Sermaye borcundan kaynaklanan ticari alacak davasında derdestlik nedeniyle usulden ret kararına karşı, hak düşürücü süreye dayalı itirazın iptali yargılamasından doğan ihtilafta Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf incelemesi.
Özet: Davacı tarafından, davalının sermaye taahhüdünden kaynaklanan ve daha önceki bir itirazın iptali davasında hak düşürücü süre gerekçesiyle kısmen reddedilen alacağın kalan bölümünün tahsili amacıyla açılan yeni davanın, ilk derece mahkemesince önceki davanın derdestlik hali nedeniyle usulden reddedilmesi kararı, davacının dava konusunun farklı olduğu yönündeki istinaf itirazları kapsamında değerlendirilmektedir.

T.C.
GAZİANTEP
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
11. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ..
KARAR NO : ..
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : GAZİANTEP 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : ..
NUMARASI : ..
DAVACI : ..
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ... - -...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : ..
YAZIM TARİHİ : ..
Taraflar arasında görülen davada yerel mahkemece verilen karar davacı tarafça istinaf edilmekle, dosyadaki tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
DAVA: Davacı ... vekili dava dilekçesinde özetle; davalının dava dışı . . İnşaat Gayrimenkul Dış Ticaret A.Ş'nin (.. Şirketi) kurucu ortağı olduğunu, davalının bu şirketin .. TL esas sermayesini . ay içerisinde ödemeyi taahhüt ettiğini, ancak taahhüdünü yerine getirmediğini, söz konusu sermaye koyma taahhüdüne ilişkin alacağının dava dışı Soho Şirketi tarafından müvekkiline devredildiğini, bu alacak sebebiyle davalı aleyhinde . . Dairesinin .. sayılı dosyasından takip başlatıldığını, takibe davalının itiraz etmesi üzerine .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..Esas sayılı dosyasında itirazın iptali davası açıldığını, davanın .... TL üzerinden kısmi olarak açıldığını, yapılan yargılamada bilirkişi raporunun müvekkilinin alacağını .. TL olarak belirlediğini, dava değerini ıslah etmelerine rağmen .. sayılı İİK m. 67'de ki bir yıllık hak düşürücü sürenin dava tarihinden itibaren başladığı ve dava tarihi olan .. tarihinden sonra ıslah tarihi olan .. tarihinde bir yıllık hak düşürücü sürenin dolduğu gerekçesiyle davanın . TL üzerinden kabul edildiğini, kalan . TL üzerinden hak düşürücü süre nedeniyle reddedildiğini, müvekkilinin davalıdan .. TL alacağının kaldığını ve alacağın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, . . Mahkemelerinin yetkili olduğunu, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süre nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkilinin alacağının olmadığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
YEREL MAHKEME KARARI: İlk derece mahkemesince; "Davacı ... tarafından, . . Müdürlüğü'nün ..esas sayılı dosyasında, dosyamız davalısı ... hakkında, davamıza da konu olan sermaye borcunun tahsili için toplam .. TL üzerinden takip başlatıldığı, davalı tarafından yapılan itiraz üzerine takibin durduğu ve davacı vekilince.. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.. üzerinden itirazın iptali davası açıldığı, ..tarihinde mahkemeye itirazın iptali davasının başında talep edilmemiş olan .. TL'lik kısım yönünden ıslah dilekçesi ibraz edildiği, mahkemece; davanın kısmen kabulü ile, .. Esas sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin ..-TL asıl alacak üzerinden devamına, ıslah ile talep edilen .. TL'lik kısım yönünden ise "Her ne kadar davalı borçlunun itirazı davacı alacaklıya İcra İflas Kanunu'nun 67/I gereğince tebliğ edilmemişse de, davacı alacaklı işbu itirazın iptali davasını .. tarihinde açtığından kanunda öngörülen 1 yıllık hak düşürücü sürenin de ..tarihinden itibaren işlemeye başlayacağının kabulünde zorunluluk bulunmaktadır. Davacı alacaklı vekili yargılama sırasında takibe giren ve davada talep edilmeyen bakiye alacağa ilişkin olarak .. tarihinde davayı ıslah etmişse de, işbu harç ikmalinin 1 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra yapıldığı anlaşılmıştır. Hak düşürücü süre, itiraz niteliğinde olup hakim tarafından re'sen dikkate alınması gerektiği gibi davalı yanca da bu itirazın ileri sürüldüğü görüldüğünden davanın .. TL üzerinden kabulüne, ıslah yapılan kısım yönünden hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir." denilerek .. TL'lik kısım yönünden davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir. ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.. Esas sayılı dosyasının taraflarının, dava sebebinin ve İcra İflas Kanunu'nun 67. Maddesi gereğince hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilen miktara ilişkin talep sonucunun mahkememizin işbu dosyası ile aynı olduğu, anılan dosyada verilen kararın davamızın açıldığı tarih itibari ile kesinleşmemiş olduğu ve derdestlik dava şartının davanın görülmesine engel nitelikte bulunduğu görülmekle davanın usulden reddine dair aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir." gerekçesiyle davanın derdestlik nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ: Davacı taraf istinaf dilekçesinde; açtıkları davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nce hüküm altına alınmayan .. TL bedelli alacağa ilişkin olduğunu, bu halde dava konusunun aynı olduğunun söylenemeyeceğini, eldeki davanın ise genel alacak davası olduğunu, bu sebeple dava konuları aynı olmayıp derdestlik hükümlerinin uygulanamayacağını, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin yalnızca dava değeri olan .. TL üzerinden hüküm tesis ettiğini, bakiye .. TL üzerinden yapılan ıslah işlemini süresinde olmadığından kabul etmediğini, bakiye alacak yönünden hukuken eldeki davanın açılmasından başkaca bir yol bulunmadığını, ..sliye Ticaret Mahkemesi'nin kararının bekletici mesele yapılması gerektiğini, bu nedenle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, 6102 sayılı TTK m. 480 ve devamı maddelerine göre sermaye koyma borcundan kaynaklı alacağın 6098 sayılı TBK m. 183'e göre devri nedenine dayalı alacak davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının daha önce açtığı itirazın iptali davası ile eldeki davanın derdestlik itirazına konu olup olmayacağı konusundadır.
Davacı, . m. 183'e göre devir aldığı alacak için davalı aleyhinde . . Dairesinin..sayılı dosyasından takip başlatmış, takibe davalının itirazı üzerine de ... Asliye Ticaret Mahkemesinin.. Esas sayılı dosyasında itirazın iptali davası açılmıştır. Bu dava .. TL üzerinden kabul edilmiş, ıslah ile arttırılan .. TL üzerinden 2004 sayılı İİK m. 67'de ki bir yıllık dava açma hak düşürücü süresinin geçmiş olması nedeniyle reddedilmiştir.
Alacaklının bir yıl içinde itirazın iptali davası açmaması ya da itirazın iptali davasının hak düşürücü süre nedeniyle reddi durumunda ilamsız takip düşer. Fakat 2004 sayılı İİK m. 67/IV'e göre bir yıllık süreyi geçiren alacaklının genel hükümlere göre alacağını dava etmek hakkı saklıdır. Yani alacaklı alacağı zamanaşımına uğramadığı sürece genel veya özel mahkemelerde bir alacak davası açabilir. .. Eldeki davada aynı alacak konusuna ilişkin alacak davasıdır.
..Asliye Ticaret Mahkemesinin .. Esas sayılı dosyasında davanın başında .. TL, ıslah dilekçesi ile de .. TL üzerinden itirazın iptali talep edilmiştir. Eldeki davada ise .. Asliye Ticaret Mahkemesinin .. Esas sayılı dosyasında ıslah ile arttırılan ve .. sayılı İİK m. 67'de ki bir yıllık dava açma hak düşürücü süresinin geçmesi nedeniyle reddine karar verilen .. TL için alacak davası açılmıştır. Bu nedenle iki davanın konusu ve miktarı .. TL tutar yönüyle aynıdır.
Alacaklının açtığı itirazın iptali davasının itirazın iptali davası hak düşürücü süresinin dolması nedeniyle reddi durumunda genel hükümlere göre alacak davası açabilmesi için itirazın iptali davasının kesinleşmiş olması gerekir. UYAP kayıtlarının incelenmesinden henüz .. Asliye Ticaret Mahkemesinin.. Esas sayılı dosyasındaki itirazın iptali davasının kesinleşmediği anlaşılmakla; mahkemenin derdestlik nedeniyle davanın usulden reddine karar vermesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır. Bu nedenlerle davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK m. 353/I-b. (1) maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.(1) maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Alınması gereken 732,00 TL istinaf harcından peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf yargılaması duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
5-HMK'nın 333. maddesi uyarınca artan gider avansının talep halinde ilgili tarafa iadesine,
6-HMK'nın 359/4. maddesi uyarınca kararın Dairemizce taraflara tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan tetkikat neticesinde HMK'nın 361/1. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içerisinde kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi ya da buraya gönderilmek üzere temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi veya İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile Yargıtay temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. 04/06/2026
...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."