istanbul anadolu 4. asliye ticaret mahkemesinde, ödenmeyen vinç kiralama hizmeti faturasına yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı talepli ticari dava.

İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde, ödenmeyen vinç kiralama hizmeti faturasına yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı talepli ticari dava.

Özet: Ticari nitelikteki operatörlü mobil vinç kiralama hizmeti sunan davacının 165.242,70 TL bedelli e-faturasının davalı tarafından ödenmemesi üzerine başlattığı icra takibine, davalının haksız itirazı sonrası açılan bu itirazın iptali davasında, davacının ticari defterlerinin usulüne uygun olduğu ve alacağının mevcudiyeti bilirkişi raporuyla tespit edilirken, davalının davaya cevap vermemesi ve kendisini vekille temsil ettirmemesi nedeniyle, davacının itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatına ilişkin talebinin kabul edilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/312

KARAR NO : 2026/224

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 11/04/2025

KARAR TARİHİ : 05/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının davalı borçlu şirkete; operatörü ile------kiralama hizmeti verdiği, hizmet karşılığı olarak müvekkili tarafından davalı şirkete 12.02.2024 tarihli 165.242,70-TL bedelli fatura düzenlendiği, tanzim edilen faturaya davalı şirket tarafından herhangi bir itiraz söz konusu olmadığı, fatura bedelinin ödenmediği, fatura bedelinin ödenmemesi üzerine 04.09.2024 tarihinde----- İcra Müd.'nün --- Esas sayılı icra dosyası ile 165.242,70- TL asıl alacak ve işlemiş faiz üzerinden davalı-borçlu hakkında icra takibine geçildiği, ödeme emrinin davalı- borçlu tarafa 05.09.2024 tarihinde e-tebliğ olduğu, davalı-borçlu şirket tarafından 05.09.2024 tarihinde haksız olarak, borca, faize ve tüm ferilerine itiraz edildiği, bu nedenle davalı borçlu aleyhinde icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiği, iş bu itirazın akabinde arabuluculuk yoluna başvurulduğu, bu süreçte anlaşma sağlanamadığı, yukarıda izah edilen nedenlerle; davanın kabulü ile davalı hakkında başlatılan-----Esas sayılı icra dosyasına davalı tarafından yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini, davalı borçlu aleyhine %20'tan aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yana bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi özetle: davacı tarafa dava dilekçesi tensip tutanağı tebliğ olduğu, davalı tarafça cevap sunulmadığı, görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava, Fatura alacağının tahsili amacıyla----- Sayılı dosyasından girişilen icra takibine itirazın iptali, icra inkar tazminat talebine ilişkindir.

Taraf teşkili sağlanmış, taraflar tacir olduğundan ticari kayıtlar üzerinde inceleme yapılmıştır.

İcra Dosyası İncelemesi:

Davacı tarafından-----Esas sayılı dosyasından üzerinden 04.09.2024 tarihinde takip başlatıldığı, davalı borçlu tarafından 05.09.2024 tarihinde borca itiraz edildiği ve takibin durduğu görülmüştür.

Mali Bilirkişi Raporu;

Davacının 2024 dönemi envanter defterlerinin açılış tasdiklerinin Vergi Usul Kanunu’nun ‘Tasdik Zamanı’ başlıklı 221. maddesine uygun olarak süresinde yaptırıldığı, davacının anılan dönemlerde e-defter mükellefi olduğu, 2024 dönemi için Gelir İdaresi Başkanlığı onaylı yevmiye ve defteri kebir açılış ile kapanış beratlarının süresinde alındığı görülmüş olup davacının usul yönünden incelenen 2024 dönemi ticari defterlerinin Türk Ticaret Kanunu ve Vergi Usul Kanunu hükümlerine uygun olarak tutulduğu tespit edilmiştir.

Davalı Defter İncelemesi;

Dava dilekçesi ve tensip zaptının davalıya tebliğ olduğu, davalı tarafça cevap sunulmadığı, kendisini vekil ile temsil ettirmediği görülmüş olup açıklanan nedenler ve Sayın Mahkemece verilen görev doğrultusunda davalı tarafa ait ticari defter kayıtları üzerinde inceleme yapılmamıştır.

Davacı tarafından ----- İcra Müdürlüğü ------ Esas sayılı dosyasından üzerinden 04.09.2024 tarihinde ödenmeyen açık hesap/fatura bakiyesi için takip başlatıldığı görülmüştür.

Davacının davalı adına “300 TON MOBİL VİNÇ HİZMET BEDELİ- 90 TON MOBİL VİNÇ HİZMET BEDELİ” açıklamasıyla 12.02.2024 tarih ------ seri numaralı KDV dahil 165.242,70 TL tutarında Ticari Fatura Senaryosunda e-fatura düzenlediği görülmüştür. Yukarıda detayları gösterilen davacının kendi ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi (04.09.2024)itibariyle davalıdan 165.242,70 TL alacaklı gözüktüğü tespit edilmiştir.

Tarafların BA-BS İncelenmesi:

Davalı tarafın incelenen 2024 dönemi BA-BS analiz formunda davacı adına 1 adet belge karşılığı KDV hariç 137.702,25 TL alım bilgisinin yer aldığı görülmüştür Bilindiği üzere Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: 396)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: 523) ile "1.1.8. Vergi Usul Kanunu kapsamında elektronik belge olarak düzenlenen belgeler, 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren Form Ba ve Form Bs bildirimlerine dâhil edilmeyecektir." hükmü uyarınca elektronik belge olarak düzenlenen belgelerin Ba ve Bs Formuna dahil etme zorunluluğu bulunmamaktadır. Elektronik belge olarak düzenlenen belgeler(e-belge), mükellef tarafından bildirim zorunluluğu olmaksızın Ba ve Bs bildirim formlarında yer almaktadır. Yine Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: -)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: ----) yapılan değişiklik ile 01.01.2023 tarihi itibariyle uygulanmak üzere tüm alış ve/veya satışları elektronik belge olarak düzenlenen belgelerden oluşan mükelleflerin, ilgili dönem Form Ba ve/veya Form Bs bildirimlerini verme yükümlülüğü kaldırılmıştır.

Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (Sıra No: -) ile; Eylül 2024 dönemi bildirimlerinden başlamak üzere Form Ba ve Form Bs bildirimlerinin verilmesi uygulamasına son verilmiştir.

Bu kapsamda mükelleflerin özelinde yapılan analizlerin daha sağlıklı ve etkin yapılabilmesi için gerek sistem içinden yapılan iptallerin gerekse de TTK’ya göre yapılan itiraz işlemlerinin mükellefler hakkında yapılan analizlerin doğruluğu ve sıhhati açısından e-Belge Sistemi içerisinden doğru ve karşılaştırılabilir bir şekilde GİB sistemleri tarafından bu amaçla takip edilecek “sanal Ba/Bs formu”olarak izlenebilecektir. Yeni uygulama ile BA-BS formları mükellefler tarafından verilemeyecek olup onun yerine GİB arka planda mükellefler adına sanal Ba-Bs formu oluşturacaktır.

09.02.2021 tarihli, - Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğiyle, --- Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğine “V.10. e-Belgelere İlişkin İptal/İtiraz, İhbar ve İhtarların Bildirilmesi» başlıklı bölüm eklenmiş, Türk Ticaret Kanunun 18. maddesi uyarınca noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla veya KEP sistemi ile yapılan ihbar veya ihtarlar ile e-Belge iptal işlemlerinin 01/05/2021 tarihinden Gelir İdaresi Başkanlığı bilgi işlem sistemine bildirilmesi zorunluluğu getirilmiştir. E-Belgelere elektronik ortamda iptal/itiraz işlemi yapılabilmesi için; belgeyi düzenleyen satıcı veya alıcı tarafından e-Belge Uygulamaları üzerinden iptal/itiraz talebi oluşturulması gerekir. İptal/itiraz taleplerine ilgili faturanın alıcısı/satıcısı tarafından onay verilebildiği gibi, karşı tarafın onaylama zorunluluğu bulunmamaktadır. (Ancak onaylamaması demek bu belgelerin iptal edilmeyeceği anlamına gelir.) Dolayısıyla aralarında ihtilaf bulunan firmaların e-Belgelere TTK 18. maddesinde belirtilen harici itiraz yolları (noter,taahhütlü mektupla, KEP sistemi) ile de itiraz edilebilmektedir. TTK 21. maddesinde “Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır” hükmü bulunmaktadır.

Ticari e-Fatura senaryosunda; Alıcı gelen faturayı “kabul”, “ret” ya da “iade” etme hakkına sahiptir. Ticari e-Fatura alıcıya ulaştıktan sonra kabul edip etmeyeceğini bildirmesi gerekir. Ancak bu süre her halükârda alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 günlük süre içinde yapılması gerekir. 8 günü geçen faturalar kabul edilmiş sayılır.

e-Fatura uygulamasında iptal işlemleri, ticari fatura senaryosunda düzenlenen faturalara, faturanın

alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 günlük süre içinde e-Fatura sistemi içinden “Ret Uygulama Yanıtı” ile iptal işlemi yapılmaktadır.e-Fatura uygulamasında itiraz işlemleri, Ticari fatura senaryosunda düzenlenen faturalara, faturanın alıcıya iletildiği tarihten itibaren 8 günlük süre içinde e-Fatura sistemi içinden red uygulama yanıtı ile ya da harici yöntemlerle (TTK 18/3 te belirtilen noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile) yapılmaktadır. Yapılan incelemeler neticesinde, davacı tarafından davalı adına düzenlenen ve takibin dayanağını oluşturan faturanın, ticari fatura senaryosu kapsamında oluşturulmuş bir e-fatura olduğu tespit edilmiştir. Ancak, söz konusu faturanın vinç kiralama hizmetinin ifasına dayanak teşkil edecek nitelikte bir sözleşme, teklif formu, çalışma tutanağı veya benzeri herhangi bir tevsik edici belgenin dava dosyası kapsamında yer almadığı görülmüştür.

Öte yandan, davalıya ait 2024 hesap dönemine ilişkin karşılaştırmalı BA–BS analizinde, davacı tarafından düzenlenen ve takibe konu edilen faturanın BA formunda alım bildirimi olarak yer aldığı tespit edilmiştir. Bu kapsamda, faturanın davalının BA formunda alım bildirimi olarak yer alması ile birlikte yukarıda detaylıca açıklanan gerekçelerle; davalının söz konusu faturaya karşı Türk Ticaret Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca yasal süresi içinde herhangi bir itirazda bulunmadığı veya iptal/itiraz sürecini işletmediği anlaşılmaktadır

Faiz İncelemesi:

Kural olarak TBK 117/gereği; “muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer.Borcun ifa edileceği gün, birlikte belirlenmiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse bugünün geçmesiyle…” temerrüdün başlayacağı kabul edilir.

Somut olayda, davacının icra takibinde takip öncesi dönem için faiz talebinde bulunduğu, ancak dosya kapsamında tacir olan taraflar arasında akdedilmiş yazılı bir sözleşme ya da haricen bu hususu tevsik eden somut bir belgenin bulunmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca, davacının davalıyı temerrüde düşürdüğünü gösterir, tebliğ şerhini taşıyan bir ihtarname veya eşdeğer bir belgenin de mevcut olmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenlerle takip öncesi dönem için faiz hesaplaması yapılamadığına dair kanaat belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Fatura alacağının tahsili amacıyla ---.İcra Müdürlüğünün ---- Sayılı dosyasından girişilen icra takibine itirazın iptali, icra inkar tazminat talebine ilişkindir.

Davacıya ait 2024 hesap dönemi ticari defterlerinin usul yönünden incelenmesi sonucunda, 2024 dönemi envanter defterlerinin açılış tasdiklerinin Vergi Usul Kanunu’nun ‘Tasdik Zamanı’ başlıklı 221. maddesine uygun olarak süresinde yaptırıldığı, davacının anılan dönemlerde e-defter mükellefi olduğu, 2024 dönemi için Gelir İdaresi Başkanlığı onaylı yevmiye ve defteri kebir açılış ile kapanış beratlarının süresinde alındığı, davacının usul yönünden incelenen 2024 dönemi ticari defterlerinin Türk Ticaret Kanunu ve Vergi Usul Kanunu hükümlerine uygun olarak tutulduğu, dava dilekçesi ve tensip zaptının davalıya tebliğ olduğu, davalı tarafça cevap sunulmadığı, yapılan tüm inceleme ve değerlendirmeler sonucunda, takip konusu faturanın e-fatura olduğu ve vinç hizmet bedeli olarak kesildiği, davalının 2024 hesap dönemine ait BA–BS analiz formları incelendiğinde, söz konusu faturanın BA formunda alım bildirimi olarak yer aldığı, faturanın BA formunda alım olarak yer alması ele alındığında, davalının Türk Ticaret Kanunu’nun 21. maddesi kapsamında faturaya süresi içerisinde iptal veya itiraz mekanizmasını işletmediği, faturaya itiraz edildiğine dair bir belgenin dosyaya sunulmadığı,

Davacının incelenen ticari defter kayıtlarında, takip tarihi olan 04.09.2024 itibarıyla davalıdan 165.242,70 TL tutarında alacak bakiyesi bulunduğu anlaşılmakla davacının alacağını ispat ettiği değerlendirilmekle, davanın ve şartları oluşan icra inkar tazminatının kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuş olup davaya cevap sunulmadığı ve kötüniyet tazminat talebinin olmadığı ancak sehven bu hususta hüküm kurulduğu görülmüştür.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KABULÜ ile,

1----. İcra Müdürlüğünün---- esas sayılı dosyasından yapılan icra takibine davalının itirazının iptali ile takibin 165.242,70 TL üzerinden DEVAMINA,

2-165.242,70 TL nin %20 si icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine

3-Şartları oluşmayan kötüniyet tazminat talebinin reddine

4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 11.287,72 TL'nin başlangıçta alınan 2.379,31 TL'den mahsubu ile bakiye kalan 8.908,41 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye Gelir Kaydına,

5-Yargılama sırasında davacı tarafın yapmış olduğu 1.763,91 TL peşin harç, 615,40 TL başvuru harcı, ve 7.585,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 9.964,31 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Yargılama sırasında davacı taraf kendini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca, artan gider avansının yatıran tarafa iadesine,Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.