Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesinin, konkordato başvurusunda borçlunun mali usulsüzlükler ve dürüst tacir profiliyle bağdaşmayan eylemleri üzerine istinaf kararı.
Özet: Davacı borçlunun ekonomik sıkıntılar nedeniyle konkordato talebiyle açtığı davada, ilk derece mahkemesi tarafından verilen geçici mühlet sonrası yapılan incelemelerde, borçlunun faaliyet alanına uymayan araç alım satımı yaptığı, satış faturalarını düzenlemediği, banka hesaplarına gelen yüksek tutarlı paraları kayıt dışı olarak veya ortak borcu gibi gösterdiği, ticari mal envanteri ile kayıtlı varlıkların uyuşmadığı, mevcut 246 milyon TLyi aşan borç yükünü işletme gelirleriyle ödeyemeyeceği ve dürüst bir tacir profili sergilemediği tespit edildiğinden konkordato talebi reddedilmiştir.
T.C. BURSA BAM .... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:...
T.C.BURSABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ .... HUKUK DAİRESİDOSYA NO :...KARAR NO :...T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN :...ÜYE : ...ÜYE : ...KATİP :...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNUMARASI :...KARAR TARİHİ : 09/11/2023DAVACI :...VEKİLİ : Av. ...FERİ MÜDAHİLLER : 1-) ...VEKİLİ : Av....VEKİLİ : Av.... VEKİLİ : Av. ... 7-) ...VEKİLİ : Av....DAVANIN KONUSU : Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan)KARAR TARİHİ : 18/03/2024KARAR YAZIM TARİHİ : 18/03/2024Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, müvekkili ... ..., halihazırda ticari faaliyetini ... ... Murat Cad. No:21A ... /... adresinde sürdürdüğünü, ticari işletmesinin 08 Aralık 2022 tarih ve 10721 sayılı ticaret sicil gazetesinde yayınlanarak tescil edildiğini, ana faaliyet konusu hazır giyim eşyalarının toptan satışı olduğunu, 2019 yılında kurulan ve ağırlıklı olarak motorlu hafif kara taşıtlarının ve arabaların sürücüsüz olarak kiralanması ve leasingi ile iştigal eden firmanın İnegöl Bölgesinin önemli araç kiralama firmaları arasında yer aldığını, tekstil sektöründe covid salgını nedeni ile emtia maliyetlerinin yükselişi, otomotiv sektöründe çip krizi diye bilinen kriz ve ekonomide yaşanan daralma nedeniyle gelir gider dengesi ve nakit akışlarındaki bozulmaların faaliyetini sürdürdüğü işletmesinde ekonomik güvenliğini tehlikeye soktuğunu ileri sürerek konkordato talebinin kabulü ile, öncelikle geçici ve kesin mühlet verilmesini, neticeten İİK 305 ve devamı maddeleri gereğince konkordatonun tasdikini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:Mahkemece yapılan yargılama neticesinde, davacı borçluya üç aylık geçici bir mühlet verildiği, geçici mühlet içerisinde yapılan incelemeler ve konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olup olmadığının denetlendiği, komiserden davacı borçlunun işletmesel durumu ve borç yapısı ile ilgili denetleme yapmasının talep edildiği, mahkemece yapılan inceleme ve denetimlerde davacının işletmesinde araç alım satımı ile uğraştığı, 1 adet çalışanının bulunduğu, görevlendirmeden itibaren herhangi bir ticari faaliyetin bulunmadığı, 01/07/2023-31/08/2023 tarihleri arasında 34.484207,92 TL satış yaptığı, ... plakalı aracın 18/07/2023 tarihinde satıldığı, ...plakalı aracın ise 01/08/2023 tarihinde satılmış olduğunun ... ... ait Gelir İdaresi Bilgi Sisteminden öğrenildiği halde satış faturasının düzenlenmediği, dolayısıyla hasılatın tamamının kayıtlara intikal etmemiş olduğunun tespit edildiği, 01/07/2023-31/08/2023 tarihleri arasında 43.900.638,73 TL alış yaptığı, kasa bakiyesinin 280.313,68-274.636,05=5.677,63 TL azalış gösterdiği, bu azalışın cari dönem ödemelerinden kaynaklandığı, 01/07/2023-31/08/2023 tarihleri arasında banka hesabına 73.843.935,49 TL tutarında giriş olduğu, 75.865.520,77 TL çıkış olduğu tespit edilmiş olup bu dönemde 120 Alıcılar hesabında cari alacağı bulunan 4 kişiden toplamda 3.315.000 TL tahsilat yaptığının tespit edildiği, bunun dışında banka hesabı açıklamasında raporda isimleri bulunan kişilerden tahsilat yapmış olduğu, ancak bu tahsilatları isimleri belirtilmiş kişilerden değil de 331 ortaklara borçlar hesabı altında kayıt edildiği, kısaca banka hesabına para gönderen kişilerin gönderdiği tutarı kendi hesabından göndermiş gibi kayıt ettiği, muhtelif kişilerden gelen bu paraların kayıt dışı satışlardan kaynaklı tahsilatlar mı, avans olarak alınan borç niteliğindeki paralar mı olduğunun tespit edilemediği, yine 38.600.635 TL tutarında tahsilat yapıldığı, bu paraların ortaklar cari hesabına kayıt edildiği, konkordato dosyasında da yer alan ve 153 Ticari mallar hesabı bakiyesi 6.881.413,80 TL olsa da bu hesapta takip edilen araçlardan sadece ... plakalı giriş değeri 660.000 TL olan aracın işletme adına kayıtlı olduğu, yani konkordata başvurusundan önce satışı yapılan bir kısım araç bedellerinin bu hesapta kayden kaldığı, davacı adına kayıtlı sadece 16 AAN 550 plakalı aracın mevcut olduğu, davacının 246.648.142,57 TL borç yükünün işletmesel gelirleri ile ödeyebilme ihtimali bulunmadığı gibi davacının doğru olmayan biçimde araç alım satımına girdiği, konkordato hükümleriyle borçlarını ödemek isteyen dürüst bir tacirin profilini göstermediği, davacının araç alım satımından kaynaklı olarak yüksek vade farklarıyla araç alımı yaptığı, bu araçları sattığı, ancak karşılığının akıbetinin belirli olmadığı, borçlunun kendi beyanı ile satın aldığı araçların %10'luk kısmının nakit olarak ödendiği, kalan %90'lık kısım için kambiyo senedi verildiği, bu şekilde piyasanın ve araç maliklerinin de zarara uğratıldığı, yapılan tüm incelemelerde davacının talep ettiği konkordatonun kabul edilemez nitelikte olduğu, İİK 292/son maddesi uyarınca davacının iflasla ilgili beyanlarının da alındığı, akit malvarlıklarının rayiç değerleri belirlenerek hazırlanan komiser raporu içeriğine göre de rayiç bilanço itibariyle borca batık olduğunun anlaşılması karşısında davacının konkordato talebinin reddine, tacir sıfatı bulunan davacının borca batık olduğu anlaşıldığından iflasına karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:İstinaf talebinde bulunan davacı vekili, konkordato komiseri tarafından hazırlanan raporların çok yakın tarihli olmakla birlikte ardışık iki raporun birbirinin aynı olup ikinci raporun duruşmadan dakikalar önce uyap sistemine yüklendiğini, rapordan duruşmaya katılım sağlanırken haberdar olunduğunu, hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiğini, konkordato komiser raporunu dikkate almaksızın hüküm tesis edildiğini, müvekkilinin proje kapsamında öngörülen satışları gerçekleştirdiğini, projenin makul ve uygulanabilir olduğunu, bu durumun komiser tarafından da tespit edildiğini, İİK'nın 289/3.maddesi uyarınca kesin mühletin verilmesini tek bir şarta bağlandığını, konkordato yargılamasında dosyaya sunulan her iki rapor da projenin başarıya ulaşacağını bildirir nitelikte olduğu halde mahkemece hatalı değerlendirme yapıldığını, bölgede yaşanan olayların mücbir sebep mahiyetinde olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE: HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebepler ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesinde; Talep, 2004 sayılı İİK'nın 285 vd. maddelerinde düzenlenen konkordato istemine yöneliktir.İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle konkordato talebinin reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.Somut olayda, tacir olan davacı mali durumunda oluşan daralma ve finansal sıkıntıları nedeniyle borçlarını karşılayamaz duruma geldiğinden bahisle adi (rehinli/rehinsiz) borçlarının ödemesi için konkordato tasdik karar tarihinden itibaren 1 (bir) yıllık ödemesiz dönemden sonra 48 (kırksekiz) aylık taksitte ödemek üzere konkordato talebinde bulunduğu, mahkemece borçlu hakkında geçici mühlet kararı verildiği ve konkordato komiseri atandığı, geçici mühlet içerisinde yapılan değerlendirme ile konkordato projesinin başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı değerlendirmesi ile konkordato talebinin reddine ve davacının borca batık olması nedeniyle iflasına karar verildiği anlaşılmaktadır. Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, İİK'nın 289/3.maddesi uyarınca konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunun anlaşılması hâlinde kesin mühletin verilecek olup geçici mühlet aşamasında hazırlanan komiser raporlarında yer alan tespitler uyarınca davacının konkordato talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, ikinci komiser raporunun ibrazından sonra gerçekleştirilen 09/11/2023 tarihli duruşmada davacı vekilince rapora karşı beyanda bulunulmak üzere süre talebinde bulunulmadığı gibi duruşmada rapora karşı beyanda bulunulduğu anlaşılmakla HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-) Davacı vekilinin ilk derece mahkemesinin yukarıda anılan kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL istinaf karar ve ilâm harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,3-) İstinaf eden tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,4-) 6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı Kanun ile değişik 359/4 maddesi uyarınca kararın kesin olmaması nedeniyle Dairemizce taraflara tebliğine,dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın m. 361/1 hükmü uyarınca Dairemiz kararının tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içinde, Yargıtay nezdinde TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere, OYBİRLİĞİYLE karar verildi. 18/03/2024 ......Başkan... e-imza...Üye... e-imza...Üye... e-imza...Katip... e-imza