Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde Görülen, Trafik Kazası Sonucu Meydana Gelen Araç Değer Kaybı ve İkame Araç Bedeli Tazminat Davası.
Özet: Davacı şirket, kırmızı ışık ihlali yaparak kendi aracına çarparak tam kusurlu olduğu iddia edilen davalı sürücüden, meydana gelen trafik kazası nedeniyle oluşan araç değer kaybı ile araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsilini talep etmektedir; başlangıçta dava edilen sigorta şirketinden poliçe limitinin tükenmesi gerekçesiyle feragat edilmesi üzerine dava, yalnızca kusurlu sürücüye karşı devam etmektedir.
T.C.
ANTALYA4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/880 EsasKARAR NO : 2026/454DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : 12/11/2024KARAR TARİHİ : 14/05/2026Mahkememizde görülmekte bulunan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davacı şirkete ait olan ve sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı araç ile ... Anonim Şirketi'nden sigortalı ...'e ait ve ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluştuğunu, olay günü sürücü ...'ın davacıya ait... plakalı araç ile hal kavşağından ... ... kavşağı istikametine seyir halindeyken hal kavşağı içerisi istikametine yeşil ışık yanıp geçişe başladığı esnada ... bulvarı istikametinden gelip ... kavşağı istikametine kırmızı ışıkta geçiş yapan davalı ... sevk ve idaresindeki ... Plakalı araç ile davacının aracına çarptığını, davalı sürücü ...'in asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybı oluştuğunu, söz konusu kaza nedeniyle davacı şirketin aracında meydana gelen hasarın onarılması için tamir işlemleri yapıldığını, davacının yapılan tamir işlemleri için ... TL ödediğini, davacı şirketin aracında kaza sonucu tamirat ve değişiklikler yapıldığı için, aracın maddi değerinin de düştüğünü ve davacı şirketin aracının değer kaybına uğradığını beyanla fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile uzman bilirkişiler tarafından hesaplandığında harç tamamlatılmak üzere; davacının... plakalı araç plakalı meydana gelen ... araç değer kaybı tazminatı alacağının kaza tarihinden (...) tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, araç tamir bedeli olarak ... TL'nin kaza tarihinden (... itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, araç mahrumiyet bedeli olarak ... TL'nin kaza tarihinden (... /.. /..) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; ... tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını belirttiği ... plakalı araç ... başlangıç – ... bitim tarihli ve ... numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi ile ... adına maddi hasarda kaza tarihi itibarıyla araç başına ... -TL'ye kadar azami sorumluluk hadleri ile davalı şirkete sigorta ettirildiğini beyanla teminat limitinin tükenmesi nedeniyle davanın reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili ... tarihli dilekçesinde özetle; davalı ... Anonim Şirketinin ZMSS poliçesi bakımından sorumluluğunun tükendiğinin görüldüğünü, gelinen aşamada davalı ... Anonim Şirketi yönünden davaya devam etmelerinde hukuki yararın bulunmadığının anlaşıldığını, bu nedenle davalı ... Anonim Şirketi yönünden davalarından feragat ettiklerini beyanla feragat beyanlarının dikkate alınmasına ve dosyanın davalı ... Anonim Şirketi yönünden feragat kararı verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilin değer artırım dilekçesinde özetle; taraflarınca ikame edilen davanın trafik kazası nedeniyle davacı şirketin uğradığı değer kaybı ve ikame araç bedeli zararlarının davalı ...'den kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte tahsili taleplerini içerdiğini, taraflarınca ... tarihinde sunulan dilekçe ile sigorta şirketi yönünden davadan feragat ettiklerini beyanla bedel artırım taleplerinin kabulü ile bedel artırımı yolu ile artırdıkları miktar ile dava dilekçesinde talep ettikleri miktarların birleştirilmesi sonucu bulunan ... TL değer kaybı ve ... TL ikame araç bedelinin kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı ... üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Taraflara duruşma gün ve saatini bildirir usulüne uygun meşruhatlı davetiyelerin tebliğ edilerek taraf teşkilinin sağlandığı anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava, davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve ikame araç bedeli istemine ilişkindir.Dava dilekçesi ile, davacıya ait araçta ... tarihli trafik kazası sebebiyle değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini talep edilmiş, talep miktarı bedel artırım dilekçesi ile artırılmıştır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı vazedilmiştir. Somut olayda; davalı sürücünün sevk ve idaresindeki aracın davacıya ait araca çarpması neticesinde kazanın meydana geldiği, davalıya ait araç sürücüsünün kırmızı ışıklı trafik işaretinde geçmesi nedeniyle kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketi zorunlu trafik sigortacısı olması hasebiyle husumet yöneltildiği anlaşılmaktadır. Buna göre, uyuşmazlık, TBK'ya aykırı olmayan hükümlerine uygun şekilde çözüme kavuşturulmalıdır.i-Değer kaybı zararı yönünden:Trafik kazalarından kaynaklı araç değer kayıplarına ilişkin tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur. Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir. Nitekim, Yargıtay ... . HD.nin ... tarih ve ... /... sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.Buradan hareketle; değer kaybının, objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş, davacıya ait aracın kaza tarihindeki 2. el piyasa değeri ile kazadan sonraki 2. el piyasa değeri arasındaki farkın, yani (... -TL - ... -TL)... -TL'nin, davacının gerçek zararı olduğu, davacıya ait aracın onarımının dava dışı ... A.Ş. nezdinde bulunan kasko sigortası poliçesinden yetkili serviste orijinal parça kullanılarak yapıldığı, davacıya ait aracın ... -TL fatura tutarı karşılığında onarıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından dava dışı ... ... A.Ş.’ne rücuen dava konusu kaza tarihindeki Z.M.M.S. poliçe teminatı kadar olan ... -TL ödeme yaptığı, yapılan bu ödeme ile davalı ... A.Ş.’nin tanzim etmiş olduğu trafik sigorta poliçesi teminatının tükendiği görülmüştür. Davacı tarafça davalı sigorta şirketine yönelik açılan davadan feragat edildiği, ancak diğer davalı ... yönünden davasıbı bilirkişi raporunda belirlenen miktar üzerinden artırdığı anlaşıldığından davacının bu yöndeki talebinin davalı ... bakımından kabulü gerekmiştir.ii-Araç Mahrumiyet Zararı (ikame araç bedeli) yönünden;Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve 13531/11340 sk.). ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen araç mahrumiyet zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 17. HD.nin 19.04.2018 tarih ve 5631/4390 sk.).Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda aracın makul tamir süresinin 15 gün olduğu belirtilmiş ve günlük kira parasının ... -TL olduğu ifade edilmiş olup, davacı araç mahrumiyet zararı ile ilgili olarak amortisman bedeli uygulanması halinde ... TL araç mahrumiyet bedeli tespit edilmiştir. Buna göre, davacının bu yöne ilişkin talebi davalı ... bakımından kabul edilmelidir. Davalı ... kaza tarihinde (TBK m. 117) temerrüte düştüğü değerlendirilmiş, sigortalı aracın hususi olduğu gözetilerek belirtilen tarihlerden itibaren yasal faize hükmedilmiştir.Arabuluculuk ücreti yönünden davalı sigorta şirketi için ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E. ; 2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu, bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun sigorta yönünden dava şartı olarak uygulanmayacağı, yine diğer davalı yönünden davalının tacir olmamasına göre davanın ticari dava olarak kabul edilemeyeceği ve zorunlu arabuluculuk bulunmadığı gözetilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır:HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜ ile, ... TL değer kaybı ve ... TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam ... TL maddi tazminatın kaza tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'den alınarak davacıya VERİLMESİNE,2-Davalı ... A.Ş.'ye yönelik açılan davanın feragat nedeniyle REDDİNE,3-Harçlar kanunu uyarınca alınması gerekli ... TL harçtan peşin olarak alınan ... TL harcın ve ... tamamlama harcının mahsubu ile bakiye ... TL harcın davalı ...'den tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 4-Davacı kendini vekil ile temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen nispi ... TL vekalet ücretinin davalı ...'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 5-Davalı sigorta şirketi kendini vekil ile temsil ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap edilen ... TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı sigorta şirketine VERİLMESİNE,6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; .. TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,7-Davacı tarafça yapılan müzekkere, posta ve bilirkişi gideri olmak üzere toplam .. TL yargılama giderinin davalı ...'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 8-Davacı tarafça yapılan ... TL dava ilk masrafının davalı ...'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 9-Artan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı ,davalıların yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili Antalya İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/05/2026Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır