bursa 1. asliye ticaret mahkemesinin, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında görevli mahkeme ve taraf sıfatını irdeleyen gerekçeli kararı.

Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında görevli mahkeme ve taraf sıfatını irdeleyen gerekçeli kararı.

Özet: Bu itirazın iptali davasında, davacı mermer ocağına verilen mühendislik raporlama hizmetinden kaynaklanan alacağını tahsil etmek için icra takibi başlatmış, davalının itirazıyla takip dururken davacı peşinat alındığını ve hizmetin gerçekleştiğini iddia etmiş, davalı ise hizmetin ifa edilmediğini ve borcunun olmadığını savunmuş olup, bilirkişi raporunun davacının serbest meslek sahibi olduğunu ve tacir kaydının bulunmadığını belirtmesi üzerine mahkeme, taraflar arasındaki mimari proje çizimi eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlığın ticari dava niteliği taşıyıp taşımadığı ve kendi görev alanına girip girmediği hususunu değerlendirmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/

KARAR NO : 2026/

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

DAVALI :

VEKİLLERİ : AV.

AV.

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/03/2025

KARAR TARİHİ : 07/04/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 06/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı/borçlu, faaliyette olduğu mermer ocağı için Davacı ile 22/12/2022 tarihinde ... teklif üzerinden sözlü satış sözleşmesi yapmış , hizmet tutarına ve hizmetin gerçekleşmesine bir itirazı olmadığı gibi, teklifte talep edilen peşinat tularını 50.000 TL'sini ilgili banka dekontunda olduğu gibi, 26/12/2022 tarihinde, davacının banka hesabına EFT yoluyla göndermiş ve ... Adasında yer alan işletmesi için Mühendislik hizmetinin başlamasına onay verdiği, davacı alacağını talep etmek için borçlu şirketten şifahi olarak talepte bulunmuş, davalıya 22/12/2022 tarihinde ... teklif üzerinden sözlü satış sözleşmesi yapıldığı, toplam 295.000 TL bedelli Mühendislik Raporlama hizmeti verildiği kendisine hatırlatılarak davacıya ait onaylı, geçerli Teknik Raporu teslim edilmiş, faturası da kendisine gönderildiği anlaşılmakla;Davalı taraf tüm ihtarlara rağmen borcunu ödememiş olduğundan dolayı kendisi hakkında ... 5. İcra Müdürlüğünün 2024/... E. sayılı dosyası kapsamında takibe geçilmiş olup; davalı tarafından ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiği, asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesiyle birlikte vekalet ücretine hükmedilmesi ile davanın kabulünü talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı taraf ile davalı firma üzerinden haksız kazanç elde etmeye çalışarak davalı tarafı mağdur ettiği, davacının taleplerinin kötü niyetli olduğu, taraflar arasında mevcut bir ticari ilişki veya sözleşme olmadığı, itiraz edilen faturaya konu hizmet ifa edilmediği ve davalı şirketin davacı yana hiçbir borcu bulunmadığı anlaşılmakla davacı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesiyle birlikte davanın reddini talep etmiştir.Bilirkişi Raporundan Özetle; Davacının davalı tarafa 31/12/2024 tarihinde ... 5. Genel İcra Dairesi 2024/... esas sayılı dosyası ile 309.035,62 TL Toplam Alacak için icra takibi başlattığı ve davalının 03/01/2025 tarihinde Takibe, asıl alacağa, faize, ferilerine vs. süresinde itiraz ederek takibin durdurulmuştur.Davacı ... in 01/03/2013 tarihi itibariyle ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne bağlı olarak "Serbest Meslek Kazanıcından dolayı mükellefiyet kaydının bulunduğu, "Ticari Kazancı" ndan dolayı mükellefiyet kaydının olmamıştır.Davacının kazancını ... başkanlığı defter beyan sistemi üzerinden V.U.K.'nun 220. maddesinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olmuştur.

Defter inceleme günü davacı tarafından dava dosyasına sunulan belgelerden 2024 yılı gelir vergisi beyannamesine göre 2024 yılı serbest meslek kazancının 0 TL olarak beyan edilmiştir.Dava konusu uyuşmazlığa ait faturanın 26/01/2023 tarihinde düzenlendiği davacı tarafa ait ... başkanlığı defter beyan sistemi üzerinden beyan edilen gelir- gider kayıtları ibraz edilmediğinden incelemesi yapılamadığı kanaatine varılmıştır.

DELİLLER:

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu, müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava; davacı tarafça davalıya eser sözleşmesi kapsamında yapılan işler karşılığı alacak için davacı tarafça başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davacının serbest meslek kazancından dolayı defter tuttuğu belirtilmiştir. ... BAM 7. Hukuk Dairesinin 2019/ E, 2021/ K sayılı ilamında ''...26/06/2012 tarihinde kabul edilen ve 30 Haziran 2012 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk ... Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar asliye ... mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, asliye ... mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı TK’ndan ve 6102 sayılı TTK’nun 6335 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Dairemizce ... ... ve ... Odasına müzekkere yazılmış, verilen yanıtta davalı adına gerçek kişi firma olarak kaydına rastlanmadığı bildirilmiştir. Davalının ... Vergi Dairesi Müdürlüğünde kayıtlı bulunduğu ve serbest meslek kazancı elde ettiği ve serbest meslek kazanç defteri tuttuğu bildirildiğinden davalının ... odasına kayıtlı tacir olmadığı serbest meslek sahibi olduğu anlaşılmaktadır. Somut olayda; uyuşmazlık taraflar arasında mimarı proje çizimine ilişkin eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, bu nevi davaların ticari dava olduğuna ya da asliye ... mahkemeleri'nde görüleceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. Bu durumda 6102 sayılı TTK'nun 4/1. maddesi hükmünce davayı ticari dava saymak ve asliye ... mahkemesini görevli kabul etmek mümkün değildir.Görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olduğundan ve göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı HMK'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan; taraflarca ileri sürülmese dahi resen dikkate alınması gerektiğinden; mahkemece işin esası incelenmeksizin davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasının incelenip, karar verilmesi doğru olmamış, kamu düzeni nedeniyle hükmün görev yönünden kaldırılması gerekmiştir...'' şekli ile belirtilen gerekçe ve emsal karara göre, taraflardan birinin tacir olmadığı ve serbest meslek sahibi olduğu uyuşmazlığın ticari dava olarak nitelendirilemeyeceği ve davanın mutlak veya nispi ticari dava olmayacağı belirtilmiş olmakla, huzurdaki davada davacının serbest meslek kazancına göre defter tuttuğu ve tacir sıfatını haiz olmadığı anlaşılmakla mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmış, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu tespit edilmiş ve aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddesi gereğince dava şartı noksanlığından davanın USULDEN REDDİNE, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,

2-Görevli ve yetkili mahkemenin ... ASLİYE HUKUK MAHKEMELERİ olduğunun TESPİTİNE,

3-6100 sayılı HMK'nın 20/1 maddesi gereğince taraflardan birinin süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi halinde dosyanın yetkili ve görevli ... ASLİYE HUKUK MAHKEMELERİNE GÖNDERİLMESİNE,

4-6100 sayılı HMK'nın 20/1 maddesi gereğince taraflardan birinin, bu karar verildiği anda kesin ise bu tarihten, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkememize başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmediği takdirde, mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtarına (ihtarın tebliğ ile yapılmış sayılmasına)

5-6100 Sayılı HMK' nın 331/2 maddesinin 1. cümlesine göre yargılama harç ve giderlerinin görevli mahkemece nazara alınmasına, aynı maddenin 2.cümlesine göre görevsizlik kararı sonrasında davaya görevli mahkemede devam edilmemesi halinde ve talep halinde yargılama harç ve giderlerinin karara bağlanmasına,

Dair 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak veya mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. 07/04/2026

Katip

E-imzalıdır

Hakim

E-imzalıdır