Nüfus kaydının düzeltilmesi davasında çıkan yetki uyuşmazlığının, davacının yerleşim yeri adresine göre Gebze 6. Asliye Hukuk Mahkemesi lehine çözümlenmesi kararı.
Özet: Bu hukuki metin, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 36/1-a maddesi uyarınca nüfus kaydının düzeltilmesi istemine ilişkin olarak, davacının yerleşim yeri konusunda iki farklı asliye hukuk mahkemesi arasında yaşanan kesin yetki uyuşmazlığını ele almaktadır; Gebze 6. Asliye Hukuk Mahkemesi davacının adresini Didim olarak belirlerken, Didim (Yenihisar) 4. Asliye Hukuk Mahkemesi ise kolluk araştırması sonucu davacının yerleşim yerinin Gebze olduğunu tespit ederek yetkisizlik kararı vermiştir. Yargıtay ise dosya kapsamındaki değerlendirme sonucunda, düzeltme isteyenin yerleşim yerinin Gebze/Kocaeli olduğunu belirleyerek, davanın Gebze 6. Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğine oy birliğiyle karar vermiştir.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/78 Esas, 2025/143 Karar I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLARA. Gebze 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 20.03.2025 Tarihli ve 2025/47 Esas, 2025/84 Karar Sayılı Kararı5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun (5490 sayılı Kanun) 36/1-a maddesi gereğince davanın yerleşim yeri Asliye Hukuk Mahkemelerinde görüleceğinin hüküm altına alındığı, düzenlenen yetki kuralının kesin yetki niteliğinde olduğu, davacı tarafın adresinin ise Didim/Aydın olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.B. Didim (Yenihisar) 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 04.07.2025 Tarihli ve 2025/78 Esas, 2025/143 Karar Sayılı KararıYapılan kolluk araştırması sonucunda davacının yetkisizlik kararına konu sistemde kayıtlı adresinde davacıyı tanıyanın olmadığının ve davacının yerleşim yerinin Gebze olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.II. GEREKÇEA. UyuşmazlıkUyuşmazlık, 5490 sayılı Kanun'un 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi uyarınca nüfus kaydının düzeltilmesi istemine ilişkindir.B. İlgili Hukuk1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.2. 5490 sayılı Kanun’un “Nüfus davaları” başlıklı 36 ncı maddesinin birinci fıkrasının a bendi şöyledir:“Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları nüfus müdürü veya görevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.”3. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.” C. DeğerlendirmeDosya kapsamından, nüfus kaydı düzeltilmesi istenilenin yerleşim yeri adresinin Gebze/Kocaeli olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın Gebze 6. Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.III. KARARAçıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Gebze 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 02.03.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.