Kötüniyetle İktisap Edildiği İddia Edilen 220.000 TL Değerindeki Çeklerin İstirdadı ve İhtiyati Tedbir Talebiyle Açılan Davada Finans Mahkemelerinin Görev Alanı Değerlendirmesi.
Özet: Davacı vekilinin müvekkili şirketten rızası hilafına çıkan ve kötüniyetle iktisap edilen toplam 220.000 TL bedelli iki çekin iadesi ile üçüncü kişilere devrinin ve icra takiplerinin ihtiyati tedbirle durdurulması talebiyle açılan alacak davasında, yargılama, benzer uyuşmazlıklara ilişkin önceki istinaf kararları ve Hakimler ve Savcılar Kurulunun ihtisas mahkemelerinin belirlenmesine dair kararları ışığında, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile özellikle 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu kapsamındaki uyuşmazlıklara bakmakla görevli Finans Mahkemelerinin yetki alanı çerçevesinde değerlendirilmektedir.

T.C.

İSTANBUL
18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/294 Esas
KARAR NO : 2026/239
DAVA : Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 03/04/2026
KARAR TARİHİ : 07/04/2026
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirketin rızası hilafına elinden çıkan ve davalı tarafça ağır kusur ve kötüniyetle iktisap edilen, keşidecisi ... ... Limited Şirketi olan; ... Şubesine ait, 30.09.2025 keşide tarihli, ... seri numaralı, 110.000,00 TL bedelli çek ile ... Şubesine ait, 31.10.2025 keşide tarihli, ... seri numaralı, 110.000,00 TL bedelli çekin, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca müvekkiline iadesi (istirdatı) ve dava süresince çeklerin üçüncü kişilere devrinin ve icra takiplerinin durdurulması amacıyla teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; Dava, çekin istirdadı istemine ilişkindir.
Somut olayda ; keşidecisi ... ... Limited Şirketi olan; ... Şubesine ait, 30.09.2025 keşide tarihli, ... seri numaralı, 110.000,00 TL bedelli çek ile ... Şubesine ait, 31.10.2025 keşide tarihli, ... seri numaralı, 110.000,00 TL bedelli çekin, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca müvekkiline iadesi (istirdatı) ve dava süresince çeklerin üçüncü kişilere devrinin ve icra takiplerinin durdurulması amacıyla teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiyle işbu davanın açılmış olduğu görülmüştür.
Mahkememizin işbu dosyası ile benzer mahiyette bulunan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 2023/57 Esas, 2023/350 Karar Sayılı, 01/03/2023 Tarihli "İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında; davacı tarafça davaya konu çekin düzenlenerek ticari ilişkide bulunduğu, ... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. 'ye verildiğini çekin bu şirketten çalındığını yada kaybolduğunu, davalı Faktoring Şirketi tarafından icra takibine konu edildiğini, müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığını ileri sürmüştür.
İlk derece mahkemesince davaya bakma görevinin, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 25/11/2021 tarihli 1232 sayılı kararıyla Finans Mahkemeleri olarak gönderilen mahkemelere ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verildiği, davalı vekilinin istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.
İstinaf başvurusunda bulunan davalı Faktoring Şirketi'nin müvekkili ... A.Ş. ile dava dışı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ("Faktoring Müşterisi") arasında 10.06.2022 tarihli Faktoring Sözleşmesi (EK-1) imzalandığını ve çekin bu faktoring ilişkisi çerçevesinde kendisine ciro edildiğini beyan ettiği anlaşılmıştır.
30/11/2021 tarihli 31675 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren, Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun 25/11/2021 tarihli 1232 sayılı kararıyla; 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu'nu ilgilendiren Uyuşmazlıkların, 15/12/2021 tarihinden itibaren ihtisas mahkemesi olarak finans mahkemelerinde bakılacağı ve yirmi ve daha fazla Asliye Ticaret Mahkemesi bulunan yerlerde, 6,7,8,9. Ticaret Mahkemelerinin finans mahkemeleri olarak görev yapacağı düzenlendiğinden, uyuşmazlığın çözümünde 6361 Sayılı Kanun hükümleri de uygulanacağından, ilk derece mahkemesince gönderme kararı ile, dosyanın ihtisas mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekirken, görevsizlik kararı verilmesi yerinde değilse de, bu husus sonuca etkili olmadığından işaret edilmekle yetinilmiş, sonuç olarak mahkemece dosyanın finans mahkemesine gönderilmesi yerinde olduğundan , davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir." şeklindeki gerekçeli ilamı ile Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin , İhtisas Mahkemelerinin belirlenmesine ilişkin 25/11/2021 tarihli 1227 -1228- 1229- 1230- 1231- 1232- 1233- 1234- 1235-1236 sayılı kararları ile "13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden, 2) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden,
3) 19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde
düzenlenenler hariç),
4) 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan,
5) 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve
Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan,
6) 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan,
7) 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri,
Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşlar Hakkında Kanun’dan,
Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari
nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere;
a) İki veya üç asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 2 numaralı,
b) Dört veya beş asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 4 numaralı,
c) Altı veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerler de 6 numaralı,
d) On veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6 ve 7 numaralı,
e) On dört veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7 ve 8
numaralı, f) Yirmi veya daha fazla asliye ticaret mahkemesi bulunan yerlerde 6, 7, 8 ve 9
numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına,
(Örneğin asliye ticaret mahkemelerine bu kapsamda gelecek dava ve işlere;
a) Kayseri’de iki asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 2 numaralı, b) Konya’da dört asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 4 numaralı,
c) İzmir’de yedi asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6 numaralı, d) İstanbul Anadolu’da on üç asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6 ve
7 numaralı,
e) Ankara’da on dört asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6, 7 ve 8
numaralı,
f) İstanbul’da yirmi bir asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle 6, 7, 8 ve
9 numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına) " aynı kararda yine " Bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkûr
Mahkemeler ve Hâkimliklere gönderilmemesine, 15.12.2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava, iş ve başvuruların
ise anılan ihtisas mahkemeleri ve hâkimliklere tevzi edilmesine" denildiği, eldeki davada davacının davalıya borçlu olup olmadığının, davaya konun çekin davalıdan istirdadı şartlarının oluşup oluşmadığının tespiti bakımından öncelikle davalının faktoring şirketi olması hasebiyle davaya konu çekin faktoring kanunu çerçevesinde teslim alınmasında gereken özenin gösterilip gösterilmediğinin ihtisas mahkemesince tartışılması gerektiği, yukarıda belirtilen Hakimler ve Savcılar Kurulu kararına göre eldeki davanın 03.04.2026 tarihinde açıldığı hususu dikkate alındığında davaya bakmaya mahkememizin görevli olmadığı kanaatine varılarak dosyanın İstanbul 6,7,8 ve 9 nolu Ticaret Mahkemelerinden birine tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na gönderilmesine aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere;
1-Dosyamızın niteliği itibari ile İstanbul 6,7,8 ve 9 nolu Ticaret Mahkemelerinden birine tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi bürosuna gönderilmesine, mahkememiz esasının bu şekilde kapatılmasına,
2-Yargılama gideri, harç ve masrafların esas hükümle birlikte görevli mahkemesince hüküm altına alınmasına,
3-Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda karar verildi. 07/04/2026
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır