Kredi sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında, mazeret sonrası duruşma tebligatı yapılmadığı için açılmamış sayılan davanın Bölge Adliye Mahkemesince kaldırılması.
Özet: Hizmet sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında, bir bankanın ticari kredi sözleşmesini ihlal eden borçlulara karşı başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesinin davacı vekilinin mazeretini kabul etmesine rağmen duruşma gününü usulüne uygun tebliğ etmeyip UYAP üzerinden öğrenilmesini beklemesi ve bu nedenle davayı açılmamış sayma kararı vermesi, hukuki dinlenilme hakkını ihlal ettiği gerekçesiyle istinaf mahkemesi tarafından kaldırılmıştır.
T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/37 KARAR NO : 2026/436DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 14/07/2022KARAR TARİHİ : 13/05/2026Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Müvekkili Bankanın ----- Şubesi ile davalılardan ------arasında akdedilen Kredi sözleşmesine istinaden adı geçen firmaya ticari kredi kullandırıldığını, diğer davalıların ise iş bu sözleşmeyi müşterek ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıklarını, söz konusu sözleşme hükümlerine riayet edilmediğinden, davalıların sözleşmesi feshedilerek, ------.Noterliğinin 01/10/2021 Tarih. ----- Yevmiye No'lu ihtarnamesi ile söz konusu borç borçlulara bildirildiğini, borcun ödenmemesi üzerine, borçlular hakkında ---- Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ------ Esas sayılı dosyası ile asıl alacağın ferileri ile birlikte tahsili için ilamsız icra takibine başlanıldığını, huzurdaki itirazın iptali davasının açıldığını, davalıların borçlarının devam ettiğini ve itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. DELİLLER: Dava dilekçesi, ---- Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ---- Esas sayılı dosyasının Uyap çıktıları, banka kayıtları, bilirkişi raporu.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLEMESİ VE GEREKÇE:Dava hukuki niteliği itibariyle genel kredi sözleşmesi nedeni ile icra müdürlüğünce yapılan icra takibine İİK 67. maddesi uyarınca itirazın iptali ile icra inkar tazminatı hükmedilmesi istemine ilişkindir. Mahkememizin 15/03/2024 tarih, --- esas ve ---- karar sayılı ilamı ----- Bölge Adliye Mahkemesi ---- Hukuk Dairesinin 12/12/2024 Tarih, ----- Esas, ----- Karar sayılı ilamı ile kaldırılarak gelmekle, Mahkememiz Esas defterinin ---- Esas sırasına kaydı yapıldığı görülmüştür.Mahkememizin 15/03/2024 tarih, ---- esas ve ------ kararı ile; "...Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; duruşma tarihinden haberdar olan davacı vekilinin mazeret sunmaksızın 06/12/2023 tarihli celseye katılmaması nedeni ile 6100 Sayılı HMK'nun 150. Maddesi gereğince dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, HMK 150/4 maddesinde belirtilen üç aylık süre içinde davanın yenilenmediği, HMK'nun 150/5 maddesi uyarınca üç aylık sürenin 07/03/2024 tarihi itibari ile dolduğu..." gerekçesiyle, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.----- Bölge Adliye Mahkemesi ----. Hukuk Dairesi'nin 12/12/2024 tarih, ----- karar sayılı ilamı ile ; Somut olaydaki uyuşmazlık; mazereti kabul edilen davacı vekiline duruşma gün ve saatini gösterir tebligatın gönderilmesinin gerekli olup olmadığı, duruşma gününün UYAP’tan öğrenilmesine yönelik ara kararın tebliğ mahiyetinde kabul edilip edilemeyeceği, burada varılacak sonuca göre dosyanın işlemden kaldırılarak sonuçta açılmamış sayılmasına karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. HMK'nın “Hukuki dinlenilme” başlıklı 27. maddesi, T.C. Anayasası’nın hak arama hürriyetini düzenleyen 36. maddesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin adil yargılanma hakkına ilişkin 6. maddesi nazara alındığında, davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını mahkemenin açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini içeren bu hakkın ve yargılamanın aleniliği ilkelerinin gerçekleşmesinin en önemli aracı duruşma yapılmasıdır. Duruşma günü celseye katılma imkânı olmayan taraf buna ilişkin mazeretini bildirip, belgeleyerek, bildirim giderlerini de yatırarak duruşmanın ertelenmesini isteme olanağına sahiptir. HMK'nın uygulama alanını, adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinde tutulacak kayıtlar ile yazı işleri hizmetlerinin yürütülmesi ve bu işlemlerde UYAP'ın kullanılmasına dair usul ve esasları düzenlemek amacıyla çıkartılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliği'nin 52. maddesi gereğince tebligat işlemleri 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile Tebligat Kanunu uyarınca çıkarılan yönetmeliğe göre fiziki ya da elektronik ortamda yapılacaktır. Elektronik tebligat usulünün düzenlendiği Tebligat Kanunu'nun 7/A maddesindeki düzenleme ve Elektronik Tebligat Yönetmeliği hükümleri de dâhil olmak üzere, Tebligat Kanunu ve çıkarılan Tebligat Yönetmeliği hükümleri incelendiğinde, duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesi usulünün uygulanabileceğine yönelik bir düzenlemeye yer verilmediği görülmektedir. O hâlde mahkemece davacı vekilinin mazereti kabul edildiğine göre, yeni duruşma gün ve saatinin davacı vekiline usulüne uygun davetiye ile bildirilmesi gerekmektedir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 19.03.2019 tarih, ---- sayılı kararı). Yukarıda bahsi geçen emsal nitelikteki Yargıtay HGK kararı ışığında, davacı vekilinin duruşma gün ve saatini UYAP sisteminden öğrenilmesi talebini içerir dilekçelerine rağmen ilk derece mahkemesince mazeretin kabulü durumunda, yeni duruşma gün ve saatinin Tebligat Kanunu ve Yönetmeliği uyarınca usulüne uygun davetiye ile bildirilmesi gerekirken UYAP sistemi üzerinden öğrenilmesine karar verilmesi ve akabinde dosyanın işlemden kaldırılıp davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olması usul hükümlerine aykırı olmuş, bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.5 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; uyuşmazlığın davacı banka ile dava dışı -----Arasında imzalanan kredi sözleşmeşmesinde davalıların müşterek ve müteselsil kefil olmaları nedeniyle davacı bankaya borçlu olup olmadıkları noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Tarafların delilleri toplanarak, dosya üzerinden bankacı bilirkişiye tevdine karar verilmiş olup, dosyada mübrez bilirkişi raporu tanzim ettirilmiştir.Dosyada mübrez bilirkişi raporunda özetle; Yukarıdaki açıklamalarımızın ışığında; konunun hukuki nitelemesi, sözleşme ve yasa maddelerinin yorumu, delillerin değerlendirilmesi ve nihai kararı Yüksek Mahkemenize ait olmak üzere ayrıntıları aşağıda verilen inceleme ve hesaplamalarımız sonucunda ; Davacı banka ile Dava Dışı asıl Borçlu -----arasında aşağıda dökümü yapılan Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, ¸ Davalı kefil ----- imzaladığı Genel Kredi Sözleşmesi çerçevesinde “Banka ile müzakere etmek suretiyle, menfaatime/mize aykırı olabilecek düzenlemeleri sonuçlarını bilerek ve anlayarak kabul ettiğimi/zi, bu suretle müteselsil kefil sıfatıyla yükümlülük altına girdiğimi/zi, ticari kararımın/mızın bu yönde olduğunu, Genel Kredi Sözleşmesinin her sayfasını imza veya paraf etmeye gerek olmadığını, sadece işbu Kefalet Hükmünün devamında imza hanesinin bulunduğu sayfayı imzalamış olmakla, tüm Genel Kredi Sözleşmesi hükümlerinin hakkında/hakkımızda geçerli olacağını kabul, beyan ve taahhüt ederim/ederiz..’’ Hükmünde bulunduğu, Dolayısıyla Sayın Mahkeme tarafından GKS’nin Kefil Yönünden ---- olarak kabulü yönünden; toplam 1.200.000,00 TL kefalet limiti dahilinde doğan tüm borçlardan sorumlu olacağı hususu Sayın Mahkemenin Takdirinde olduğu, Kefaletin Kabulü Yönünden Davacı Bankanın,¸21.909,95 TL alacaklı olarak tespit edilmiş olduğu, Takip tarihinden başlamak üzere 19.859,53 TL asıl alacak tamamen ödeninceye kadar yıllık % 27,36 oranında temerrüt faizi ve bu faiz üzerinden % 5 gider vergisinin davalıdan istenilebileceği, Ancak; 5464 sayılı yasanın 26/2.mad. gereği 01.06.2006’dan itibaren de -----tarafından belirlenen dönemler itibariyle deklere edilen değişen oranlardaki faizin uygulanması Hususu Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Tarafların masraf, vekalet ücreti ve benzeri diğer taleplerinin değerlendirilmesi Sayın Mahkemenizin takdirleri içinde kaldığı, Keyfiyetini, 6100 sayılı HMK 282 hükmü de gözetilmek kaydıyla ve 6754 sayılı Kanun’un md. 3/3 ile HMK md. 266/c.2 uyarınca bilcümle hukuki tavsif ve takdir tamamıyla ve münhasıran Sayın Mahkemeye ait olarak, yüce yargı makamının değerlendirmesini bildirmiştir. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava, genel kredi sözleşmesine dayalı olarak banka tarafından davalılar aleyhine başlatılan icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine İİK 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davasıdır.Davalı ------. ile davacı banka arasında 08.05.2020 600.000,00 TL limitli genel kredi sözleşmesi imzalandığı, davalı ------ bu sözleşmeye 1.200.000,00 TL limitle kefil olduğu anlaşılmaktadır.Davalı ------. sicilden terkin olduğu görüldüğünden davacı vekiline ihya davası açması için süre verilmiş, davanın açıldığı, davalı şirketin ihyasına karar verildiği, verilen kararın kesinleştiği ve gazetede ilan edildiği görülmüş, taraf teşkili sağlanmıştır. İcra takip dosyasında borçlular tarafından; borca, ferilerine itiraz edildiği, itiraz üzerine takibin durduğu, duran takibin devamı için eldeki itirazın iptali davasının bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.Sözleşmede, taraflar arasında ihtilaf doğduğunda banka kayıtlarının esasa alınacağı yazılı olup, bu kararlaştırma bir delil sözleşmesi niteliğindedir, asıl borçluyla kefilleri de bağlar. Bu sebeple mahkememizce, banka kayıtları üzerinde inceleme yaptırılıp bilirkişi raporu alınmıştır. Elbette raporda ve dolayısıyla banka kayıtlarında yer almayan ödemeler varsa bunların bildirilip belgeleri sunulması halinde banka alacağı da mahsup ettirileceği açıktır. Hükme esas alınan bilirkişi rapora göre; davacı banka tarafından davalı şirkete kredi kullandırıldığı, diğer davalının davalının sözleşmeye kefil olduğu, kefalet limiti ile sınırlı olmak kaydı ile borçtan sorumluluğunun bulunduğu, kredi taksitlerinin süresinde ödenmemesi üzerine banka tarafından sözleşmeden doğan hakların kullanılıp hesabın kat edildiği, bu tür kredilere uyguladığı akdi faiz oranının uygulanıp temerrüt tarihinde asıl alacağa eklenmek suretiyle icra takibine konan asıl alacağın belirlenmesi ve temerrüt tarihiyle takip tarihi arasında da temerrüt faizi uygulanmak suretiyle işlemiş faiz miktarı ve bunun üzerinden BSMV'nin hesaplanması gerektiği dikkate alınarak raporun hazırlandığı görülmüştür. Buna göre, davacı bankanın 21.909,95 TL alacaklı olduğu anlaşılmıştır. Bilirkişi raporunun yerleşik yargı içtihatlarına uygun olarak hesaplandığı, raporun yasal mevzuata ve denetime elverişli olduğu görülmüş, faiz ve temerrüt tarihleri doğru olarak uygulanan bilirkişi raporu mahkememizce hükme esas alınmış, davanın kısmen kabulüne, davalıların ---- Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ------- Esas sayılı icra takibine yaptıkları itirazın kısmen iptali ile takibin 19.859,53 TL asıl alacak, 2.017,90 TL işlemiş faiz, 32,52 TL BSMV olmak üzere toplam 21.909,95 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık 27,36 temerrüt faizi ve %5 gider vergisi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.Davacı taraf icra inkar tazminatı da talep etmiş olup; alacağın likit olduğu, hükme esas alınan miktar yönünden de davalıların itirazında haksız olduğu nazara alınarak kabul edilen asıl alacak üzerinden inkar tazminatına hükmedilmek suretiyle aşağıdaki karar tesis olunmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, davalıların ----- Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ----- Esas sayılı icra takibine yaptıkları itirazın kısmen iptali ile takibin 19.859,53 TL asıl alacak, 2.017,90 TL işlemiş faiz, 32,52 TL BSMV olmak üzere toplam 21.909,95 TL üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık 27,36 temerrüt faizi ve %5 gider vergisi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,2-Asıl alacak miktarı 19.859,53 TL’nin %20’si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,3-Davacı harçtan muaf olduğundan ve dava açılırken harç alınmadığı anlaşılmakla; Harçlar kanunu uyarınca alınması gereken 1.496,67 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,4-Davadan önce gidilen ara buluculukta devletçe karşılanan 1.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,5-Davacı tarafından yapılan bozma öncesi ve sonrası yapılan yargılama giderlerinden 2.000,00 TL bilirkişi gideri ile 1.075,00 TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 3.075,00 TL yargılama giderinin red/kabul oranına göre 2.935,36 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,6-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar yönünden hesaplanan 21.909,95 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 8-Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının HMK 333 maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair karar, davacı vekilinin yüzüne karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu.