Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, cemaat vakfının kamulaştırmasız el atma tazminatı istemli davasındaki mülkiyetin aidiyeti tespitinin 1. Hukuk Dairesi görev alanına girmesi nedeniyle görev uyuşmazlığının çözümü için dosyayı Hukuk İşbölümü İnceleme Kuruluna gönderdi.
Özet: Cemaat vakfı tarafından, 1936 beyannamesinde gösterilen taşınmazın mülkiyetinin vakfa ait olduğunun tespiti ve kamulaştırma bedelinin ödenmesi istemiyle açılan davada, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin davacıya ait olduğu yönündeki tespitlerine rağmen, davalı idarenin beyannamedeki farklılıklara dayanarak mülkiyeti tartışması ve kamulaştırmasız el atma tazminatı talebinin ancak mülkiyet tespiti sonrası incelenebileceği göz önüne alındığında, münhasıran mülkiyetin aidiyeti uyuşmazlığının Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin görev alanına girdiği tespit edilmiş; bu nedenle, temyiz incelemesini yapacak dairenin belirlenmesi amacıyla dosyanın Yargıtay Hukuk İşbölümü İnceleme Kuruluna gönderilmesine karar verilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2026/6311 E.  ,  2026/6023 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2386 Esas, 2024/2174 Karar
DAVA TARİHİ : 09.06.2020
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 42. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/184 Esas, 2023/125 Karar
Yargıtay 1. Hukuk Dairesi tarafından temyiz inceleme görevinin Dairemize ait olduğu gerekçesiyle gönderilen dava dosyası üzerinde, 2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun (2797 sayılı Kanun) 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;
Davanın 1936 beyannamesinde gösterilen taşınmazın mülkiyetinin davacı vakfa ait olduğunun tespiti ile kamulaştırma bedelinin kendilerine ödenmesi istemine ilişkin olduğu anlaşılmış olup, İlk Derece Mahkemesince dava konusu taşınmazın mülkiyetinin davacıya ait olduğunun tespitine karar verildiği, Bölge Adliye Mahkemesince de bu hususta isabetsizlik görülmediğinden yeniden esas hakkında davacıya aidiyetine ilişkin hüküm kurulduğu, davalı ... Müdürlüğünün temyiz dilekçesinin incelenmesinde taşınmazın 1936 tarihli beyannamenin 35 inci maddesinde belirtilen taşınmazlardan olmadığı 33 üncü maddesinde belirtilen taşınmazlardan olduğunun ileri sürüldüğü, beyannamede belirtilen sokak isimlerinin farklı olduğunun da belirtildiği, bu durumda temyizin kapsamına göre öncelikle incelenmesi gereken hususun mülkiyetin aidiyeti istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.
Dava dilekçesindeki anlatıma göre kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat bedeli talep edilmiş ise de bu talebin incelenebilmesi için öncelikle mülkiyetin aidiyeti isteminin incelenmesi ve kesin olarak sonuçlanması gerekmektedir zira kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat isteme hakkı yalnızca tapu malikine ya da mülkiyeti mahkeme kararı ile adına tespit edilen kişiye aittir.
Bu bağlamda; Dairemizin münhasıran görev alanına giren uyuşmazlığa ilişkin bir inceleme yapılmadan önce münhasıran Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin görev alanına giren cemaat vakfı tarafından açılan mülkiyetinin aidiyetinin tespiti hususundaki uyuşmazlığın giderilmesi gerekir.
Her ne kadar Yargıtay 1. Hukuk Dairesince eldeki dava dosyasının Dairemizin 2023/1777 Esas, 2023/8720 Karar sayılı dosyası ile denetimden geçen dava ile benzer/bağlantılı olduğu ileri sürülmüş ise de Dairemizin 2023/1777 Esas sayılı ilâmı ile denetimden geçen dosyanın UYAP sistemi üzerinden yapılan incelenmesinde münhasıran kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkin olduğu, taşınmazın mülkiyetinin uyuşmazlık konusu olmadığı anlaşıldığından denetimden geçen dosyanın eldeki dosya ile bağlantılı kabul edilmesi mümkün değildir.
Tüm bu ayrıntılı açıklamalar ile Yargıtay Büyük Genel Kurulunun dairelerin iş bölümüne ilişkin 26.06.2026 tarihli ve 2025/1 sayılı kararı uyarınca dosyayı inceleme görevi Yargıtay 1. Hukuk Dairesine aittir.
Bu durumda, 2797 sayılı Kanun’un 60 ıncı maddesinin üçüncü fıkrasına göre temyiz incelemesini yapacak dairenin Hukuk İşbölümü İnceleme Kurulu tarafından belirlenmesi gerekir.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Dosyanın YARGITAY HUKUK İŞBÖLÜMÜ İNCELEME KURULUNA GÖNDERİLMESİNE,07.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.