Bursa Bölge Adliye Mahkemesinin ticari strafor satışında ortaya çıkan fiyat farkı ve ticari teamül tartışması eksenindeki itirazın iptali davasına ilişkin istinaf kararı.
Özet: Taraflar arasındaki strafor alım satımından kaynaklanan ticari uyuşmazlıkta, davacı satıcının faturaları güncel fiyat listesine göre düzenlemesine karşın, davalı alıcının sipariş tarihinde verdiği ileri vadeli çekin kabul edilmesi nedeniyle ödemenin çekin verildiği tarihteki fiyattan yapılması gerektiğini iddia ederek icra takibine itiraz etmesi üzerine açılan itirazın iptali davasında, ilk derece mahkemesi yazılı sözleşme olmaması ve çekin kabul edilmesi sebebiyle sipariş tarihindeki fiyatın geçerli olduğuna hükmederek davayı reddetmiş; davacı ise petrokimya ürünü olan straforun günlük fiyat değişimleri ve ticari teamül gereği güncel fiyatın uygulanması gerektiğini belirterek kararı istinaf etmiştir.
T.C. BURSA BAM ..... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ....
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ .. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : .KARAR NO : .T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R I.İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ.DAVACI :.DAVALI : .DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 29/09/2021KARAR TARİHİ : .KARAR YAZIM TARİHİ :...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...tarih, .... sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili ile davalı arasında süregelen strafor alım satımından kaynaklı ticari ilişki bulunduğunu, takibe konu alacağın bu ilişkinden kaynaklı bakiye alacağa ilişkin olduğunu, ticari ilişkiye konu emtianın günlük fiyat değişimine uğradığını, davalıya fiyat listelerinin gönderildiğini....tarihli faturaların bu fiyat değişimine göre 01/04/2021 tarihli listeye göre yapıldığını, ancak davalının itirazla 30/03/2021 fiyat listesine göre olması gerektiğini ileri sürdüğünü, ancak fiyatlamanın son fiyat değişikliğe göre faturalandırıldığını, ticari teamülün böyle olduğunu, fiyat değişikliklerine ilişkin listenin davalının üç ayrı çalışanına gönderildiğini belirterek takibe yapılan itirazın iptaline davalının tazminat ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile; yetki itirazıyla birlikte müvekkili şirket tarafından davacı şirketin satış elemanı olan ...'a 10/03/2021 Whatsapp üzerinden yazarak sipariş verildiğini, yazışmalardan da anlaşılacağı üzere söve blok 63'lük 16 dns 4 tır 30 dolardan anlaştıklarını, alınmış mala karşı 10/03/2021 tarihinde ....'a .... Bankası.... numaralı 100.000,00 TL bedelli 30/06/2021 vadeli çek verildiğini, davacı tarafından sözleşmeye aykırı fatura kesilerek fazla ücret talep edildiğini belirterek davanın yetki ve esasa yönelik itirazlar ışığında reddine, davacı tarafın %20 kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece, dosya kapsamı deliller uyarınca; para alacağı yönünden alacaklı ikametgahının yetkili olması sebebiyle yetki itirazının yerinde görülmediğini, taraflar arasında bulunan ticari alım satım ilişkisine istinaden alacak iddiası kapsamında yapılan icra takibine itirazın iptali istemli davada, gerek taraf dava ve cevap dilekçeleri, gerek tarafların ticari defterlerinden taraflar arasında ticari ilişkinin kurulduğu, ürünlerin teslim edildiği, davacı tarafından 10/03/2021 tarihinde 30/06/2021 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli çekin verildiği konusunda uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlık davacı tarafından davalıya gönderilen 05/04/2021 ve 06/04/2021 tarihli faturalara ilişkin malların bedelinin davalı tarafından davacıya fatura tarihlerinden önce 10/03/2021 tarihinde sipariş edilen mallara istinaden 10/03/2021 tarihinde verilen 30/06/2021 keşide tarihli çekin verildiği tarihteki fiyatlandırma ile mi yoksa fatura tarihindeki fiyatlandırmadan mı yapılacağı noktasında toplandığı, taraflar arasında sipariş formu bulunsa da yazılı sözleşme bulunmamakta olup, fiyatlandırmanın ne şekilde yapıldığına ilişkin taraflar yazılı tarih belirten bir belge bulunmamaktadır. Çekin ödeme vasıtası olduğu göz önüne alındığında aksine bir anlaşma olmadığı sürece ileri tarihli keşide edilen çekin davacı tarafından kabul edilmesi ödemeyi çekin verildiği tarihte kabul ettiği anlamına gelecektir. Bu bağlamda davalının sipariş tarihinde ödeme yaparak sipariş tarihindeki fiyata göre icapta bulunduğu, davacının da çeki kabul ederek kabul beyanı ile sipariş tarihindeki fiyat üzerinden sözleşmenin kurulduğunun kabulü gerekeceği, sipariş tarihindeki fiyattan farklı bir fiyat üzerinden satımın gerçekleştiğinin ispat külfeti davacı tarafta bulunduğu, davacının da farklı bir fiyattan anlaşma yapıldığını ispat edemediği görülmekle davanın reddine karar verilmiştir.Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; davalıya satışı yapılan ürün özünde petro kimya ürün olduğundan fiyatının günlük olarak dünya piyasasında değiştiğini, 2018-2020 yılları arasında tarafların ticari ilişkisi bulunduğunu ve fiyat değişikliklerinin davalıya bildirildiğini, 05/04/2021 ve 06/04/2021 tarihli faturaların 01/04/2021 tarihinde bildirilen fiyat değişiklik listesine göre kesildiğini, ancak itiraz edilerek 30/03/2021 tarihli fiyat listesi üzerinden fatura kesilmesinin talep edildiğini, ancak bu durumun taraflar arasındaki ticari teamüle aykırı olduğunu, ticari ilişkinin 3 yıl aynı şekilde devam ettiğini, fiyat değişikliklerinin davalının muhasebe departmanına e-mail yoluyla gönderildiğini, ilgili personellerin dinlenmeksizin, yerleşik uygulama gözetilmeksizin ve yemin deliline dayanılıp dayanılmadığının sorulmaksızın verilen kararın hatalı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE: Dava, açık hesap ilişkisine dayalı alacağın tahsiline yönelik icra takibine vaki itirazın iptali istemine yöneliktir.İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Somut olayda; taraflar arasında süregelen ticari alım-satım ilişkisinin bulunduğu, incelenen taraf ticari defter ve kayıtlarının davalı tarafından süresi içerisinde itirazen iade edilen 06/04/2021 ve 05/04/2021 tarihli faturalar haricinde uyumluluk arz ettiği, davacı ürün fiyatlandırmasının değişen ve davalıya mail yoluyla bildirilen fiyat üzerinden belirlendiğini ve bakiye alacağının bulunduğunu, davalı ise çek ile sipariş anında yapılan ödeme sonrası düzenlenen faturaların anlaşmaya aykırı fiyat içerdiğini borcunun bulunmadığını ileri sürmektedir. Bu itibarla, uyuşmazlığın ihtilafa konu alacağı doğuran son iki fatura fiyatlamasının doğru olup olmadığı, ürün fiyatlandırması konusunda taraflar arasında anlaşma, uygulanan teamülün bulunup bulunmadığı ile çekle yapılan ödemenin ürünün fiyatındaki değişimden etkilenip etkilenmeyeceği üzerinde olduğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, davalı tarafından 10/03/2021 tarihinde 4 tır ...ambalaj ürünü siparişiyle birlikte 100.000,00 TL bedelli çekin davacıya verildiği, 16/03/2021 tarihli faturanın 226,87 birim fiyat üzerinden 25.057,34 TL, 22/03/2021 tarihli faturanın 237,90 TL birim fiyat üzerinden 26.275,68 TL, 05/04/2021 tarihli faturanın 387,00 TL birim fiyat üzerinden 42.743,38 TL, 06/04/2021 tarihli faturanın 391,98 TL birim fiyat üzerinden 43.293,41-TL olarak düzenlendiği, son iki fatura fiyatının itiraz ile iade edildiği anlaşılmaktadır. Bu haliyle taraflar arasındaki 100.000,00 TL bedelli çek ödemeli anlaşma sonrası ürün fiyatında değişiklik olduğu ve ihtilafın fiyat değişiminden doğduğu, taraflar arasında ürün fiyatındaki değişimlerin bedele yansıtılacağına dair anlaşma ve bu yönde teamülün varlığı davacı tarafından ispat edilemediği, davacı tarafından fiyat değişim listesine yönelik mail gönderimi tek başına fiyat değişiminin bedele yansıtılacağını göstermeyeceği, bunun yanında davacı tarafından dava dilekçesinde açıkça yemin deliline de dayanılmadığı, hal böyle olunca, çekle yapılan ödeme peşin ödeme niteliğinde olduğundan sonraki fiyat değişimlerinin anlaşma bedelini değiştiremeyeceği, dolayısıyla davacının ürün fiyat değişiminden kaynaklı alacak talebinde bulunamayacağı mahkeme değerlendirmesinin bu nedenlerle doğru olduğu, davacı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı değerlendirilmiştir. Dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK.'nun 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle esastan reddine karar verilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçe ile; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK 353/1-b/1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40 TL istinaf karar harcından peşin alınan 80,70 TL'nin mahsubu ile bakiye 534,70 TL harcın istinaf eden taraftan alınarak hazineye gelir kaydına,3-Davacı tarafından yapılan istinaf giderlerinin üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının talebi halinde istinaf eden tarafa iadesine, 4-Harç ve karar tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca oy birliği ile kesin olarak karar verildi. 31/10/2025Başkan... e-imza...Üye... e-imza...Üye... e-imza...Katip... e-imza