Ankara 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesinden kaynaklanan rücu itirazının iptali davasında ehliyet ve alkol muayenesi iddiaları üzerine verilen gerekçeli karar.
Özet: Bu hukuki belge, bir sigorta şirketinin, trafik kazasında ağır hasar gören sigortalı aracı için ödediği 300.000 TLlik tazminatı, sürücünün ehliyetsizliği ve alkol muayenesi eksikliği iddialarıyla sigortalısına rücu etmek amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasını incelemektedir; mahkeme, davalının sigorta sözleşmesi kapsamında husumetinin bulunduğunu kabul etmiş, ancak sürücünün kaza anında geçerli ehliyete sahip olduğunu ve alkol testi yapılmamasının sürücü aleyhine değerlendirilemeyeceğini belirterek sigortacının ehliyetsiz araç kullanma ve alkollü araç kullanma kaynaklı rücu iddialarını değerlendirmiştir.

T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/897 Esas - 2026/178

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/897 Esas
KARAR NO : 2026/178
HAKİM :.....
KATİP : .....
DAVACI :.....
VEKİLİ : Av. .....
DAVALI :.....
VEKİLİ : Av. .....
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 03/12/2025
KARAR TARİHİ : 03/03/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 27/03/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili Mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... A.Ş nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı davalının maliki olduğu ... plakalı araç, dava dışı ... sevk ve idaresindeyken 21/06/2025 tarihinde kazaya karıştığını, bu kazada ... plakalı aracın ağır hasar aldığını, aracın pert total olarak işlem gördüğünü, bu araç için poliçe limiti dahilinde 27/08/2025 tarihinde 300.000-TL tazminat ödemesi yapıldığını, sigortalı aracı kullanan sürücü ...'in sürücü ehliyetinin bulunmadığını, ayrıca kazadan sonra sürücünün alkol muayenesinin yapılmadığını, ZMMS Genel Şartları B.4 bendi gereğince müvekkilinin ödediği tazminat tutarını sigortalısına rücu edebileceğini, müvekkilinin bu kapsamda icra takibi başlattığını, davalının takibe itiraz ettiğini, arabuluculuk görüşmelerinden netice alınamadığını iddia ederek ..... Esas sayılı dosyasına yönelik itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili Mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde; müvekkilinin sigortalı aracı uzun süreli olarak ...'a kiraladığını, müvekkilinin işleten sıfatı bulunmadığından davanın husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini savunmuştur.
YAPILAN YARGILAMA, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KANAAT:
Dava ZMMS poliçesi kapsamında rücuen tazminat istemine ilişkin itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizce tensip tutanağı düzenlenmiş, davacının dava dilekçesinde bildirdiği deliller ilgili kurumlara müzekkere yazılmak suretiyle toplanmış, hasar dosyası, poliçe müzekkere ile istenilerek birer sureti dava dosyasına eklenmiştir.
Kaza anında ... plakalı aracı kullanan ...'in kaza tarihi itibariyle sürücü belgesi bulunup bulunmadığı ...'ne müzekkere yazılarak sorulmuş, gelen cevabi yazıdan sürücünün 08/01/2025 tarih ve .....sınıflarını içeren sürücü belgesinin bulunduğu görülmüştür.
..... Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden ilişkilendirilerek bir sureti dava dosyasına eklenmiştir. Dosyanın incelenmesinden ödeme emri ile takip talebinin birbiri ile uyumlu olduğu, davalının İİK'daki yasal süre içerisinde takibe itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin icra müdürlüğü tarafından durdurulduğu görülmüştür.
Davalı taraf her ne kadar icra dosyasında yetki itirazında bulunmuş ise de itirazında yetkili yer icra dairesini bildirmediği, dolayısıyla itirazın usulüne uygun olmadığı anlaşılmış, dava şartlarının sağlandığı, Mahkememizin görevli olduğu görülmüş, tarafların sulh olma durumlarının olmadığı görülmekle uyuşmazlık noktaları tespit edilerek ön inceleme duruşması tamamlanmış, davanın esasına girilmiştir.
İlk olarak davalının husumete yönelik itirazının incelenmesi gerekir. Davalının davaya konu aracın maliki olduğu, bir yıldan uzun süreli olarak aracı kiraladığı, kira döneminin kaza tarihini kapsadığı, dolayısıyla davalının o tarih itibariyle işleten sıfatını taşımadığı dosya kapsamından anlaşılmakta ise de davalının işleten sıfatının bulunmaması haksız fiil hükümleri kapsamında üçüncü kişilere olan sorumluluğuyla ilgili bir durumdur. Huzurdaki davada davacı ile davalı arasında ZMMS poliçesi bulunmakta olup, sigorta sözleşmesi hükümlerine göre davalının sorumluluğu aracın kiralanması ile ortadan kalkmaz. Dolayısıyla davalı taraf sıfatını taşımaktadır.
Bu hususun tespitinden sonra ZMMS Genel Şartlarına göre davacının kendi sigortalısına rücu hakkının bulunup bulunmadığının değerlendirmesine gelince; davacı rücu talebini sürücünün alkol muayenesinin yapılmaması ve sürücü ehliyeti bulunmaması sebeplerine dayandırmıştır.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.4 maddesinde sigortalıya rücu edilebilecek haller sayılmış olup bu maddenin b bendinde ehliyetsiz araç kullanılması, c bendinde ise alkollü araç kullanılması düzenlenmiştir.
Yukarıda belirtildiği üzere sürücünün kaza tarihini kapsar şekilde kazaya sebebiyet veren aracı kullanmasına imkan veren B sınıfı ehliyeti bulunmaktadır. Diğer taraftan dosyada kazadan sonra alkol muayenesi yapıldığına dair delil bulunmamakta ise de alkol muayenesi yapılması kolluk yetkililerinin sorumluluğunda olup, alkol muayenesi yapılmadığı kabul edilecek olsa bile bu husus sürücü aleyhinde değerlendirilemez. Dosya kapsamında sürücünün bu muayeneyi yaptırmaktan kaçındığı, kaza mahallini sorumluluklarını yerine getirmeden terk ettiğine dair bilgi ve belge bulunmadığına göre bu husus da rücu sebebi olarak kabul edilemez.
Dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde davanın sübut bulmadığı, rücu şartlarının sağlanmadığı kanaatine varılmış, davanın reddine dair aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;
1-Davanın reddine,
2-Alınması gereken 732,00-TL maktu harcın, peşin alınan 3.753,24-TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.021,24‬-TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davacıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
4- Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 48.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
5- Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6- Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde..... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 03/03/2026
Katip .....
¸e-imza
Hakim .....
¸e-imza