T.C. Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin, %100 kusurlu trafik kazası nedeniyle araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli taleplerini değerlendiren kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, davacının eşinin kullandığı aracın, davalı sürücünün park halindeki aracının kapısını aniden açması sonucu meydana gelen trafik kazasında hasar görmesi üzerine, bilirkişi tarafından %100 kusurlu bulunan davalı sürücü ile araç sahibi ve sigorta şirketinden, aracın değer kaybı ve kullanılamaz kaldığı süreye ilişkin mahrumiyet bedelinin faiziyle birlikte tahsilini talep eden bir sigorta davasıdır.
T.C. Ankara Batı 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/602 Esas - 2026/390
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A Yargılama Yapmaya Ve Hüküm Vermeye YetkiliT.C. ANKARA BATI 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : 2025/602 KARAR NO: 2026/390HAKİM : KATİP : DAVACI : VEKİLİ : DAVALI : VEKİLİ : DAVALILAR :DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : 11/07/2025KARAR TARİHİ : 12/05/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : 12/06/2026Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili ....'un maliki olduğu .....plakalı araç ile davalı ...'in maliki olduğu ve .....'ın sürücüsü bulunduğu ...... plakalı aracın ..... Mah...... Caddesi No 45 önünde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, kazanın müvekkilin eşi .... (.....) yönetimindeki aracın seyir halindeyken davalı sürücü .....'ın park halindeki aracın kapısını aniden açması neticesinde meydana geldiğini, kaza tespit tutanağında davalı sürücü .....'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 58. maddesini ihlal ederek yüzde yüz kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin eşinin ise kazada kusursuz olduğunu, kaza neticesinde müvekkilinin aracında ciddi hasar oluştuğunu ve aracın piyasa değerinin düştüğünü, aracın tamiri süresince müvekkilinin araçtan mahrum kaldığını, ... Sigorta A. Ş. 'ye 30.04.2025 tarihinde yapılan başvurunun 02.05.2025 tarihinde tebliğ edildiğini, sigorta şirketinin 13.05.2025 tarihinde kısmi ödeme yaptığını ancak bu ödemenin talepleri karşılamadığını, 22.05.2025 tarihinde bakiye alacak için yapılan ek başvurunun 23.05.2025 tarihinde tebliğ edilmesine rağmen sonuç alınamadığını, bu nedenle belirsiz alacak davası olarak açılan davada fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10,00 TL araç değer kaybı ve 10,00 TL araç mahrumiyet bedelinin talep edildiğini, araç değer kaybı bedelinin tüm davalılardan müşterek ve müteselsil olarak, sigorta şirketi yönünden limit dahilinde temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle tahsilini, araç mahrumiyet bedelinin ise davalı şahıslardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; 04.04.2025 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacı tarafça talep edilen değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin müvekkil ..... Sigorta A. Ş. tarafından sigortalanan ..... plakalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, dava şartı olan arabuluculuk başvurusuna ilişkin evrakların dosyaya ibraz edilmediğini, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkil şirket tarafından SmartIQ veri kaynakları kullanılarak kaza tarihindeki reel piyasa rayiç değer kaybı olan 70.000,00 TL tutarının davacıya ödendiğini ve sorumluluğun sona erdiğini, bu sebeple bakiye bir değer kaybı bulunmadığını, dosyanın bilirkişiye gönderilmesi halinde aracın geçmiş mülkiyet durumu, hasar geçmişi, kilometresi ve tramer kayıtları gibi hususların dikkate alınarak denetime açık bir rapor alınması gerektiğini, aksi halde dosyanın komisyona iadesinin zorunlu olduğunu, davacıya ait aracın hasar onarım bedeli olan 87.326,86 TL tutarının .... Oto Kaporta'ya ödendiğini, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A. 6. maddesi uyarınca araç mahrumiyet bedelinin teminat dışı kaldığını, Yargıtay içtihatları gereği sigortalı aracın hususi olması nedeniyle avans faizi talebinin haksız olduğunu ve yasal faiz uygulanması gerektiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.Davalılar .... ve ..... cevap dilekçesi sunmamıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Davaya konu uyuşmazlık davalı ....'e ait davalı .... kullanımındaki ..... plakalı aracın davacıya ait ..... plakalı araç ile çarpışması sonucu meydana gelen kazadan kaynaklı davacı aracında oluşan değer kaybının ve araç mahrumiyet bedelinin tespiti noktasında toplanmaktadır.Tarafların Kusur Durumu; Mahkememizce meydana gelen kazada kusur oranının belirlenmesi için dosya Adli Trafik Uzmanlığı da bulunan Makine Mühendisi Bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 05/02/2026 tarihli raporda, "Davalı taraf ..... plakalı araç sürücüsü .....’ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 58 ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 110/b maddelerine aykırı hareketi ile trafik kazasının meydana gelmesinde %100 (yüzde yüz) oranında KUSURLU olduğu, Davacı taraf ..... plakalı araç sürücüsü ....’un 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun herhangi bir maddesine aykırı bir hareketi olmadığı için ile trafik kazasının meydana gelmesinde KUSURUNUN BULUNMADIĞI değerlendirilmiştir "şeklinde görüş ve kanaatlerinin bildirilmiş olduğu görülmüştür. Mahkememizce alınan 05/02/2026 tarihli bilirkişi raporunun hesaba yönelik değerlendirmelerinde özetle; ''Davaya konu davacı ....’a ait .... plakalı 2019 MODEL HYUNDAİ FL 1.6 CRDI ELITE DCT marka araçta davaya konu kaza nedeniyle oluşan değer kaybı bedelinin 75.000,00 TL (YETMİŞBEŞBİNTÜRKLİRASI) mertebesinde olduğu, 13.05.2025 TARİHLİ DAVALI.... Sigorta A.ş’nin 70.000,00TL ödemesi dikkate alındığında Bakiye değer kaybı bedelinin 5.000,00TL olacağı değerlendirilmiştir. Araç mahrumiyet bedeli tutarının dava konusu araca muadil bir aracın günlük kira bedelinin 2.300,00TL olduğu ve 15 günlük mahrumiyet olduğu değerlendirildiğinde araçtan yoksun kalma bedelinin 34.500,00TL olduğu, ....’un meydana gelen kazada kusursuz olması dikkate alındığında Araç mahrumiyet bedeli olarak 34.500,00TL’nin, Kusurlu araç sürücüsü veya işleteninden tahsil edilmesi gerektiği, davalı.... Sigorta A.ş’nin Araç .....hususunda sorumluluğunun olmadığı kanaatine varılmıştır. ''nın belirlendiği anlaşılmıştır. Değer Kaybı Yönünden Değerlendirmeler;Davaya konu uyuşmazlık konularından biri değer kaybı bedelinin tahsiline ilişkindir. Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ve varsa daha önceki kaza/hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmak suretiyle tespit edilir. Dosyanın değer kaybının tespiti ve miktarının hesaplanması yönünden Makine Mühendisi bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Anılan raporun incelenmesinde; araçta oluşan değer kaybı bedelinin ise Yargıtay'ın yerleşik uygulamaları doğrultusunda; fotoğraflar, kaza tespit tutanağı, faturalar sigorta ekspertiz dosyası ve tüm belgeler incelenerek, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği, varsa daha önceki kazaları da nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine uygun olarak hesaplandığı, taleple bağlı kalınarak kaza tarihi itibariyle değer kaybı bedelinin 75.000,00-TL olduğu, sigorta şirketince yapılan 70.000,00 TL ödeme mahsup edilince bakiye değer kaybı bedelinin 5.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından bakiye kısmın da yargılama esnasında ödendiği hem davalı sigorta şirketi hem de davacı tarafından beyan edilmiştir. HMK 331/1 maddesinde davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde hakim davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerine takdir ve hükmedeceği düzenlenmiştir. Dava açılış tarihi itibariyle davanın açılmasına davalının sebebiyet verdiği dikkate alınarak davalı tarafın yargılama giderlerinden sorumlu tutulması gerekse de dava masrafları ve vekalet ücretinin de ödemeler içerisinde olduğu görülmekle bu hususta karar verilmesine yer olmadığı değerlendirilmiş, harç ve ara buluculuk ücreti ise davalıya yüklenmiştir. Araç Mahrumiyet Bedeli Yönünden Değerlendirmeler;Davacı, kaza neticesinde, aracın hasarlandığını ve kullanılamadığını kanıtlanması durumunda, aracın makul onarım süresince kullanılamaması nedeniyle oluşan araç mahrumiyet zararlarını talep edebilir. Davacıdan ayrıca bu dönem için araç kiraladığına yönelik belge sunması istenemez, mahkemece bilirkişiden alınacak rapor ile aracın makul onarım süresini tespit ederek, bu süre zarfında araç mahrumiyeti nedeniyle uğrayacağı zararın tespit edilmesi gerekir. (Ankara BAM 35. HD. 2023/1274E, 2023/1679 K sayılı ilamı)Bu kapsamda, meydana gelen trafik kazası neticesinde, kaza yapan aracın onarım süresince kullanılamaması nedeniyle araç malikinin uğradığı kayıplar da, zarar niteliğinde olduğundan, zarara neden olan veya eylemlerinden sorumlu olanlardan talep edilebilir. Ancak bu sürenin belirlenmesi malzeme bekleme süresi, sigortanın bir kısım yazışmalar nedeniyle meydana gelen gecikmeleri kapsamamaktadır. Bu süre aracın makul olarak onarılması gereken süre ne ise onun üzerinden belirlenir. TBK'nın 49. maddesi gereğince, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. KTK'nın 85/son maddesi kapsamında, araç işleteni de, sürücüsünün kusuru ile verdiği zararlardan kendi zararı gibi sorumlu olduğundan, zarar görenin zararının giderilmesinde, sorumludur. Geniş anlamda zararı; "bir kişinin mal varlığında veya şahıs varlığında iradesi dışında meydana gelen eksilme" olarak tanımlamak mümkündür. (Prof. Dr. Fikret Eren, Borçlar Hukuk Genel Hükümler sy. 589, 2020) Mal varlığında meydana gelen eksilme ise maddi zarar olarak tanımlanmaktadır. Haksız fiil neticesinde ortaya çıkan her türlü ekonomik eksilme ve kayıp zarar kapsamına girer. Zarar gören, zarar sorumlusundan karşılanmasını talep edebilir.Davacı vekilinin araç mahrumiyetine ilişkin tazminat talebi yönünden ise; Makine Mühendisi Bilirkişi tarafından yapılan değerlendirmelerde, bilirkişi tarafından araçtaki hasarların giderilmesi için gerekli makul sürenin 15 gün olacağı yönünde kanaat bildirildiği görülmüş, davaya konu araçla muadil aracın günlük kiralama bedeli üzerinden araç mahrumiyet bedeli 34.500,00 TL olarak belirlenmiş, dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen bu miktarın sadece davalı araç sürücüsünden tahsiline karar vermek gerekmiştir. Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dosyada aldırılan bilirkişi raporunun tarafların ve mahkememizin denetimine açık, bilimsel verilere uygun, gerekçeli ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmekle işbu rapor hükme esas alınmış, değer kaybına yönelik taleplerin konusuz kalması nedeniyle bu alacak kalemi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, kusur oranına göre hesaplanan ve karşılanmayan dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen araç mahrumiyet bedeli talebinin kabulü ile işbu bedelden ise davalılar ....ve ...' in sorumluluğuna gidilmiş, temerrüt tarihi davalı araç maliki ve sürücü için kaza tarihi olarak belirlenmiş, davaya konu araç hususi kullanıma tahsis edilmiş olup, ticari olmadığından yasal faize hükmedilmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçeler uyarınca; 1-a)Talep Edilen Değer Kaybı Bedelinin celse arasında sigorta şirketi tarafından ödendiği anlaşılmakla bu alacak kalemi hakkındaki talep konusuz kaldığından KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, b)Değer kaybı bedeli yönünden alınması gereken 732,00-TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 615,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,c)Talep bulunmadığından davacı vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, 2-a)34.500,00 TL Araç Mahrumiyet Bedeli yönünden davanın KABULÜNE, kaza tarihi olan 04/04/2025 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar davalılar .... ve ....'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, b)Araç mahrumiyet bedeli yönünden alınması gereken 2.356,70-TL harçtan dava açılırken peşin olarak alınan 615,40-TL harç ve ıslah ile alınan 674,21-TL olmak üzere toplam 1.289,61-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.067,09--TL harcın davalılar .... ve ....'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, c)Davacı tarafça yatırılan ve mahsup edilen 1.289,61-TL harcın davalılar ....ve .....'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, d)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümlerine göre belirlenen 34.500,00-TL vekalet ücretinin davalılar .... ve ....'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, 3-Davacı tarafça yapılan 9.766,00-TL yargılama giderinin davalılar ..... ve ....'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, 4-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK 333. Maddesine uygun şekilde İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, dava konusu miktar itibariyle kesin olarak karar verildi.12/05/2026Katip .... E-imzalıdır Hakim ....E-imzalıdır