t.c. ankara batı 2. asliye ticaret mahkemesi tarafından görülen trafik kazası kaynaklı maddi hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminat davasına ilişkin gerekçeli karar.

T.C. Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından görülen trafik kazası kaynaklı maddi hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminat davasına ilişkin gerekçeli karar.

Özet: Bu hukuki evrak, davacı tarafından bir trafik kazası sonucu aracında oluşan hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazmini amacıyla, kazada %100 kusurlu olduğunu iddia ettiği sürücü ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı aleyhine açılan tazminat davasına ilişkin olup; davacı, başarısız arabuluculuk sürecinin ardından hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli için avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ederken, davalı sigorta şirketi yetkisizlik, usul eksiklikleri, zamanaşımı ve fahiş taleplerle davanın reddini, diğer davalı ise kendisiyle arabuluculuk yapılmadığı ve görevli mahkeme olmadığı gerekçeleriyle davanın usulden reddini talep etmektedir.

T.C. Ankara Batı 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/534 Esas - 2026/451

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

Yargılama Yapmaya Ve Hüküm Vermeye Yetkili

T.C. ANKARA BATI 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/534

KARAR NO: 2026/451

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVALI :

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/08/2025

KARAR TARİHİ : 22/05/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 22/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; 21/07/2025 tarihinde müvekkiline ait ......plakalı aracın, davalı .....un sevk ve idaresindeki ..... plakalı araçla maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, kazada davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunu, davalı .... Sigorta A. Ş. 'nin ise ..... plakalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğunu, kaza neticesinde müvekkilinin aracında değer kaybı ve hasar meydana geldiğini, hasar bedelinin KDV dahil 37.778,86TL olarak belirlendiğini, bağımsız sigorta eksperi tarafından düzenlenen rapor uyarınca 2.500,00 TL tutarında ekspertiz ücreti ödendiğini, müvekkilinin onarım süresince aracını kullanamaması nedeniyle araç mahrumiyet bedeli doğduğunu, davalı sigorta şirketine 30/07/2025 tarihinde yapılan başvurunun 31/07/2025 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını, uyuşmazlığın çözümü için başvurulan arabuluculuk sürecinin .... ve ..... numaralı dosyalarda anlaşmazlıkla sonuçlandığını, haksız fiil tarihi olan kaza tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi gerektiğini, hasar bedeli için şimdilik 50,00 TL, değer kaybı bedeli için şimdilik 10,00 TL tutarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, araç mahrumiyet bedeli için şimdilik 10,00 TL tutarının yalnızca davalı ......'tan tahsilini, ekspertiz ücretinin yargılama giderlerine dahil edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı..... Sigorta A.Ş. vekili, cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirket aleyhine açılan davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini, davacının delillerini usulüne uygun tebliğ etmediğini ve somutlaştırmadığını, uyuşmazlığa konu .... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde 25.10.2024-2025 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğunu, kaza tarihi itibarıyla poliçe limitlerinin maddi hasar araç başına 300.000,00 TL ile sınırlı bulunduğunu, değer kaybı taleplerinin aracın geçmiş hasar kayıtları dikkate alınmadan değerlendirilemeyeceğini, davacının kasko sigorta şirketinden mükerrer ödeme alıp almadığının araştırılması gerektiğini, müvekkil şirkete usulüne uygun başvuru yapılmadığı için dava şartı yokluğu bulunduğunu, zamanaşımı itirazlarının mevcut olduğunu, davacı tarafından sunulan ekspertiz raporunun tek taraflı ve fahiş olduğunu, müvekkil şirketin araç üzerinde fiziki inceleme yapmasının engellendiğini, Yargıtay kararları uyarınca başvuru şartının yerine getirilmediğini, fatura ibraz edilmediği için KDV talebinin haksız olduğunu, tazminata hükmedilmesi durumunda tedarik iskontosu uygulanması gerektiğini, davanın kısmi dava olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, ekspertiz ücreti talebinin fahiş olduğunu ve avans faizi talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek öncelikle davanın usulden, aksi kanaatte ise esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ....., cevap dilekçesinde özetle; dava konusu uyuşmazlığın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na dayandığını, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu gereğince dava şartı arabuluculuğa tabi olduğunu, davacının yalnızca ..... Sigorta A. Ş. ile arabuluculuk sürecini yürüttüğünü, diğer davalı olarak şahsı yönünden arabuluculuk sürecinin işletilmediğini, bu durumun 6325 sayılı kanunun 18/A maddesinin 2. fıkrasına aykırılık teşkil ettiğini, her bir davalı için ayrı ayrı arabuluculuk süreci tamamlanmadan açılan davaların dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedilmesi gerektiğini, Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 2021/2438 sayılı kararı uyarınca her bir davalı yönünden ayrı arabuluculuk süreci işletilmediği takdirde dava şartının gerçekleşmiş sayılmayacağını, davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığını, kaza tespit tutanağından her iki aracın da hususi kullanımda olduğunun anlaşıldığını, bu nedenle davanın görev yönünden reddini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Davaya konu uyuşmazlık davalı .....' a ait .... plakalı aracın davacıya ait.... plakalı araç ile çarpışması sonucu meydana gelen kazadan kaynaklı davacı aracında oluşan hasar bedelinin, değer kaybının ve araç mahrumiyet bedelinin tespiti noktasında toplanmaktadır.

Tarafların Kusur Durumu;

Mahkememizce meydana gelen kazada kusur oranının belirlenmesi için dosya Adli Trafik Uzmanlığı da bulunan Makine Mühendisi Bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 27/01/2026 tarihli raporda, "..... Plaka Sayılı araç (otomobil) sürücüsü ....; 2918 Sayılı Karayolları trafik Kanunun 54/a maddesini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %100 ( Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,.... Plaka Sayılı araç (Kamyonet) sürücüsü....; Bu kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinde bulunmadığı,"şeklinde görüş ve kanaatlerinin bildirilmiş olduğu görülmüştür.

Mahkememizce alınan 27/01/2026 tarihli bilirkişi raporunun hesaba yönelik değerlendirmelerinde özetle; "...Plaka Sayılı araçta kaza sonrası meydana gelen hasar miktarının Toplam (KDV Dâhil ) : 37.778.86 TL olacağı,..... Plaka Sayılı araçta kaza sonrası meydana gelen değer kaybının 70.000.00 TL olacağı,...... Plaka Sayılı araçta kaza sonrası meydana gelen mahrumiyet zararının 10.500.00 TL olacağı,''nın belirlendiği anlaşılmıştır.

Değer Kaybı Yönünden Değerlendirmeler;

Davaya konu uyuşmazlık konularından biri değer kaybı bedelinin tahsiline ilişkindir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ve varsa daha önceki kaza/hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmak suretiyle tespit edilir. Dosyanın değer kaybının tespiti ve miktarının hesaplanması yönünden Makine Mühendisi bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Anılan raporun incelenmesinde; araçta oluşan değer kaybı bedelinin ise Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları doğrultusunda; fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, faturalar sigorta ekspertiz dosyası ve tüm belgeler incelenerek, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği, varsa daha önceki kazaları da nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine uygun olarak hesaplandığı, taleple bağlı kalınarak kaza tarihi itibariyle değer kaybı bedelinin 70.000,00-TL olduğu tespit edilmiştir.

Araç Mahrumiyet Bedeli Yönünden Değerlendirmeler;

Davacı, kaza neticesinde, aracın hasarlandığını ve kullanılamadığını kanıtlanması durumunda, aracın makul onarım süresince kullanılamaması nedeniyle oluşan araç mahrumiyet zararlarını talep edebilir. Davacıdan ayrıca bu dönem için araç kiraladığına yönelik belge sunması istenemez, mahkemece bilirkişiden alınacak rapor ile aracın makul onarım süresini tespit ederek, bu süre zarfında araç mahrumiyeti nedeniyle uğrayacağı zararın tespit edilmesi gerekir. (Ankara BAM 35. HD. 2023/1274E, 2023/1679 K sayılı ilamı)

Bu kapsamda, meydana gelen trafik kazası neticesinde, kaza yapan aracın onarım süresince kullanılamaması nedeniyle araç malikinin uğradığı kayıplar da, zarar niteliğinde olduğundan, zarara neden olan veya eylemlerinden sorumlu olanlardan talep edilebilir. Ancak bu sürenin belirlenmesi malzeme bekleme süresi, sigortanın bir kısım yazışmalar nedeniyle meydana gelen gecikmeleri kapsamamaktadır. Bu süre aracın makul olarak onarılması gereken süre ne ise onun üzerinden belirlenir.

TBK'nın 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. KTK'nın 85/son maddesi kapsamında, araç işleteni de, sürücüsünün kusuru ile verdiği zararlardan kendi zararı gibi sorumlu olduğundan, zarar görenin zararının giderilmesinde, sorumludur. Geniş anlamda zararı; "bir kişinin mal varlığında veya şahıs varlığında iradesi dışında meydana gelen eksilme" olarak tanımlamak mümkündür. (Prof. Dr. Fikret Eren, Borçlar Hukuk Genel Hükümler sy. 589, 2020) Mal varlığında meydana gelen eksilme ise maddi zarar olarak tanımlanmaktadır. Haksız fiil neticesinde ortaya çıkan her türlü ekonomik eksilme ve kayıp zarar kapsamına girer. Zarar gören, zarar sorumlusundan karşılanmasını talep edebilir.

Davacı vekilinin araç mahrumiyetine ilişkin tazminat talebi yönünden ise; Makine Mühendisi Bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmelerde, bilirkişi tarafından araçtaki hasarların giderilmesi için gerekli makul sürenin 7 gün olacağı yönünde kanaat bildirildiği görülmüş, davaya konu araçla muadil aracın günlük kiralama bedeli üzerinden araç mahrumiyet bedeli 10.500,00 TL olarak belirlenmiş, dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen bu miktarın sadece davalı araç malikinden tahsiline karar vermek gerekmiştir.

Hasar Bedeli Yönünden Değerlendirmeler;

TBK'nın 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. KTK'nın 85/son maddesi kapsamında, araç işleteni de, sürücüsünün kusuru ile verdiği zararlardan kendi zararı gibi sorumlu olduğundan, zarar görenin zararının giderilmesinden sorumludur. Geniş anlamda zararı; "bir kişinin mal varlığında veya şahıs varlığında iradesi dışında meydana gelen eksilme" olarak tanımlamak mümkündür. (Prof. Dr. Fikret Eren, Borçlar Hukuk Genel Hükümler sy. 589, 2020 ) Mal varlığında meydana gelen eksilme ise maddi zarar olarak tanımlanmaktadır. Haksız fiil neticesinde ortaya çıkan her türlü ekonomik eksilme ve kayıp zarar kapsamına girer. Zarar gören, zarar sorumlusundan karşılanmasını talep edebilir.

Davaya konu olayın meydana gelmesinde davacının kusur oranı da göz önünde bulundurularak, kaza nedeniyle söz konusu araçta meydana gelen zarar nedeniyle davacı tarafından katlanılan bedelin kanunun açık hükmü gereği davalı tarafından ve onun ZMMS şirketi tarafından karşılanması gerekmektedir. Söz konusu zararın hesaplanmasında aracın tamiri için gereken tutar serbest piyasa koşullarına göre değerlendirilmiş, hesaplamanın bu yönüyle yüksek yargı kararlarında aranan şartları taşıdığı, tarafların ve mahkememizin denetimine açık, hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüştür. Davacının söz konusu zararının 37.778,86 TL olduğu tespit edilmiş ve bu tutarın davalılardan tahsiline karar verilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dosyada aldırılan bilirkişi raporunun tarafların ve mahkememizin denetimine açık, bilimsel verilere uygun, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmekle işbu rapor hükme esas alınmış, kusur oranına göre hesaplanan ve karşılanmayan hasar bedeli ve değer kaybı zararından tüm davalıların müşterek ve müteselsilen sorumluluğuna dair hüküm kurulmuş, temerrüt tarihi tüm alacak kalemleri için davalı araç maliki için kaza tarihi, davalı sigorta şirketi için başvuru tarihi ile verilen süre bitim tarihi olarak belirlenmiş, davaya konu araç hususi kullanıma tahsis edilmiş olup, ticari olmadığından yasal faize hükmedilmiş, dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen bedelden ise sadece .....' un sorumluluğuna gidilmiş, neticeten davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca;

Davanın KABULÜ İLE;

1-37.778,86 TL hasar bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, hüküm altına alınan tutara davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 21/08/2025 tarihinden itibaren, davalı.... yönünden kaza tarihi olan 21/07/2025 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına,

2-70.000,00 TL Değer Kaybı Bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, hüküm altına alınan tutara davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 21/08/2025 tarihinden itibaren, davalı ..... yönünden kaza tarihi olan 21/07/2025 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına,

3-10.500,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihi olan 21/07/2025 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ....' tan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Ekspertiz ücretine ilişkin taleplerin yargılama giderlerinde değerlendirilmesine,

5-Alınması gereken 8.079,63-TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 615,40-TL ve ıslah ile alınan 2.020,00-TL olmak üzere toplam 2.635,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.444,23-TL harcın müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

6-Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 2.635,40-TL harcın müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

7-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 45.000,00-TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

8-Davacı tarafça yapılan 7.853,50-TL yargılama gideri ve 2.500,00-TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 10.353,50-TL'nin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

9-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE,

10-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 4.600,00 TL arabuluculuk giderinin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

Dair, davacı vekilinin ve davalı asil .....'un yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize sunulacak, yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye ibraz edilecek bir dilekçeyle başvuru yapılmak suretiyle, Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.22/05/2026

Katip .... E-imzalıdır Hakim ....E-imzalıdır