Vesayet altındaki kısıtlının bakımevine yerleştirilmesi talebine ilişkin yargı yeri belirlenmesi uyuşmazlığında, kısıtlı yerleşim yeri değişikliği izinsiz olduğu için Türkoğlu Sulh Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğuna dair karar.
Özet: Bu hukuki evrak, kısıtlı bir bireyin vasisi tarafından saldırgan davranışları nedeniyle bir akıl hastanesine yerleştirilmesi talebi üzerine ortaya çıkan, birden fazla sulh hukuk mahkemesi arasında yetki uyuşmazlığını ele almaktadır; zira ilk vesayet makamı kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izinsiz karar vermiş, ardından dosyayı göndermiş ve bu durum silsile şeklinde diğer mahkemelerin de yetkisizlik kararları vermesine yol açmış olup, sonuç olarak vesayet dosyasının takibinde ilk vesayet makamının yetkili olduğuna karar verilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2026/1812 E.  ,  2026/4695 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2025/622 Esas, 2025/1043 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Türkoğlu Sulh Hukuk Mahkemesinin 09.03.2015 Tarihli ve 2014/166 Esas, 2015/47 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı ..., 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi gereğince kısıtlanmış ve kendisine ... vasi olarak atanmıştır.
Vasi 08.03.2024 tarihli dilekçesi ile, kısıtlı babasının şuan ... ili ... ... Mahallesi 46. Sk. No:32/4 adresinde ikamet ettiğini, kendisinin bir takım saldırgan davranışları olduğunu ve bu nedenle bir akıl hastanesine yatırılmasını talep etmiştir.
Mahkemece 27.03.2023 tarihli ek karar ile, kısıtlının yerleşim yeri adresinin değiştirilmesi için vasiye izin ve yetki verilmesine ve mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
B. Nevşehir Sulh Hukuk Mahkemesinin 08.12.2023 Tarihli ve 2023/726 Esas, 2023/2932 Karar Sayılı Kararı
Yapılan kolluk araştırması sonucunda kısıtlı adayının Nevşehir ilinde bulunmadığı, Mamak/Ankara adresinde yaşadığının bildirildiği gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
C. Ankara 25. Sulh Hukuk Mahkemesinin 29.05.2025 Tarihli ve 2024/432 Esas, 2025/2039 Karar Sayılı Kararı
Yapılan kolluk araştırması sonucunda kısıtlı adayının mevcut ikamet adresinin ... Mah. .... Sk. No:15/26 .../İstanbul olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
D. Silivri 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 04.11.2025 Tarihli ve 2025/622 Esas, 2025/1043 Karar Sayılı Kararı
Yapılan kolluk araştırması sonucunda kısıtlı adayının ... Mah. 645 Sok. No:3 İç Kapı No:4 .../Ankara adresinde ikamet ettiğinin bildirildiği gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının bakımevine yerleştirilmesine izin verilmesi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun'un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun'un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:
“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”
4. 4721 sayılı Kanun'un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:
“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.”
C. Değerlendirme
Kısıtlı ya da vasisinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi olmadan Türkoğlu Sulh Hukuk Mahkemesince kısıtlının adres değişikliğine izin verilmesine ve dosyanın Nevşehir Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmakla vesayet dosyasının takibi ile Türkoğlu Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun'un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Türkoğlu Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,23.03.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.