tek hissedar ve müdür konumundaki ...'in vefatı sonrası yasal mirasçıları tarafından şirketin yönetimi adına faaliyetlerde bulunulsa da ortaklık pay defterinin kaybolduğu gözlemlendiğini, şirketin mali müşaviri başta olmak üzere bir çok yere bakılsa da herhangi bir surette ortaklık pay defteri bulunamadığını, Türk Ticaret Kanunun 82/7 maddesi “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde olduğunu, ortaklık pay defterinin bulunamaması sonucu şirketle alakalı Ticaret Sicil Müdürlüğü dahil bir çok yerde işlem yapılamamakta olduğunu, yasal mirasçıların faaliyeti kısıtlanmış durumda olduğunu, izah edilen nedenlerle, müvekkil şirkete ait ortaklık pay defterinin zayi olduğuna dair belge verilmesini talep ve dava etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE Dava, hasımsız olarak açılan, zayi olduğuna ilişkin belge verilmesi istemine ilişkin olup zayi belgesi verilmesi davaları sonuçları itibariyle sadece davacı taraf yönünden değil, davada taraf olmayan kimseler bakımından da sonuç doğuran dava türlerindendir. Mahkemece bu tür davalarda yapılacak incelemeler, sadece davacı tarafın iddia ve delilleri ile sınırlandırılmamalı, zayii belgesi verilmesi istenilen belgelerin, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olup olmadığı, TTK'nın 68. maddesinde yazılı afet kavramına davacıya kusur izafe edilemeyecek olan ve irade dışında meydana gelen olayların girebileceği gözetilerek tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni gösterip göstermediği, tasdike tabi defterlerin tasdik edilip edilmediği, davacıya ait defterler hakkında soruşturma bulunup bulunmadığı ve iddia edilen olayın meydana geldiği yerin tacirin faaliyette bulunduğu yerlerden olup olmadığı hususlarının araştırılarak, ticaret sicil kayıtları getirtilmek suretiyle olayın şüpheden uzak bir şekilde meydana gelip gelmediğinin tespiti gerekir."(Yargıtay HGK nun ... esas ,...karar sayılı ,16.3.2016 tarihli ilamı)6102 Sayılı TTK 82/7 madde uyarınca bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğraması halinde ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 30 gün içerisinde ticari defterlerin zayi olduğuna dair belge verilmesinin talep olunması gerekmektedir. Öngörülen bu süre hak düşürücü süre niteliğindedir.Somut olayda; davacı şirketin pay defterinin kaybolduğu ileri sürülmekte ise de ne şekilde kaybolduğu belli değildir. Zayii olayının kanunda yazılı sebeplerle, davacının iradesi dışında önlenemez bir sebeple meydana geldiği ispatlanamamıştır. Kaybın ne şekilde gerçekleştiğinin belirsiz olduğu davacı bakımından iradesi dışında önlenemez bir sebeple gerçekleştiği ileri sürülüp ispatlanamadığından zayii belgesi talep koşullarının bulunmadığı sonucuna varılarak, davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere;Davacının davasının reddine,Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00-TL maktu karar harcının peşin yatırılan 615,40-TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 116,60-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 12/06/2026Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır