Kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı irtifak tescili yerine konulan, mülkiyet hakkını kısıtlayan 31/b şerhinin terkinine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının Yargıtayca onanması.
Özet: Bir taşınmazın tapu kaydına, davalı idarenin talebi üzerine 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 31/b maddesi gereğince, mülkiyet hakkını kısıtlar şekilde hukuka aykırı olarak konulduğu iddia edilen şerhin terkini talebiyle açılan davada; ilk derece mahkemesi şerhin terkinine karar vermiş, kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan önceki bir davada tescil kararı verilen irtifak hakkının kayda işlenmesi gerekirken, yerine bu şerhin konulmasının kanunun amacına aykırı olduğu gerekçesiyle bu kararı onayan bölge adliye mahkemesinin kararı, davalı idarenin temyiz itirazları reddedilerek usul ve kanuna uygun bulunmuş ve böylece taşınmaz üzerindeki hukuka aykırı şerhin kaldırılması kesinleşmiştir.
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/131 Esas, 2025/811 KararKARAR : Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ : Gercüş Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2021/471 Esas, 2021/820 KararTaraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının maliki olduğu .. ili, .. ilçesi, .. köyü 1 24... parsel sayılı taşınmazın tapu kaydına davalı idarenin talebi üzerine 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince davacının mülkiyet hakkını kısıtlar şekilde hukuka aykırı olarak konulan şerhin terkinini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne ve dava konusu taşınmaza davalı idare lehine konulan şerhin terkinine karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza dair kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminat istemiyle açılan davada verilen irtifak hakkının tesciline dair işlemin ilgili tapu müdürlüğü tarafından gerçekleştirilmediğini, husumetin davalı idareye değil işlem yapmayan tapu müdürlüğüne yöneltilmesi gerektiğini, seri davalara ilişkin vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu taşınmaza dair kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminat istemiyle açılan davada verilen tescil kararının taşınmazın tapu kaydına işlenmesi gerekirken, bunun yerine getirilmeyip taşınmazın tapu kaydına mülkiyet hakkını kısıtlar şekilde 31/b şerhi koydurulmasının kanunun amacına aykırı olduğu, şerhin terkinine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; seri davalara ilişkin vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun'un 31 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince dava konusu taşınmazın tapu kaydına konulan şerhin terkini istemine ilişkindir. 2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,23.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.