Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinden, %100 kusurlu trafik kazası sonucu ölüme bağlı destekten yoksun kalma tazminatı hükmü içeren gerekçeli karar.
Özet: Bu hukuki evrak, 23.05.2022 tarihinde emniyet şeridinde meydana gelen trafik kazasında murislerini kaybeden davacıların, kazaya sebep olan sürücü, araç sahibi ve sigorta şirketinden destekten yoksun kalma tazminatı talep ettiği, mahkemenin ise sürücünün %100 asli kusurlu olduğunu ve ölenin kusursuzluğunu belirleyen bilirkişi raporları doğrultusunda, davacıların maddi zararlarının hesaplanması ve faiziyle birlikte davalılardan tahsili taleplerini davalıların yetkisizlik ve dava şartı eksikliği iddiaları kapsamında değerlendirdiği bir yargılama sürecini özetlemektedir.
T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/521 Esas - 2023/469
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2022/521 EsasKARAR NO : 2023/469 KararHAKİM : ...KATİP : ...DAVACILAR : 1- ... - ... 2- ... - ... 3- ... - ... 4- ... - ...VEKİLİ : ... - ...DAVALI : 1- ... LİMİTED ŞİRKETİ - ...VEKİLLERİ : ... - ...DAVALI : 2- ... ANONİM ŞİRKETİ - ...VEKİLİ : ... - ...DAVALI : 3- ... - ...İHBAR OLUNAN : ... ANONİM ŞİRKETİ - ...VEKİLİ : ... - ...DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : 16.07.2022KARAR TARİHİ : 14.09.2023GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ...Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; 23.05.2022 tarihinde sürücü davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın emniyet şeridindeki aracının yanında (emniyet şeridi içinde) bulunan müvekkillerinin murisi ...'ye ve aracına çarpması sonucunda ölümüne sebebiyet verdiğini, müteveffanın müvekkillerinden ...'nın eşi, ... ve ...'in babası, ...'nın da oğlu olduğunu, müvekkillerinin müteveffa ...'ın desteğinden yoksun kaldıklarını, davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak ve bilirkişi marifetiye yapılacak hesaplama sonucuna göre taleplerinin artırmak kaydıyla; müvekkili ... için şimdilik 150.000,00 TL, müvekkili ... için şimdilik 50.000,00 TL, müvekkili ... için şimdilik 25.000,00 TL ve müvekkili ... için ise şimdilik 10.000,00 TL olmak üzere toplam 235.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile bilikte müştereken ve mütelselsilen davalılardan alınarak müvekkillerine verilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... A. Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğinden bahisle yetkisizlik kararı verilmesine, başvuru şartı yerine getirilmediğinden dava şartı yokluğu nedeniyle işbu davanın usulden reddine, müvekkilinin temerrüde düşmediğinin dikkate alınarak yargılama giderleri ve vekâlet ücretinden sorumlu tutulmamasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Limited Şirketi vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacı tarafın tazminat talebinin reddi ile mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davetiye tebliğine rağmen davalı ...'ün davaya cevap vermediği görülmüştür.Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı'na, ... A. Ş.'ye, Kozan CBS'ye, Kozan 1. Asliye Ceza Mahkemesi'ne, Sumbas Emniyet Müdürlüğü'ne, Osmaniye SGK'ya yazılan müzekkerelere yanıt verilerek dava konusu istenilen bilgi ve belgeler celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.Dava sebebi trafik kazasına karışan ... plaka sayılı otomobil cinsi aracın davalı sigorta şirketince 21.09.2021-21.09.2022 dönemine ilişkin olarak 500.000 TL kişi başına ölüm teminatlı olarak zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile sigorta edildiği görülmüştür.Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalıların hukuki sorumluluklarının bulunup bulunmadığı, tarafların kusur durum ve oranları, davacıların destekten yoksun kalmadan kaynaklanan maddi zararlarının bulunup bulunmadığı ile zararın tutarı, davacılar desteğinin müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı, davalı sigorta şirketince dava tarihinden sonra yapılan ödemeden sonra davacı tarafın adı geçen davalıdan yapılan ödemeler dışında faiz ve vekalet ücretinden kaynaklanan alacağının bulunup bulunmadığı ve tutarı, tazminata uygulanması gerekli faizin türü ve oranı ile başlangıç tarihi hususlarında toplanmaktadır.Dosyamız kusur ve aktüerya yönünden ayrı ayrı bilirkişilere tevdi edilerek bilirkişi raporları alınmıştır.Trafik bilirkişisi ...'dan alınan 05.12.2022 tarihli bilirkişi raporunda; ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'ün %100 (yüzde yüz) oranında asli kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil ve sürücüsü yaya ...'nün kazanın oluşumuna etken kural ihlalinin olmadığı hususlarına ilişkin görüş ve kanaat bildirmiştir.Kozan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/... esas sayılı ceza dosyası içerisinde yer alan 30.05.2022 tarihli kusur raporunda davalı ...'ün tam ve asli kusurlu olduğu, müteveffa ...'nün ise kusurunun bulunmadığı belirtilmiştir. Aktüerya konusunda uzman bilirkişi ...'den alınan 31.01.2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacılar desteği ...'nün 23.05.2022 tarihli trafik kazası sonrasında 23.05.2022 tarihinde vefatı nedeniyle ... plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusuruna isabet eden yoksun kalınan destek zararının TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemine uygun olarak hesaplanarak, tazminat tutarından davalılardan ... A. Ş. tarafından yargılama sonrasında ödenen destek tazminat tutarlarının Yargıtay içtihatları paralelinde güncellenmeksizin mahsubu sonrasında davacıların sigorta şirket dışındaki davalıların sorumluluğunda kalan bakiye destek zararlarının; ... için 784.378,16 TL, İbrahim için 83.151,20 TL, ... için 223.622,96 TL ve ... için 290.990,82 TL olduğu, dava sırasında ön inceleme duruşması öncesinde davalılardan ... A. Ş. tarafından yapılan 500.000,00 TL tazminat ödemesinin temerrüt tarihinden itibaren ödeme tarihine kadar avans faizli işlemiş faiz miktarının 15.410,96 TL olarak hesaplandığı ve davalının işlemiş faiz tutarını da ana para ödemesi ile aynı gün ödemiş olduğununa, yargılama gideri ve vekalet ücreti tutarı adı altında yapılan ödemesinin ise hukuki takdir kapsamında hakimliğimizce hüküm sırasında yeterlilik denetimine tabi tutulmasına daha uygun olacağına dair tespit ve hesaplamalarının sair iddia ve savunmalar hakkında özellikle takdiri indirim gerektirir haller başta olmak üzere hukuki nitelendirme ve takdirin mahkememize ait olduğu hususlarına ilişkin görüş ve kanaat bildirmiştir.Davalı ... A. Ş. Tarafından sunulan 21.10.2022 tarihli dilekçe ve ekinde davacılar vekiline 20.10.2022 tarihinde 500.000 TL tazminat bedeli, 175,50 TL yargılama gideri, 15.410,96 TL faiz ve 13.538,56 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 529.125,02 TL ödeme yapıldığına dair dekontları sunmuştur. Davacı vekilinin 12.05.2023 tarihli ıslah dilekçesi ibraz ettiği, dilekçesinde davalılar ... Limited Şirketi ve ... yönünden davayı ıslah ederek, davalı sigorta şirketi tarafından poliçe limiti kadar yapılan ödemenin mahsubundan bakiye kalan tutar gözetilerek taleplerini davacı müvekkillerinden ... için 784.378,16 TL, ... için 223.622,96 TL, ... için 83.151,20 TL ve ... için 290.990,82 TL olmak üzere toplamda taleplerini 1.382.143,14 TL'ye çıkartmak suretiyle ıslah ettiklerinini, poliçe limiti kapsamında faiz ve vekalet ücreti ödemesinin eksik yapıldığında bahisle davalı ... A. Ş. yönünden eksik ödenen faiz ve vekalet ücreti yönünden karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür. Dilekçenin bir suretinin davalılara tebliğ edildiği görülmüştür.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava; TBK'nın 49, 51, 53 ve 55 maddesine dayanan haksız fiil nedeniyle maddi (destekten yoksun kalma) ve manevi tazminat davasıdır.Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesinin 1.fıkrasına göre, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiil ile başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlü olduğu, anılan kanunun 51.maddesinin 1.fıkrasında, hakimin, tazminatın kapsamını ve ödeme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirleyeceği, 53.maddesinde ise, ölüm halinde uğranılan zararların özellikle cenaze giderleri, ölüm hemen gerçekleşmemişse tedavi giderleri ile çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar olduğu hükmüne yer verilmiştir.6098 Sayılı TBK'nun 53/3 maddesi gereğince; ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin bu sebeple uğradıkları kayıplar ölüm halinde talep edilebilecek zararlar arasında sayılmıştır. 6098 sy. TBK.nun 55. maddesinde ise destekten yoksun kalma zararlarının belirlenmesinin esasları düzenlenmiştir.Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen kanunun 85.maddesinin 1.fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut birşeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, 91.maddesinin 1.fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85.maddesinin 1.fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür.Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır.Toplanan deliller, alınan ve hükme elverişli bulunan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; 23.05.2022 tarihinde sürücü davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın emniyet şeridindeki aracının yanında (emniyet şeridi içinde) bulunan davacılar murisi ...'ye ve aracına çarpması sonucunda ölümüne sebebiyet verdiğinden bahisle tazminat davası açıldığı, yapılan yargılamada dosyamız kapsamında alınan kusur raporunda, Kozan 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/... esas sayılı dosyasındaki kusur raporunda ve kaza tespit tutanağında davalı ...'ün %100 kusurlu olduğu, mütteveffa ...'nün kusurunun bulunmadığı tespit edilmiştir. Dosyadaki kusur raporlarının birbirlerini destekler mahiyette olduğu bu haliyle davalı ... %100 kusurlu olduğunun kabulü ile davacıların müteveffa ... desteğinden yoksun kalmakla kazalı aracı ZMSS poliçesiyle sigorta eden davalı sigorta şirketinden poliçe teminat limiti dahilinde, diğer davalılardan ... Limited Şirketinden 918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. ve devamı maddeleri uyarınca ... plakalı araç sahibi ve işleteni sıfatıyla, davalı ...'den haksız fiil sonucu zarara sebebiyet kişi olması sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı talep haklarının bulunduğu kanaatine varılmıştır. Davacıların destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanması için dosya aktüerya konusunda uzman bilirkişi ...'ye tevdi edilerek alınan 31.01.2023 tarihli bilirkişi raporda; davacıların desteği ...'nün 23.05.2022 tarihli trafik kazası sonrasında 23.05.2022 tarihinde vefatı nedeniyle ... plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusuruna isabet eden yoksun kalınan destek zararının TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant yöntemine uygun olarak müteveffanın asgari ücret üzerinden gelir elde ettiği dikkate alınarak hesaplama yapılmış mahkememizce yapılan hesaplama kabul edilerek; davacıların zararının davalı şirket tarafından poliçe limite ile sınırlı kalmak üzere, yargılama gideri ve vekalet ücretleri ile birlikte 20.10.2022 tarihi itibariyle karşılandığı, yapılan bu ödemenin sigorta şirketinin sorumluluğu çerçevesinde davacıların zararını karşıladığı, açılan dava değeri itibariyle ıslah öncesi ödeme yapıldığından hesaplanan ve davacılar vekiline ödenen vekalet ücretinin Avukatlık ücret tarifesi uyarınca isabetli olduğu, davalı şirketin temerrüt tarihinden ödeme tarihine kadar hesaplanan faiz hesabında da yanlışlık bulunmadığı değerlendirilerek, davacıların davalı ... A. Ş. aleyhine açtığı dava yönünden dava konusuz kaldığından davalı ... A. Ş. hakkında karar verilmesine yer olmadığına, poliçe limitini aşan ve davacı vekilince sunulan ıslah dilekçesi uyarınca hesaplanan tazminat tutarları bakımından diğer davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun devam ettiği dikkate alınarak davacıların diğer davalılar ... LTD. TŞİ ve ... aleyhine açtığı davalarının ayrı yarı kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davacıların davalı ... A. Ş. aleyhine açtığı dava yönünden dava konusuz kaldığından DAVALI ... A. Ş. HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,Davalı tarafından yargılama gideri ve vekalet ücreti ödendiğinden bu konuda yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına,2-Davacı ...'nün davalılar ... LTD. TŞİ ve ... aleyhine açtığı DAVANIN KABULÜ ile 784.378,16 TL ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek değişken oranlı avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,-Davacı ... yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesaplanan 104.281,59 TL vekalet ücretinin davalılar ... LTD. TŞİ ve ... dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,3-Davacı ...'nün davalılar ... LTD. TŞİ ve ... aleyhine açtığı DAVANIN KABULÜ ile 223.622,96 TL ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek değişken oranlı avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,-Davacı ... yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesaplanan 34.307,21 TL vekalet ücretinin davalılar ... LTD. TŞİ ve ... dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı ...'nün davalılar ... LTD. TŞİ ve ... aleyhine açtığı DAVANIN KABULÜ ile 83.151,20 TL ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek değişken oranlı avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,-Davacı ... yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesaplanan 13.304,19 TL vekalet ücretinin davalılar ... LTD. TŞİ ve ... dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı ...'nun davalılar ... LTD. TŞİ ve ... aleyhine açtığı DAVANIN KABULÜ ile 223.622,96 TL ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatının dava tarihinden itibaren işleyecek değişken oranlı avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,-Davacı ... yargılama sırasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca hesaplanan 34.307,21 TL vekalet ücretinin davalılar ... LTD. TŞİ ve ... dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,2-Alınması gerekli 89.812,29 TL ilam harcından peşin olarak alınan 802,65 TL peşin harç ile 4.720,80 TL ile ıslah harcı olmak üzere toplam 5.523,45 TL'nin düşülmesi sonucu bakiye 84.288,84 TL harcın davalılar ... Ltd. Şti ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13.fıkrası uyarınca zorunlu arabuluculuk giderleri yargılama giderlerinden sayıldığından arabuluculuk tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maktu 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılar ... Ltd. Şti ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,4-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvurma harcı, 802,65 TL peşin harç ve 4.720,80 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 5.604,15 TL harç nedeniyle yargılama giderinin davalılar ... Ltd. Şti ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan tebligat, bilirkişi ve posta gideri olan toplam 2.649,50 TL yargılama giderinin davalılar ... Ltd. Şti ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,6-Peşin alınan ve harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek dilekçe ile ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ nezdinde İSTİNAF KANUN YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14.09.2023Katip ...¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır BU BELGE 5070 SAYILI ELEKTRONİK İMZA KANUNU KAPSAMINDA E-İMZA İLE İMZALANMIŞTIR.