Bölge Adliye Mahkemesi, araç kiralama ilişkisine dayalı bedelsiz bono kaynaklı menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararını hukuka uygun bularak istinaf başvurusunu esastan reddetti.
Özet: Bu istinaf kararında, davacıların araç kiralama sözleşmesi kapsamında boş olarak imzalatılan bononun kötüye kullanılması sonucu başlatılan icra takibine itirazla açtığı menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesinin uyuşmazlığın temelinin kira ilişkisi olması sebebiyle görevsizlik kararı vermesi üzerine yapılan başvuruda, Bölge Adliye Mahkemesi, kira ilişkisinden doğan tüm uyuşmazlıkların Sulh Hukuk Mahkemesi görev alanına girmesi nedeniyle ilk derece mahkemesinin kararını hukuka uygun bularak istinaf başvurusunu esastan reddetmiştir.
T.C. ..... BAM ... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: .../...-.../...
T.C..... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ ... HUKUK DAİRESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N A G E R E K Ç E L İ İ S T İ N A F K A R A R IDOSYA NO : .../....KARAR NO :.../...BAŞKAN : ....ÜYE : ...ÜYE : ......KATİP : ....İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ :...NUMARASI : .../...-../...DAVACILAR : 1-..... 2-......VEKİLİ : Av. ....... DAVALI : ...... VASİ : ........DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosya içindeki tüm belgeler ile dairemiz başkanı tarafından hazırlanan ön inceleme ve inceleme raporu incelendi. Gereği görüşüldü:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri hakkında ....... İcra Müdürlüğü'nün .../.... sayılı dosyasında; alacaklısı ...., borçluları müvekkiller .... ve eşi ... olan, 05/06/2015 düzenleme, 05/06/2016 ödeme tarihli 16.500,00TL bedelli bono nedeniyle icra takibi başlatıldığını, müvekkillerinin 17.04.2011 tarihinde .......adlı ...... semtinde bulunan firmadan 1 günlüğüne siyah renk Fiat, Punto Evo marka bir araç, 100TL bedelle peşin ödenerek kiraladıklarını, kendilerine sözleşme imzalatıldığı gibi birtakım evraklar da imzalatıldığını, imzalatılan sözleşmenin altında matbu nitelikte olan bono, olası gelecek trafik cezaları ve diğer cezalara teminat olsun söylemiyle boş olarak imzalatıldığını, sonrasında kiraladığı aracı teslim ettiğini, müvekkilin imzaladığı sözleşmeleri geri istediğinde ise “bak yırttık çöpe atıyoruz senin borcun kalmadı” denilerek müvekkilinin imzaladığı evrakların iade edilmediğini, aradan 5 yıl geçtikten sonra müvekkili ile eşi hakkında dava ve takip konusu bono nedeniyle icra takibi başlatıldığını, müvekkilleri tarafından suç duyurusu yapıldığından; ... ....... Asliye Ceza Mahkemesinin .../.... Esas, .../... Karar sayılı 16/10/2019 tarihli ilamı uyarınca davalının bedelsiz senedi kullanma suçundan mahkumiyeti yönünde hüküm verildiğini, müvekillerinin davalıya herhangi bir borçları bulunmadığından; müvekkillerinin borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin tedbiren durdurulması yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve davalı hakkında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre; görevsizlik kararı verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : İstinaf eden davacılar vekili sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki uyuşmazlığın bedelsiz olan bonodan kaynaklı menfi tespit davası olduğu, mahkemece kira ilişkisinden bahisle görevsizlik kararı verilmesinin hatalı olduğu, görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu belirtilerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. HMK'nun "İncelemenin Kapsamı" başlıklı 355. maddesinde "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir." düzenlemesi bulunmaktadır. Bu nedenle dairemizce inceleme, istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ve mahkemece resen gözetilmesi gereken kamu düzenine aykırılık oluşturan sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE : Taraflar arasında araç kiralama sözleşmesinin bulunduğu, bu sözleşme sırasında teminat olarak alınan bononun bedelsiz kalması nedeniyle icra takibine konulmasından dolayı borçlu olunmadığının tespitine ilişkin bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. 6100 sayılı HMK 4/1-a maddesi gereğince kira ilişkisinden doğan tüm uyuşmazlıkları konu alan davaların sulh hukuk mahkemesinde görüleceği hükmü bulunduğundan, kira ilişkisi sırasında davacılardan alınan bononun bedelsiz kaldığına ilişkin davalının mahkumiyetiyle sonuçlanan ceza hükmü bulunsa da açılan menfi tespit davasında temel ilişkinin araç kiralama sözleşmesi olduğu, buna ilişkin davanın da sulh hukuk mahkemesinde görüleceği açıktır. Bu nedenle istinaf istemlerinin reddine dair karar vermek gerekmiştir. Dairemizce ilk derece mahkemesi kararı hem maddi olay, hem de hukuka uygunluk bakımından incelenmiş olup; tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve yasal gerektirici nedenlere göre, ilk derece mahkemesi kararında esası etkileyen bir usul hatası bulunmadığı, olay tespitlerinin tam ve doğru olarak yapıldığı, maddi hukuk normlarının doğru olarak uygulandığı, delillerin değerlendirilmesinde hatalı bir sonuca varılmadığı anlaşıldığından, HMK.353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf incelemesi duruşma açılmadan, dosya üzerinden sonuçlandırılarak istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle, İlk derece mahkemesi kararı hukuka uygun olduğundan HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE, Harçlar Kanunu'nun Eki-1 sayılı tarife A-III-2-a maddesi uyarınca alınması gereken 59,30 TL maktu karar harcından, istinaf sırasında peşin olarak alınan 54,40 TL harç düşüldükten sonra geriye kalan 4,90 TL istinaf karar harcının davacılardan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, İstinaf yoluna başvuran tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,İstinaf gider avansının kullanılmayan kısmının istinaf edene iadesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 11/01/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi. KANUN YOLU : HMK'nun 362/1 maddesi uyarınca kesin olmak üzere GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : .... ...Başkan..... e-imza ...Üye...... e-imza.......Üye-....... e-imza.....Katip........ e-imza