trafik kazası sonucu vefat eden murisin yakınlarının açtığı maddi ve manevi tazminat davasında, yargıtayın manevi tazminatın niteliğine dair bozma kararı sonrası yeniden yargılama süreci.

Trafik kazası sonucu vefat eden murisin yakınlarının açtığı maddi ve manevi tazminat davasında, Yargıtayın manevi tazminatın niteliğine dair bozma kararı sonrası yeniden yargılama süreci.

Özet: Bu hukuki evrak, trafik kazası sonucu vefat eden bir kişinin eşi, çocukları ve ailesinin, tam kusurlu sürücü ile sigorta şirketinden destekten yoksun kalma ve manevi zararlarının tazmini talebiyle açtığı davayı ele almaktadır; davacılar önemli miktarlarda maddi ve manevi tazminat talep ederken, davalılar daha önce ödenen tazminatın yeterliliğini, ölenin maddi desteğinin olmadığını ve sorumluluklarının poliçe limitleriyle sınırlı olduğunu savunmuş, mahkemenin kısmen kabul kararı ise Yargıtay tarafından manevi tazminatın adalet ve orantılılık ilkelerine göre yeniden değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.

T.C.

İZMİR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/350 Esas

KARAR NO : 2020/760

BİRLEŞEN KEMALPAŞA 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN

ESAS NO : 2013/918 Esas

KARAR NO : 2013/547

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 25/01/2013

KARAR TARİHİ : 08/12/2020

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde; davalılardan ...'un sevk ve idaresindeki maliki olduğu ... plakalı araçla 11/08/2012 tarihinde sebebiyet verdiği trafik kazasından sonra müvekkillerinin murisi ...'ın 15/08/2012 tarihinde Ege Üniversitesi hastanesinde vefat ettiğini, kazanın meydana gelmesinde davalının tam kusurlu olduğunu, kaza nedeni ile ceza davasının Kemalpaşa Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasında derdest olduğunu, murisin sağlığında çiftçilik yaparak müvekkillerine destek olduğunu, murisin ölümü nedeni ile müvekkillerinin baba desteğinden, yardım ve hizmetinden yoksun kaldıklarını, eğitimlerinin sürdürmelerinin neredeyse imkansız hale geldiğini, müvekkillerinin aylık 400 Euro kira ödediklerini, mütevffanın öldüğünde 41 yaşında olduğunu, ölüm nedeni ile müvekkillerinin derin üzüntü içinde kaldıklarını, kazadan sonra sigorta tarafından müvekkillerine kısmı ödeme yapıldığını, müvekkillerinin zor durumda olduklarından bu ödemeyi kabul etmek zorunda kaldıklarını ancak mağduriyetlerinin çok daha fazla olduğunu belirterek müvekkilleri ... ve ... için ayrı ayrı 10.000,00TL maddi, 100.000,00TL manevi tazminat olmak üzere 220.000,00TL tazminatın faiziyle beraber davalı ... dan, yine müvekkilleri ... ve ... için ayrı ayrı 1.000,00TL olmak üzere toplam 2.000,00TL tazmnatın faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen Kemalpaşa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/918 Esas, 2013/547 Karar sayılı dosyasında; Davacı vekili tarafından verilen dava dilekçesi ile ve özetle; davacıların müşterek çocukları ...'ın davalı ...'un idaresinde olan araç tarafından trafik kazası nedeniyle hayatını kaybettiğini, ...'un ceza Mahkemesinde yapılan yargılama sonucunda birinci derece kusurlu bulunarak taksirle ölüme sebebiyet vermek suçundan mahkum olduğunu, davacıların ölen çocukları ... desteğinden yoksun kaldıkları için Davalı ... aleyhine 60.000,00-Manevi tazminata hükmedilmesini, davalı sigorta yönünden de poliçe limiti ile sınırlı kalmak üzere toplam 2.000,00-TL maddi tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :Davalı ... vekili cevap dilekçesinde ceza dosyasının halen derdest olduğunu, müteveffanın davacı eşi ... Almanyada boşandığını, ancak kararın tenfiz edilmediğini, bu nedenle tarafların evli olarak görüldüğünü, müteveffanın Türkiyede 10 yıldır başka bir kadınla birlikte yaşadığını, destekten yoksun kalmaya ilişkin açılan davanın yersiz olduğunu, müteveffanın almanyada bulunan eşi ve kızına her hangi bir maddi yardımının söz konusu olmadığını, müteveffanın oldukça varlıklı birisi olup, ölümünden sonra davacıların onun mal varlıklarını satmaya başladıklarını, cenaze masraflarının trafik sigortası tarafından karşılandığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde dava önesinde açılan hasar dosyası açıldığını ve aktüer raporu hazırladığını, davacılar için 64.661,27TL tazminat hesaplandığını, hesaptan %25 indirim yapılarak davacılara 28/11/2012 tarihinde 48.495,95TL destekten yoksun kalma tazimanıt ödendiğini, tespit edilen zararın aktüer incelemesi sonucu belirlendiğini, müvekkili şirket aleyhine açılan davanın haksız ve yersiz olduğunu belirterek kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkili şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmamasına, olmaz ise asıl alacak yargılama giderleri ve vekalet ücreti açısından poliçe limiti ile sorumlu tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, maddi tazminat davası olup, 08/09/2015 tarih ve Mahkememizin ... Esas, ... karar sayılı kararı ile; ana davanın ve birleşen davanın kısmen kabulüne . karar verilmiş, hüküm davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiş, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 11/12/2019 tarih 2019/508 Esas, 2019/11797 Karar sayılı bozma ilamı ile "...6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri gözönünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. (HGK 23/06/2004, 13/291-370)

Yukarıda belirtilen hususlar, olay tarihi, tarafların kusur durumları gibi hususlar da dikkate alındığında, davacılar için takdir edilen manevi tazminatın bir miktar fazla olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA..." gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkememizin 2020/350 Esas sayılı dosyasına kaydı yapılan dosyanın yapılan yargılaması sonunda bozmaya uyulmuştur.

Bozma sonrası bozma nedenleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, Türk Borçlar Kanunu'nun 47. maddesindeki özel haller dikkate alınarak, hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nasafete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Mahkememizce kazanın oluş şekli, kazanın gerçekleşmesindeki kusur durumları, kazanın üzerinden geçen zaman aralığı, davacıların ve davalının ekonomik-sosyal durumları ayrı ayrı dikkate alınarak, Yargıtay ....Hukuk Dairesi'nin bozma kararında, bozma öncesi hükmedilen tazminat miktarının bir miktar fazla olduğunun belirtildiği de gözetilerek manevi tazminat miktarı davacı eş için 30.000,00TL, davacı çocuk için 30.000,00TL; birleşen dosya davacısı baba için 15.000,00TL, birleşen dosya davacısı için 15.000,00TL olarak belirlenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

A-Asıl dava yönünden;

1-Davacıların maddi tazminata yönelik istemlerinin davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığı anlaşıldığından, maddi tazminat talebi yönünden karar verilmesine yer olmadığına,

2-30.000,00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

3-30.000,00-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

B-Birleşen dava yönünden;

2-15.000,00TL manevi tazminatın 15/08/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

3-15.000,00TL manevi tazminatın 15/08/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

C-Asıl dava yönünden yargılama giderleri;

1-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 4.098,60-TL harçtan peşin olarak alınan 758,25-TL ile ıslah harcı olarak alınan 300,11-TL harç toplamı 1.058,36-TL harcın mahsubu ile bakiye ‭3.040,24‬-TL. harcın davalı ...'dan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı ... yararına takdir edilen 4.500,00-TL. vekalet ücretinin davalı ...'dan alınıp iş bu davacıya verilmesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı ... yararına takdir edilen 4.500,00-TL. vekalet ücretinin davalı ...'dan alınıp iş bu davacıya verilmesine,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat yönünden davalı ... yararına takdir edilen 4.500,00-TL. vekalet ücretinin davacı ...'dan alınıp iş bu davalıya verilmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat yönünden davalı ... yararına takdir edilen 4.500,00-TL. vekalet ücretinin davacı ...'dan alınıp iş bu davalıya verilmesine,

6-Davacılar tarafından peşin olarak yatırılan 758,25-TL ile ıslah harcı olarak alınan 300,11-TL harç toplamı 1.058,36-TL harcın davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine,

7-Davacılar tarafından yapılan toplam 1.216,33-TL. yargılama giderinin, davanın red ve kabul oranına göre taktiren 364,90-TL.'sinin davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine, bakiyenin davacılar üzerinde bırakılmasına,

8-Davalı ... tarafından yapılan toplam 250,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 175,00-TL'sinin davacılardan alınıp iş bu davalıya verilmesine,

D-Birleşen Kemalpaşa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/918 Esas, 2013/547 Karar sayılı dosyası yönünden yargılama giderleri;

1-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 2.049,30-TL harçtan peşin olarak alınan 204,95-TL ve ıslah harcı olarak alınan 123,96-TL harç toplamı 328,91-TL harcın bakiye 1.720,39‬-TL. harcın davalı ...'dan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı ... yararına takdir edilen 4.080,00-TL. vekalet ücretinin davalı ...'dan alınıp iş bu davacıya verilmesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı ... yararına takdir edilen 4.080,00-TL. vekalet ücretinin davalı ...'dan alınıp iş bu davacıya verilmesine,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat yönünden davalı ... yararına takdir edilen 4.080,00-TL. vekalet ücretinin davacı ...'dan alınıp iş bu davalıya verilmesine,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat yönünden davalı ... yararına takdir edilen 4.080,00-TL. vekalet ücretinin davacı ...'dan alınıp iş bu davalıya verilmesine,

6-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan peşin olarak alınan 204,95-TL ve ıslah harcı olarak alınan 123,96-TL harç toplamı 328,91-TL harcın davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine,

7-Davacılar tarafından yapılan toplam 175,00-TL. yargılama giderinin, davanın red ve kabul oranına göre taktiren 87,50-TL.'sinin davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine, bakiyenin davacılar üzerinde bırakılmasına,

E-Mahkememizin 20/11/2015 tarih, ... Esas, ... Karar, ... Harç nolu harç tahsil müzekkeresi ile 6.809,93-TL bakiye karar harcının davalı ...'dan tahsili için vergi dairesine müzekkere yazıldığından, karar kesinleştiğinde ve istek halinde iptali için vergi dairesine müzekkere yazılmasına, ödenmiş ise ödeme belgesi sunulması ile iadesine,

F-Fazla yatırılan gider avansının, karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair davacılar ... ve ... vekili Av. ...'in yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile temyiz kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde temyiz kanun yoluna başvurulmadığı taktirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede temyiz kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili Yargıtay Hukuk Dairesi'ne temyiz konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2020

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı