2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine dayalı kamulaştırma bedeli tespiti ve tescili davasında, Erzurum Bölge Adliye Mahkemesinin yeniden esas hakkında kurduğu kararın temyiz incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu kapsamında açılan kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın davacı adına tescili davasında, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararının, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından usuli ve esasa ilişkin düzeltmelerle yeniden esas hakkında hüküm kurularak davanın kabulüne karar verilmesi ve davalı vekilinin kamulaştırma bedelinin düşük olduğu iddialarıyla bu kararı temyiz etmesi sürecini özetlemektedir.
MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2025/1047 Esas, 2025/1615 KararKARAR : Yeniden esas hakkında verilen kararİLK DERECE MAHKEMESİ : Horasan Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2023/473 Esas, 2024/149 KararTaraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı ... adına tesciline ilişkin davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.Kararın davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVA Davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Erzurum ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 1 33... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın davacı ... adına tescilini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza acele kamulaştırma yoluyla belirlenen bedelin düşük olduğunu, taşınmazın konum itibari ile ilçe merkezine yakın olup hasat sonucu elde edilecek ürünlerin pazara nakli düşük maliyetli olduğunu, taşınmazın topografik yapısının düzgün olduğunu, taşınmazın sulu tarım arazisi niteliğinde olduğunu, belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak bedelin mahkemece tespitini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf SebepleriDavalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük belirlendiğini, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, yapılan itirazların dikkate alınmadığını, bilirkişi raporunda münavebe sisteminin usulüne uygun olarak araştırılmadığını, hatalı uygulandığını, gelir hesaplarının yanlış yapıldığını, masrafların yüksek gösterildiğini, objektif değer artışı uygulanmamasının hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda taşınmazın değeri tespit edilirken ve fiyat belirlenirken emsal olarak hiçbir yerin gösterilmediğini ileri sürmüştür. C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taşınmazın sulu tarım arazisi olarak kabul edilmesinde, arazi niteliğindeki taşınmaza ekilebilir ürün (buğday, fiğ, patates) gelirine göre gelir metodu kullanılarak bilimsel yolla, dosyaya getirilen resmî veriler esas alınarak net gelirin tespit edilmesinde, taşınmazın niteliğine uygun %4 kapitalizasyon faiz oranının uygulanarak metrekare birim fiyatının 21,29 TL olarak belirlenmesinde bir isabetsizlik görülmediği, ancak dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesi gerekirken infazda tereddüt oluşturacak şekilde taşınmazın tapu kaydı iptal edilmeden davacı lehine tapuya tesis ve tescil kararı verilmesi, kamulaştırma fark bedelinin davalıya ödenmesine ilişkin hükümde karar verilmemiş olması ve kamulaştırma bedeline dava tarihinden itibaren kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faize hükmedilmesi hususu gözönünde bulundurularak davalı vekilince yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe1.Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi, adil ve hakkaniyete uygun olarak tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesi, dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı ... adına tapuya tesciline karar verilmesi yerindedir.3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,25.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.