Bursa 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 6001 sayılı Kanundan kaynaklanan otoyol kaçak geçiş ücreti ve ceza alacağı itirazının iptali kararı.
Özet: Bu hukuki metin, otoyol işletmecisi davacının, gişelerden usulsüz geçiş yapan davalıdan kaynaklanan ödenmeyen geçiş ücretleri ile kanuni cezaların tahsili için başlattığı icra takibine davalının yaptığı itirazın iptalini talep ettiği bir davayı konu almaktadır; bu davada, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun ilgili hükümleri çerçevesinde, başlangıçta on kat, daha sonra ise dört kat olarak belirlenen ceza uygulamaları ve ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde ödeme yapılması halinde ceza uygulanmayacağına dair düzenlemeler ışığında, alacağın varlığı ve tahsil edilebilirliği hukuki olarak değerlendirilmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2026/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 05/01/2026
KARAR TARİHİ : 07/04/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 06/04/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalıya ait ... plakalı aracın ilk geçiş ihlal bildiriminde düzenlenen tarihlerde kaçak geçiş yapmak suretiyle davacının işletmesinde bulunan otoyol gişelerinden geçtiğini, yasal mevzuat gereği geçiş ücreti dışında kaçak geçenlerden 4 katı tutarında cezanın tahsil edileceğine ilişkin yasal düzenleme ile hüküm altına alındığını, davalı aleyhine ... ... 5. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/... E. Sayılı dosyasıyla icra takibi başlattıklarını, davalınında haksız olarak bu takibe itiraz etttiğini belirterek itirazın iptali ile %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraf usulüne uygun tebligata rağmen cevap vermemiştir.
HUKUKİ DELİLLER:
... 5. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/... E. Sayılı dosyası, dava konusu araca ait ..., ... kayıtlarının ...'den ve ... Genel Müdürlüğünden celp edildiği görüldü.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; ihlalli geçiş bedelinin tahsili için yapılan takibe itirazın iptaline ilişkindir.Dosya kapsamından davacı toplam 10.450,00 TL geçiş ücreti ve ceza alacağının tahsili için ... 5. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/... E. Sayılı dosyasıyla icra takibi başlatmış, davalı ise süresinde itiraz etmiştir. Bunun üzerine davacı, itirazın iptali ve takibin devamı için, İcra ve İflas Kanunu’nun 67. maddesinde öngörülen bir yıllık hak düşürücü süre içinde bu davayı açmıştır.Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı ... Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve ... sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir. 6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı ... için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır. Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin ... aykırılığı iddiası ile açılan davada, ... Mahkemesi 18.01.2018 tarih, 2017/ E. 2018/ Karar sayılı kararında "...İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır. Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir. kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir. Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür. Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır." yönünde karar vermiştir. Bu durumda ihlal sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır. Somut olayda, davalıya ait ... plakalı aracın, davacı şirketin işlettiği köprü ve otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiği, geçiş esnasında ödeme yapılmadığında ve .../... kartlarından para çekilmemesi halinde davalının geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu, davalı tarafından ihlalli geçiş ücretlerinin yasal 15 günlük süre içerisinde ödendiğine dair dosyada herhangi bir delil bulunmadığı bu haliyle yukarıda değinilen yasa gereği davalının ihlalli geçişlerden itibaren 15 gün sonra temerrüde düştüğü, bunun için ayrı bir borç bildirimine gerek olmadığı, 6001 sayılı yasa gereğince ihlalli geçişten itibaren 15 gün sonra temerrütün gerçekleştiği anlaşıldığından, davacının davasının kabulü ile takibin 10.450,00TL üzerinden devamına karar vermek gerekmiştir. Bununla birlikte, ihlalli geçiş yaptığı sabit olan davalının otoyol geçiş ücretlerine ilişkin borcu likid ve belirlenebilir nitelikte olduğundan, davacı yararına icra inkar tazminat bedeline de hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-DAVANIN KABULÜ İLE, -Davalının ... 5. Genel İcra Dairesinin 2025/... esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN İPTALİNE, takibin 10.450,00-TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki şartlar dahilinde aynen DEVAMINA,
2-İİK 67 maddesi gereğince icra inkar tazminatı koşulları oluştuğundan asıl alacağın % 20'sine tekabül eden 2.090,00-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 732,00-TL harç peşin alındığından yenide alınmasına yer olmadığına,
4-Davacı tarafça yapılan 732,00-TL peşin harç, 732,00-TL başvurma harcı, 66,80-TL tebligat ve posta giderinden oluşan yargılama gideri toplamı olan 1.530,80-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi m. 13/2'ye göre 10.450,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Artan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra yatıran tarafa resen (gider avansı yatıran tarafça hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarılmak suretiyle, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı gider avansından karşılanmak üzere ... merkez ve iş yerleri vasıtasıyla adres de ödemeli) İADESİNE,
7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 4.600,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, tahsili için harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK'nın 341. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 07/04/2026
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır