Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesinden, kambiyo senedinden doğan menfi tespit davasında, araç kiralama sözleşmesi kaynaklı görevsizlik nedeniyle usulden ret kararı.
Özet: Bu menfi tespit davasında, davacı boş imzaladığı ve davalı tarafından yüksek bedelle doldurulduğunu iddia ettiği senet nedeniyle başlatılan haksız icra takibine karşı borçlu olmadığının tespitini talep ederken; davalı, kambiyo senetlerinin soyutluk ilkesini ileri sürerek davanın reddini istemiş, ancak mahkeme uyuşmazlığın araç kiralama sözleşmesinden kaynaklanması sebebiyle görevli mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunu belirterek davayı görevsizlik nedeniyle usulden reddetmiştir.
T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARESAS NO : 2026/325 EsasKARAR NO : 2026/249HAKİM : ... ... KATİP : ... ...DAVACILAR : 1- ... - ... ... 2- ... - ... ...VEKİLİ : Av. ... -....DAVALI : ... - ... ...VEKİLİ : Av. ... -....DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 26/02/2024KARAR TARİHİ : 14/04/2026GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 14/04/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında adi araç kiralama sözleşmesi yapıldığını, bu kiralama nedeniyle 26 gün için toplam 65.000 TL ödemeyi kabul ettiğini, taksit taksit ödemek için tarafların anlaştığını, müvekkilinin davalıya karşı bedel ve içerik kısmını boş bırakmak suretiyle boş bir senet imzaladığını, müvekkilinin aracı kiraladığı anda aracın arıza ışığının yandığını, müvekkilinin arkadaşlık güveni ile aracı kullandığını, 3. Gün aracın yolda kaldığını, bunun üzerine aracı kiralayan davalının aracı müvekkiline yaptırmasını söylediğini, müvekkilinin tamir masraflarını üstlendiğini, müvekkilinin aracın tamiri için ödediği bedelleri düşerek davalıya toplam 36.000 TL ödeme yaptığını, müvekkiline karşı davalı tarafından 145.000 TL haksız şekilde senet doldurularak icra takibine başlandığını, müvekkilinin bu senetten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .... E. Sayılı icra dosyasının dayanağı bir kambiyo senedidir ve davacı taraf borçlu olmadığını tespiti ile takibin durdurulmasını talep etmiştir ancak kambiyo senetlerine hakim olan sebepten soyutluk ilkesi gereğince kambiyo senedinin alt yapısını oluşturan ve onun oluşmasını sağlayan temel borç ilişkisi geçersiz olsa dahi kambiyo senedine hayat verdikten sonra bunun bir önemi bulunmamaktadır. Mücerret kıymetli evrak, doğumuna sebep olan ilişkiden bağımsız ve soyuttur. Kıymetli evrak bir defa doğduktan sonra, doğumuna sebep olan ilişkideki bir aksaklık veya bozukluk kıymetli evrakın geçerliliğine etkili olmaz. Senet temel borç ilişkisinden soyutlanmış, bağımsız bir varlık kazanmıştır. Bu nedenle davacının iddiaları hukuki temelden yoksun olduğunu, Takibin bonoya dayalı olması nedeni ile kanunlarımızda ve yerleşik içtihatlarımızda "Bono, ödeme vaadi niteliğinde bir kambiyo senedi olup, bağımsız borç ikrarı içerir" denmekte olup, hükmün karşısında imzanın geçerli olması ve unsurlarının tam olması halinde senette belirli borca karşılık başkaca bir defi veya itiraz ileri sürülemeyeceği açıkça belirtilmiştir. Senette bulunan imzalar davacılara ait ve onların bilgisi dahilinde doldurulduğunu, bu nedenle hukuka aykırı itirazlarının kabulünün mümkün olmadığını, bu nedenle davanın reddini talep etmiştir. Uyuşmazlık; 09/01/2024 tarihli ... plaka sayılı aracın kiralanması hakkındaki sözleşme ile davalı tarafından başlatılan icra takibine konu senetten dolayı davacıların borçlu olmadığının tespiti davası olduğu görülmektedir. Mahkememizin .... Esas sayılı dosyası üzerinden davanın 6102 Sayılı TTK'nın 5/A ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 maddesi ile HMK'nın 114/2 ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği, mahkememizin kararı davacı vekilince karar istinaf etmesi üzerine dosyanın .... Dairesi'ne gönderildiği, Dairenin .... sayılı, 05/03/2026 tarihli ilamı ile talebe bağlı olmaksızın dosyanın görevli .... Sulh Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere .... Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmesine karar verilmiştir. Dava ve cevap dilekçelerinde ayrıca ve açıkça ifade edildiği ve tarafların kabulünde olduğu üzere taraflar arasında araç kiralanmasına dair kira sözleşmesi bulunduğu, buna göre uyuşmazlığın da kira sözleşmesinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 4.maddesinde Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevi belirlenmiş olup, anılan maddenin 1.fıkrasının (a) bendinde "Kiralananın taşınmazların, 09/06/1932 tarihli ve .... sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda" Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu belirtilmiştir. Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin kurallardan olup, yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekir.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın araç kiralama sözleşmesinden kaynaklanması nedeniyle görevli mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu anlaşıldığından davanın HMK 114/c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK nın 114/c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, 2-Tarafların görevsizlik kararı kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulması halinde ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize müracaatı halinde dava dosyasının görevli .... NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesine, aksi durumda davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,3-Yargılama giderlerinin HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevli mahkemece nazara alınmasına,Dair, dosya üzerinde ve tarafların yokluğunda verilen kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/04/2026Katip ... e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır