Danıştay 13. Daireden, 6112 sayılı Kanunun 8/1-(s) maddesine aykırı olarak kadına yönelik şiddet ve istismarı içeren dizi yayınına kesilen RTÜK idari para cezasının hukuka uygun bulunduğuna dair emsal karar.
Özet: Yüksek yargı organı, bir televizyon kanalında yayımlanan dizideki kadına yönelik şiddet içeren bıçaklama sahnesinin 6112 sayılı Kanunun kadınları istismar etmeme ve toplumsal cinsiyet eşitliğine aykırı olmama ilkelerini ihlal ettiği gerekçesiyle Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından verilen idari para cezasını hukuka uygun bulan alt mahkeme kararlarını onarken, kurgusal nitelikte olsa dahi bu tür görüntülerin toplum üzerindeki olumsuz etkileri ve kadının istismarı niteliğini vurgulayarak, davacının sahnenin sanatsal kurgu olduğu yönündeki temyiz iddialarını reddetti.
T.C.
D A N I Ş T A YONÜÇÜNCÜ DAİREEsas No:2024/951Karar No:2025/347TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... TV Medya Hizmetleri A.Ş. MÜDAHİL (DAVACI YANINDA) : ... Yapım A.Ş.VEKİLİ : Av. ... KARŞI TARAF (DAVALI) :... KuruluVEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "..." logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 23/11/2020 tarihinde yayınlanan "..." adlı dizi filmde, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasının (s) bendinde yer alan, "Yayın hizmetleri ... toplumsal cinsiyet eşitliğine ters düşen, kadınlara yönelik baskıları teşvik eden ve kadını istismar eden programlar içeremez." şeklindeki yayın ilkesinin ihlal edildiğinden bahisle anılan Kanun'un 32. maddesinin birinci fıkrası uyarınca 786.237,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Üst Kurul) kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; Menekşe isimli kadın karakterin bıçaklanmasına ilişkin görüntünün ayrıntılı bir şekilde ekrana getirilmesi nedeniyle kadının fiziksel ve sözel şiddete maruz bırakıldığı, olumsuz önyargı, genelleme ve klişelerle anılan karakter nezdinde kadının istismar edildiği, kurgu niteliğinde olsa da ekrana getirilen dizilerin toplumun büyük bir kesimi üzerindeki tesirinin çok yüksek olduğu, kurgudan öte gerçek gibi algılandığı, hem kadınlarda hem de erkeklerde olumsuz tavır ve davranışların gelişmesine sebebiyet verebileceği, işlenen temanın ve ilişkilerin cinsiyet ayrımcılığı ve kadını istismar edecek nitelikte olduğu; bu itibarla, 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasının (s) bendi ile öngörülen yayın ilkesinin ihlal edildiğinden bahisle davacı şirkete idari para cezası verilmesine ilişkin Üst Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dizi filmde geçen sahnenin kadının zayıflığına vurgu yapmadığı, saldırıya maruz kalan kişinin kadın olmasının tamamen sanatsal kurgu gereği belirlendiği, nitekim ilerleyen sahnelerde benzer bir saldırıya erkeğin de maruz kaldığı, kurgusal nitelikteki yayınların idari para cezasına konu edilemeyeceği ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara ve müdahile tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ...İdare Mahkemesine gönderilmesine, 21/01/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.