Kamulaştırma bedelinin tespiti ve yol olarak terkini talepli davada, tarım arazisi niteliğindeki taşınmazlara gelir metodu esas alınarak biçilen değerin usul ve kanuna uygun bulunmasıyla temyiz başvurusunun reddine dair karar.
Özet: Davacı idare tarafından açılan kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazın tapudan yol olarak terkini davasında, ilk derece mahkemesince belirlenen kamulaştırma bedelinin kabulüne karar verilmiş, davacı idarenin bu karara karşı yaptığı istinaf başvurusu bölge adliye mahkemesince esastan reddedilmiştir. Davacı idarenin temyiz başvurusu üzerine Yüksek Mahkeme, tarım arazisi niteliğindeki dava konusu taşınmazlara gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde, uygulanan münavebe deseni ve kapitalizasyon faiz oranı gibi hesaplama yöntemlerinde herhangi bir hukuka aykırılık veya isabetsizlik bulunmadığını tespit ederek, bölge adliye mahkemesinin kararını onamış ve temyiz istemini reddetmiştir.
MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/4713 Esas, 2024/2625 KararKARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2023/920 Esas, 2024/304 KararTaraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların tapudan yol olarak terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVA Davacı idare vekili asıl ve birleştirilen dosyalarda dava dilekçelerinde özetle; .. ili, ... ilçesi, .. köyü 1 64... parsel sayılı taşınmazın ve .. ili, ... ilçesi, .. köyü 1 64... parsel ve 1 64... parsel sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ile davacı idare adına tescilini, tapudan yol olarak terkinini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; acele el koyma dosyasında belirlenen bedelin düşük hesaplandığını belirterek taşınmazın gerçek değerinin tespitini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf SebepleriDavacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; idarece belirlenen bedelin günün şartlarına ve objektif kriterlere uygun olup bilirkişilerce belirlenen bedelin hakkaniyete aykırı olduğunu, kararı hesaplama yöntemi, münavebe ürünleri, uygulanan objektif değer artışı ve hesaplanan kamulaştırma bedeli yönünden istinaf ettiklerini, yasal faiz uygulanması gerekirken kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faize hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu taşınmazların davalı adına tapuda kayıtlı olduğu, ... Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün yazısına göre davaya konu taşınmazların imar planı dışında olduğu, meskun mahalde bulunmadığı, İlk Derece Mahkemesince mahallinde yapılan keşif, gözlem, bilirkişi kurulunun raporu ve rapora ekli fotoğraflar, taşınmazlara ilişkin uydu görüntüleri birlikte değerlendirildiğinde tarım arazisi niteliğindeki dava konusu taşınmaza net geliri esas alınarak değer biçilmesinde bir usulsüzlük bulunmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda uygulanan münavebe deseninin o yörede yaygın yetişen ürünlerden oluşturulduğu, arazi net geliri hesaplanırken değerlendirme tarihi olan 2023 yılı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinin uygulandığı, davaya konu taşınmazların kuru tarım arazisi niteliğinde olması nedeni ile %5 kapitalizasyon faiz oranı uygulanmış olmasında ve istinaf kanun yoluna başvuran tarafın sıfatı gözetildiğinde davaya konu taşınmazların konum ve özellikleri gözetilerek belirlenen objektif değer artış oranının uygulanmış olmasında isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. 3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,11.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.