Denizli Bölge Adliye Mahkemesinin kaza sigortası rücu davasında asliye hukuk ve ticaret mahkemeleri arasındaki görev uyuşmazlığını çözerek asliye hukuk mahkemesini görevli kılan yargı yeri belirleme kararı.
Özet: İki ilk derece mahkemesinin çelişkili görevsizlik kararları üzerine yüksek mahkeme, sigorta şirketinin kaza sigortası kapsamında yaptığı ödeme sonrası sorumlulara karşı açtığı rücu davasının yargı yerini belirleyerek, uyuşmazlığın sigorta sözleşmesinden değil, temelindeki haksız fiilden kaynaklandığını, sigortalının tacir olmaması ve yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca halefiyet davalarının ticari dava niteliğinde olmadığını tespit ederek, Asliye Hukuk Mahkemesinin davaya bakmakla görevli olduğuna hükmetmiştir.
T.C.DENİZLİBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : ...KARAR NO : ...KARAR TARİHİ : 01/06/2026T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN : DR. ...ÜYE : ...* ÜYE : ...KATİP : ...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 06/02/2026NUMARASI : ... Esas ... KararİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 13/11/2025NUMARASI : ... Esas... Karar DAVACI : ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI :...VEKİLİ : Av. ...DAVANIN KONUSU : Kaza Sigortası Kaynaklı Taraflar arasında görülen davada.... Asliye Hukuk Mahkemesi ve ... Asliye Ticaret Mahkemesince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki evraklar okunup gereği görüşülüp düşünüldü: İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARININ ÖZETİ... Asliye Hukuk Mahkemesinin kararı ile; "Somut olayda taraflar arasındaki ihtilafın 6102 sayılı TTK 1352/1. maddesi (l) ve (m) bendi kapsamında deniz taşıtının korunması ve onarımından kaynaklanmasına göre, TTK 1352/1-l-m bendi ve TTK 4. maddesi kapsamında, bu davaya bakma görevi Asliye Ticaret Mahkemesine aittir. " denilmek suretiyle görevsizlik kararı verilmiştir.... Asliye Ticaret Mahkemesinin kararı ile; "1-6100 sayılı HMK.nun 114/1-c maddesi delaletiyle 6100 sayılı HMK.nun 115/2 maddesi gereğince davanın DAVA ŞARTI NOKSANLIĞI NEDENİYLE USULDEN REDDİNE,2-MAHKEMEMİZİN KARŞI GÖREVSİZLİĞİNE,3-6100 sayılı HMK:nun 20/1 maddesi gereğince görevli ve yetkili mahkemenin ... ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE," denilmek suretiyle karşı görevsizlik kararı verilmiş ve dosya yargı yerinin belirlenmesi için Dairemize gönderilmiştir.DEĞERLENDİRME, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇEHMK.nın 22 ve 23. maddeleri gereğince dairemizin davaya bakmakta görevli olduğu anlaşılmıştır.HMK 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede;Dava, sigorta şirketinin sigorta poliçesi kapsamında yaptığı ödemenin rücuen tahsiline yöneliktir. ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından görevsizlik kararı ile dosyanın ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderildiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından da ticari dava olmadığı Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesi ile ... Asliye Hukuk Mahkemesine karşı görevsizlik kararı verilmiş; karar istinaf edilmeksizin kesinleşmiştir. Bu durumda HMK'nın 21. Maddesinde öngörülen yargı yeri belirleme koşulları oluşmuş kabul edilmelidir. Zira Hakimler ve Savcılar Genel Kurulunun 608 numaralı kararı ile Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevresi il bazında belirlenmiş olmakla illerde bulunan Asliye Ticaret Mahkemelerinin kendi yargı çevresinde bulunan diğer ilçeler ile ilgili hukuk mahkemelerinin görevli olduğuna kanaat getirirse görevsizlik kararı verebilir. Davanın sebebi olan rücu ve halefiyet, Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu'nun 22/03/1944 Tarih E. 37, K. 9, R.G. 03/07/1944 sayılı kararında "Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava olmayıp; aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmıştır. 6102 sayılı TTK'nun "Halefiyet" başlığı altındaki 1472. maddesinde ise "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder." hükmüne yer verilmiştir. Yargıtay Kapatılan 20. Hukuk Dairesinin 2019/5399-7141 E-K; 2015/2686-3721 E-K sayılı ilamlarında, yukarıda belirtilen Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulu Kararı gereği benzer uyuşmazlıklarda Asliye Hukuk Mahkemesi yargı yeri olarak belirlenmiştir. Somut olayda; davacı sigorta şirketi eldeki davayı sigortalısının halefi olarak açtığından ve yukarıda belirtilen yüksek yargı kararları uyarınca halefiyet davaları ticari dava sayılmadığından uyuşmazlığın sigorta sözleşmesinden değil temel ilişki olan haksız fiilden kaynaklandığı anlaşılmakla haksız fiilde yetki kuralları gereği yetkili ve dava dışı sigortalının tacir olmaması nedeniyle görevli .... Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,Dosyanın merci tayini talebinde bulunan Mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 23/1 ve 362/1-c maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 01/06/2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 01/06/2026 Dr. ...Başkan...Üye...Üye...Katip...