Yargıtay, idare tarafından kamulaştırmasız el atılan sulu tarım arazisi bedel tespiti ve acele el koyma kararı gerekçesiyle reddedilen ecrimisil talebi hakkındaki bölge adliye mahkemesi kararını inceliyor.
Özet: Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil talebine dair davada, ilk derece mahkemesi taşınmaz bedeli istemini kısmen kabul edip ecrimisili reddetmiş; istinaf mahkemesi ise, sulu tarım arazisi için gelir metoduyla bilimsel olarak belirlenen ve %4 kapitalizasyon ile %150 objektif değer artışı uygulanan 206,58-TL/m² bedelde hata görmeyerek, davalı idarenin acele el koyma kararı nedeniyle haksız işgal bulunmadığı gerekçesiyle ecrimisil talebinin reddini onamış ve her iki tarafın istinaf başvurularını esastan reddetmiş, bu karar davalı idarece temyiz edilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/4378 E.  ,  2025/17239 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/22 Esas, 2025/84 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/80 Esas, 2024/464 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ile ecrimisil istemine ilişkin davada yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne, karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin maliki olduğu .. ili, ... ilçesi, .. Mahallesi 3 30... parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından el atıldığını, kamulaştırma yapılmaksızın el atılan taşınmazın bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile ecrimisil istemininin reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece ecrimisil talebinin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, yüksek yargı kararlarına göre acele el koyma kararı sonrasında ecrimisil talep edilebileceğini, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/1273 Esas, 2019/911 Karar sayılı ilamına göre idarenin açtığı kamulaştırma davasında terkin tarihine kadar ecrimisil istenebileceğinin açık olduğunu belirterek bilirkişi heyetince hesaplanan ecrimisil bedeli ile ıslah ettikleri tutar yönünden mahkemenin red kararının kaldırılmasını ve davalı kurumun istinaf dilekçesinin esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosya içindeki mevcut beyanlarını tekrar ettiklerini, açılan davanın tümüyle reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesini kabul etmediklerini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmaza gelir metodu kullanılarak bilimsel yolla, dosyaya getirilen resmi veriler esas alınarak net gelirin tespit edilmesinde, taşınmazın niteliğine uygun oranda (%4) kapitalizasyon faizi uygulanarak 206,58-TL/m² çıplak bedel belirlenmesinde ve ... İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinden edinilen bilgilerden tespit edilen dava konusu taşınmazın konumu ve bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri de dikkate alınarak %150 objektif değer artışı uygulanmasında ve sonuç metrekare birim fiyatının ve bu şekilde kamulaştırmasız el atmaya ilişkin tazminat bedelinin tespitinde bir isabetsizlik görülmediği, dava tarihi 17.02.2024 olmasına rağmen 2023 verileri doğrultusunda karara bağlanmış ise de, bu husus davalı idare lehine olup davacı tarafın da bu konuda istinafı bulunmadığından bu hususun sonuca etkili bulunmadığı, ecrimisil konusunda da Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin pek çok kararında dava konusu taşınmaza ilişkin idarenin 2942 sayılı Kanun'un 27 nci maddesi uyarınca acele el koyma talep ettiği ve mahkemece el koyma kararı verildiği anlaşıldığından, davalı idarenin bu durumda haksız el atmasından bahsedilemeyeceğinden ecrimisil talebinin reddine karar verilmesi gerektiği belirtildiğinden haksız işgalin oluşmadığı ve mahkemece ecrimisil talebinin reddine ilişkin kararda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdükleri sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin davalı idareden tahsili ile tapu kaydının iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmesi temyiz edenin sıfatı da dikkate alınarak yerindedir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
15.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.