Uzman erbaşın görevde yaşadığı travma sonrası stres bozukluğu nedeniyle 3713 sayılı Kanun kapsamında vazife maluliyetinin tespiti ve özlük haklarının ödenmesi talepli davanın bozma sonrası yeniden incelenmesi.
Özet: Bir uzman erbaşın çatışma ve operasyon görevleri sonrası Travma Sonrası Stres Bozukluğu tanısıyla vazife malulü olduğunun tespiti ve 3713 sayılı Kanun kapsamında özlük haklarının ödenmesi talebiyle açtığı davada, ilk derece mahkemesinin başlangıçta davacının talebinden farklı bir tarihten itibaren parasal haklara hükmeden kararı, taleple bağlılık ilkesine aykırılık ve önceki Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kararıyla uyumsuzluk nedeniyle bir üst mahkeme tarafından bozulmuş; bunun üzerine ilk derece mahkemesi, bozmaya uyarak vazife maluliyetini yeniden tespit edip davacının talep ettiği 22.06.2016 tarihinden itibaren tüm parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesine karar vermiştir.
10. Hukuk Dairesi         2025/4475 E.  ,  2025/14399 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/314 E., 2024/490 K.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 2012 tarihinde göreve başlayan davacının 2012 yılı Eylül ve Ekim aylarında bağlı bulunduğu birlik bünyesinde çatışma ve operasyonlarda bulunduğu, Hakkari'de ölü olarak ele geçirilen BTÖ mensuplarını toplamakla görevlendirildiğini, bu olayların hemen akabinde Kuzey Irak'ta görevlendirilen davacı 2013 yılı Ocak ayında bir anda konuşamamaya başladığını ve ağzından kan geldiğini, acil olarak Silopi Devlet Hastanesine sevk edilen davacıya bu hastane tarafından istirahat verildiğini, daha sonra memleketi olan ... Devlet Hastanesine başvurduğunu, konuşamama ve kekeleme sorunu devam eden davacının buradan ...Asker Hastanesine sevk edildiğini, ... Devlet Hastanesinde bu sefer davacıyı ...'ya sevk ettiğini, devamında ...'da uzun periyotlarla hava değişimi aldığını, hava değişimleri sonrasında ...'ya sevki sağlanan davacı hakkında son olarak 21.01.2016 tarihinde "Travma Sonrası Stres Bozukluğu" tanısıyla "TSK'da görev yapamaz" kararı verildiğini, davacının TSK'dan ayrılmasına sebep teşkil eden olay 2012 yılı Eylül ve sonrası ortaya çıktığını, bununla ilgili olarak Askeri Yüksek İdare Mahkemesi nezdinde davacının olayın vazifeden olup olmadığı yönünde hastaneye sevk edildiği ve maluliyetinin vazifeden olduğu 02.01.2016 tarihli raporla kesinleştiğini belirterek, davacının 3713 sayılı Kanun'a göre emekli edilmemesi işleminin iptaline, özlük haklarının hak ediş tarihinden itibaren (22.06.2016) yasal faiziyle ödenmesini istemiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 13.05.2022 tarihli kararı ile "Davanın kabulü ile
3713 sayılı Kanun kapsamında davacının vazife malulü olduğunun tespiti ile aksine kurum işleminin iptaline,
21.01.2016 tarihinden itibaren davacının tüm parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 07.02.2024 tarihli kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Daire'nin 21.05.2024 tarihli kararı ile "...Dosyanın incelenmesinde, 12.03.2012 tarihinde uzman erbaş olarak göreve başlayan davacıya, ilk olarak 20.02.2013 tarihli Diyarbakır Askeri Hastanesi raporuna göre "Travma sonrası stres bozukluğu"" teşhisi konulduğu, çalışmasının devamı sırasında 31.12.2014 tarihinde sözleşmesinin yenilenmemesi üzerine davacı tarafından Milli Savunma Bakanlığı aleyhine açılan dava sonucunda; Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin 17.05.20 16... /373 E. 2016/576 K. sayılı kararı ile 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, Uzman Erbaş Yönetmeliği gereğince, sözleşmenin yenilenmemesi işleminin iptaline, davacının statü dışında geçirdiği mevzuatta öngörülen azami 3 yıllık tedavi süresi boyunca mahrum kaldığı özlük haklarının yasal faiziyle ödenmesine karar verildiği, İdare tarafından Askeri Yüksek İdare Mahkemesi kararının ifası gereği, ilk psikiyatri raporu ... Askeri Hastanesinin 20.02.2013 tarihli 16828 sayılı raporu olduğu, sözleşme fesih tarihine kadar 660 gün rapor aldığından 3 yıllık tedavi süresinin sona erme tarihinin 10.03.2016 olduğu, bu nedenle davacıya 31.12.2014-10.03.2016 tarihleri arasındaki özlük haklarının ödenmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Davacının 3 yıllık tedavi süresinin dolmadığı gerekçesiyle sözleşmenin yenilenmemesine yönelik işleminin iptali, 10.03.2016 tarihine kadar tüm özlük haklarının ödenmesi ve çalışmış sayılmasına karar verildiği, bu tarihten sonra davacının maluliyetinin başladığı, davacı vekilinin dava dilekçesi ile 22.06.2016 tarihinden itibaren özlük haklarının ödenmesini talep ettiği gözeltilmeksizin taleple bağlılık ilkesine aykırı olarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz görülmüştür.
" gerekçesiyle söz konusu kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar
İlk Derece Mahkemesinin 19.12.2024 tarihli kararı ile "Davanın kabulü ile
3713 sayılı Kanun kapsamında davacının vazife malulü olduğunun tespiti ile aksine kurum işleminin iptaline,
22.06.2016 tarihinden itibaren davacının tüm parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine" karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, davanın reddi gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, vazife malullüğünün tespiti ile özlük haklarının hak ediş tarihinden itibaren tahsili istemine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,23.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.