İmar planıyla park alanı olarak belirlenen ve kamulaştırılmayan taşınmazın kamulaştırmasız el atma bedelinin davalı idareden tahsiline ilişkin kararın Yargıtayca onanması.
Özet: İmar planında park alanı olarak ayrılmasına rağmen uzun süre kamulaştırılmayan taşınmaz için mülkiyet hakkı ihlali iddiasıyla açılan kamulaştırmasız el atma tazminat davasında, ilk derece mahkemesinin davanın kabulü kararı, davalı idarenin istinaf başvurusunun bölge adliye mahkemesince esastan reddedilmesiyle onanmış; temyiz incelemesinde ise, taşınmazın arsa niteliğinde emsal karşılaştırmasıyla belirlenen bedelinin idareden tahsiline dair kararın usul ve esas yönünden doğru olduğu tespit edilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/6334 E.  ,  2025/18164 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/2934 Esas, 2025/179 Karar
DAVA TARİHİ : 20.03.2023
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kemer 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/194 Esas, 2023/516 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsiline ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi 3 32... parsel sayılı taşınmazın yapılan imar planı ile “Park Alanı” olarak düzenlendiğini, ancak aradan yıllar geçmesine rağmen davalı idare tarafından taşınmaz için herhangi bir bedel ödenmediğini ve müvekkilinin mülkiyet hakkının ihlal edildiğini ileri sürerek kamulaştırmasız el atma tazminatının dava tarihinden itibaren kamu alacaklarına uygulanacak en yüksek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; iş bu davanın açılmasından önce Belediye tarafından kamulaştırma kararı alındığını, gerekli işlemlerin yapılmaya devam edildiğini, dava konusu taşınmaza fiili el atmanın bulunmadığını, öncelikle davanın usulden, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza fiili el atmanın söz konusu olmadığını, davanın bu nedenle dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, taşınmaz bedelinin yüksek belirlendiğini, bilirkişi raporuna karşı itirazların değerlendirilmediğini, emsal alınan taşınmazın uygun emsal olmadığını, dava konusu taşınmaz ve emsal taşınmazın mukayese tablosu ve fiyatlandırma hesabının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında park alanı olarak planlı olduğu, davalı idare tarafından taşınmazın imar planına ayrılma tarihinden itibaren makul süre içerisinde kamulaştırma işlemi yapılmaması nedeniyle davacı tarafın mülkiyet hakkının kısıtlandığının kabulünün gerektiği, bu nedenle davacı tarafın kamulaştırmasız el atmadan kaynaklanan tazminat dava hakkının bulunduğu, dava konusu taşınmazın arsa vasfında kabul edilerek emsal araştırma yöntemi ile dava konusu taşınmazın değerinin tespiti yoluna gidilmesinde yöntem olarak isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazda düzenleme ortaklık payı kesintisi yapıldığı, 2023 yılı emlak vergisine esas metrekare birim fiyatının 395,59 TL olduğu, emsal olarak alınan taşınmazın imar parseli olduğu, 2023 yılı emlak vergisine esas metrekare değerinin 841,23 TL olduğu, dava konusu taşınmaz ile emsal taşınmazın eksik ve üstün yanlarının hükme esas alınan bilirkişi raporunda tartışıldığı, emsal taşınmazın dava konusu taşınmazdan daha değerli kabul edilmesinin emlak vergi değerleri açısından da değerlendirildiğinde yerinde olduğu, buna göre dava konusu taşınmazın dava tarihi olan 20.03.2023 tarihi itibarıyla metrekare birim fiyatının 8.358,58 TL/m² olarak tespitinin yerinde olduğu gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve alınan rapor uyarınca bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi yerindedir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
22.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.