Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin kamulaştırmasız el atılan sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmazın bedelinin tespiti ve tahsili istemine ilişkin davada Bölge Adliye Mahkemesi kararının temyizen incelenmesi.
Özet: Bu dava, davalı idarece kamulaştırmasız el atılan taşınmazın bedelinin tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne yönelik kararının ardından, tarafların taşınmaz bedelinin hesaplanmasına yönelik itirazlarını değerlendiren bölge adliye mahkemesi istinaf başvurularını esastan reddetmiştir; yapılan temyiz incelemesinde ise Yargıtay, kapama antep fıstığı bahçesi niteliğindeki sulu tarım arazisinin gelir metodu ile değerlemesinde, bilirkişi raporuna dayalı olarak belirlenen metrekare birim bedeli ve objektif değer artışı uygulanarak hesaplanan bedele dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi yönündeki bölge adliye mahkemesi kararında bir isabetsizlik görmemiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/4342 E.  ,  2025/16725 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/256 Esas, 2025/207 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Nizip 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/361 Esas, 2023/262 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi 1 75... parsel sayılı taşınmaza davalı idarece, Nizip 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/110 D.İş sayılı dosyası ile acele kamulaştırma kararı alınarak el atıldığını; ancak bedel tespit tescil davası açmadığını belirterek el atılan kısmının bedelinin el atma tarihinden tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare cevap dilekçesi sunmamıştır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne taşınmazın bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idareden alınarak davacılara verilmesine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaz bedelinin çok düşük hesaplandığını ileri sürmüştür.
2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; bedelin çok yüksek olduğunu, kapitalizasyon faiz oranının yüksek alındığını, objektif değer artışı yapılmaması gerektiğini, .. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerinin baz alınmasının hatalı olduğunu, Antep fıstığı veriminin yüksek alındığını, hesaplamanın tek yıla göre değil yıllara göre yapılması gerektiğini, ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın sulu tarım arazisi niteliğinde olduğu, kapama Antep fıstığı bahçesi niteliği taşıdığı, İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün 2022 yılı verilerinin dosya içerisinde bulunduğu, bilirkişi kurulunca 2022 yılı verilerine göre ve sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmaza net gelirine göre değer biçilmesinin ve bilirkişi kurul raporunda belirtilen taşınmaz özellikleri dikkate alınarak %40 oranında objektif değer artışı uygulanmasının yerinde olduğu belirtilerek ve bilirkişi raporu ile dava konusu taşınmaz zemin bedeline usulünce değer biçilmesinde, davaya konu taşınmaz bakımından dava tarihi olan 2022 tarihi itibariyle ve netice olarak arazi metrekare birim değeri olarak 468,68 TL'nin tespit edilip ve bu değer üzerinden toplam tazminat bedelinden davacının hissesine düşen bedelin hesaplanmasında ıslah dilekçesi dikkate alınarak bu toplam bedel üzerinden davanın kabulüne ve bu bedele dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasında, dava konusu taşınmazda davacının hissesinin iptali ile davalı idare adına tesciline karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesi ile taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf başvuru dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf başvuru dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin davalı idareden tahsili talebidir.
2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Arazi niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca gelir metodu esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
10.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.