Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, ilk derece mahkemesi kabul kararının istinaf ve temyiz aşamalarında davalı idare itirazları reddedilerek onanması.
Özet: Bu içtihat, kamulaştırmasız el atılan taşınmazların bedelinin tahsili talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne yönelik kararının ardından davalı idarenin istinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin tescil hükmünde düzeltme yaparak esastan ret kararı vermesini ve bu düzeltilmiş kararın davalı idare tarafından temyiz edilmesi sonucunda Yargıtayın, arsa niteliğindeki taşınmazlara emsal karşılaştırmasıyla değer biçilmesinin yerinde olduğunu belirterek temyiz itirazlarını reddetmesini konu edinmektedir.
MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/892 Esas, 2025/1407 KararKARAR : Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 8. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2021/213 Esas, 2023/118 KararTaraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.Kararın davalı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddi ile kamu düzeni gereğince İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten soma dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kocaeli ili, ..., ... 4709,4726,4735, 4475 parsel, Kocaeli ili, ..., ... 66 60... parsel, Kocaeli ili, ..., ... köyü 9425, 9483 parsel sayılı taşınmazlara fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmazların bedelinin tahsilini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf SebepleriDavalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların arazi vasfında olduğunu, 30 49... sayılı taşınmazların kamulaştırmadan arta kalan kısımlarına ilişkin değer azalışı hesaplaması yapılmasının hatalı olduğunu, ayrıca 3871 parsel sayılı taşınmaz üzerinde muhdesat olarak belirlenen ağaçların sayısı ile İdarece hazırlanan tespit tutanağında belirlenen sayı arasında farklılık mevcut olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. C.Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bilirkişi heyetince taşınmazın arsa vasfında olduğunun kabulü ile dava konusu taşınmazlar ile emsal taşınmazın konum, nitelik ve vergi beyanları itibarıyla karşılaştırma yaparak benzer özellikleriyle üstün ve eksik yanlarını da belirtmek suretiyle 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi çerçevesinde emsal ile dava konusu taşınmazlar kıyaslanarak dava konusu taşınmazların değerini belirlemelerinde isabetsizlik bulunmadığı, ancak dava konusu taşınmazlardan ... 66 60... parsel (eski 3872 parsel) 6.480 m² olup fen bilirkişi raporunda B ile taralı 2.971,41 m² alan yol olarak kamulaştırmasız el atılmasına ve mahkemece bu kısım için davacıların hissesine düşen kamulaştırmasız el atma bedeline hükmedilmesine rağmen 2.971,41 m²lik kısmın davacılar hissesi oranında tapu kaydının iptali ile ... adına tesciline ve yol olarak terkinine karar verilmesi gerekirken davacıların paylarının tamamının iptali ile davalı idare adına tescil ve yol olarak terkinine karar verilmesinin doğru görülmediği gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, kamu düzeni gereği İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararma karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.2. Arsa niteliğindeki taşınmazlara 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yerindedir. 3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 26.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.