bursa 2. asliye ticaret mahkemesi tarafından trafik kazası sonucu vefat eden resmi nikahsız eşin destekten yoksun kalma ve manevi tazminat davasına ilişkin gerekçeli karar.

Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından trafik kazası sonucu vefat eden resmi nikahsız eşin destekten yoksun kalma ve manevi tazminat davasına ilişkin gerekçeli karar.

Özet: Bu dava, 2014 yılında meydana gelen ve davalı sigorta şirketince sigortalı, diğer davalılardan birinin sevk ve idaresindeki aracın tamamen kusurlu olarak çarparak davacının resmi nikahlı olmayan eşinin vefatına yol açtığı trafik kazası sonucu, davacının destekten yoksun kalma ve manevi zarar talebiyle açtığı tazminat davası olup; davacı, üç çocukları bulunan ve birlikte yaşadığı eşinden maddi destek gördüğünü ileri sürerek poliçe limiti dahilinde maddi, diğer davalılardan ise manevi tazminat talep ederken, davalılar resmi evlilik olmaması, zamanaşımı, kusur ve husumet itirazlarıyla davanın reddini savunmaktadır.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/

KARAR NO : 2026/

BAŞKAN :

ÜYE :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ : Av.

DAVALI :1-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 2-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 3-

VEKİLİ : Av.

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 16/12/2023

KARAR TARİHİ : 04/03/2026

KARAR YAZIM TARİHİ : 05/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 04.03.2014 tarihinde davalı ... Sigorta Şirketi tarafından ZMM poliçesi ile sigortalanmış, davalı ... sevk ve idaresindeki işletenin külli halefi olan ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı olan ... plakalı aracın tamamen kusurlu olarak davacı ...’ın resmi nikahlı olmayan eşi ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarparak vefatına neden olduğunu, kaza nedeni ile kazalı çocukları tarafından açılan ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2014/ Esas sayılı dosyasında aldırılan Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi 11.01.2018 tarihli raporunda davalı sürücünün %100 kusurlu olduğunun belirlendiğini, desteğin davacıya ait kamyonette asgari ücretin 2,5 katı ücret ile çalıştığını, vefat ile üç çocuğunun babasını yitirdiğini, destekten yoksun kaldığını belirterek fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak ve davalı sigorta şirketi için poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, 750.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 15/08/2025 tarihli talep artırım dilekçesiyle, maddi tazminat talebini 3.431.197,06 TL olarak artırmıştır.Davacı vekili 04/02/2026 tarihli ıslah dilekçesiyle maddi tazminat talebini 4.338.701,92 TL olarak talep etmiştir.

CEVAP:

Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın 01.06.2013-2014 tarih aralığında ... nolu KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, zamanaşımı itirazları bulunduğunu, davacının resmi nikahlı eş olmadığından tazminat talep hakkının bulunmadığını, kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini, rücuya tabi tutarların araştırılması gerektiğini, hesaplamaların TRH 2010 yaşam tablosu ve teknik faiz ile yapılması gerektiğini, faiz talebinin haksız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin trafik kurallarını ihlal etmediğini, kazada kusuru bulunmadığını, davacı ile müteveffanın resmi evliliğinin bulunmadığını, davacının müteveffa ile birlikte yaşadıklarını gösterir delil sunmadığını, huzurdaki davanın salt tanık beyanları ile kabulü durumunda evlilik dışı çocuk yapan ve/ veya bir süre birliktelik yaşayan herkesin destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği sonucunun doğacağını, tazminatın zenginleşme aracı olarak kullanılması yolunun önünü açacağından bahisle haksız davanın reddi ile yargılama masrafı ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; Resmi nikahı bulunmayan kişinin eş vasfı olmadığını, maddi manevi tazminat isteyemeyeceğini, zamanaşımı itirazları bulunduğunu, ...’in kullandığı ... plakalı kamyonun davalı Belediye ile ilişkisi bulunmadığını, husumet itirazlarının olduğunu, aracın ... İdaresi kapatılmasından sonra hangi kuruma devredildiğinin tespiti gerektiğini, aynı kaza nedeni ile açılan ... 1. Asliye

Ticaret Mahkemesi 2014/ Esas sayılı dava dosyasından alınan kusur raporunun farklı olduğunu, kaza ve zarar ile davalı arasında illiyet bağı kurulamadığını, ... Genel Müdürlüğüne husumetin yöneltilmesi gerektiğini, kazalı kusurunun nazara alınması gerektiğini, kaza nedeni ile yapılan ödemelerin nazara alınması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

KANITLAR:

Hasar dosyası, ... 1. ATM'nin 2014/ E. Sayılı dosyası, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME :

Dava, trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat hususlarına ilişkindir.Davacı tanığı duruşmada "Davacı benim ablam olur, müteveffa benim teyzemin oğlu olur. Tarafların 3 çocukları vardır. Müteveffa 2014 yılında vefat etmiştir. Davacı 1.5- 2 yıl öncesine kadar çalışmıyordu. Şuan da terminalde çalışmaktadır. Davacıya aile arasında karşılıksız olarak maddi destek sağlıyorduk. Ben hurdacılık işi ile uğraşmaktayım, müteveffa vefat sürecine kadar benim yanımda çalışmaktaydı. Maaşı asgari ücretin yaklaşık yüzde elli fazlasıydı, vefat edene kadar aynı çatı altında yaşadılar benim iş yerimde Küçükbalıklı' daydı, evleri de benim iş yerime yakındı. Davacıya kazadan sonra davalılar maddi ve manevi destekte bulunmamışlardır, arayıp sormamışlardır. Davacının kazadan sonra psikolojisi çok kötüydü. Müteveffa yurt dışından döndüğü için ...'ya alışma sürecinden sonra ve müteveffa vefat ettikten sonra davacı memleketine de dönemedi çünkü çocukları okula başlamıştı ayrıca başka gelirleri de yoktu 2 yıl öncesine kadar çalışmıyordu. Çocukları için devlet yardımı alıyordu. Komşu ve akrabaları maddi destek oluyorlardı. Müteveffa normalde davacıyla resmi olarak evliydi ancak yurt dışında çalışıp oturum izni alabilmek amacıyla yurt dışından birisiyle para karşılığıyla anlaşmalı olarak evlendi. Yurt dışında evliliğin sahte olduğu ortaya çıkınca hem sınır dışı edildi hemde 6 ay ceza evinde kaldı. Yurt dışından döndükten sonra davacı ve çocuklarıyla yaşamaya devam etti" şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.Davacı tanığı duruşmada " Ben davacıyı müteveffa eşi olması sebebiyle tanırım , müteveffayı da daha öncesinden hurda işi yaptığı için tanırım. Tarafların biri ikiz olmak üzere toplamda üç çocukları vardı. Müteveffa 2013-2014 yılları arasında ölmüştür. Davacı , eşinin vefatının sonra çocuklarına bakabilmek amacıyla çalışmaya başlamıştır. Tahminimce davacı sekiz seneye yakın bir süredir çalışmaktadır. Bildiğim kadarıyla taraflar evliyken müteveffanın geliri dışında başka gelirleri yoktur diye biliyorum. Müteveffa vefat edene kadar aynı evde beraber yaşadılar, evleri balıklı tarafındaydı. Müteveffanın vefat tarihindeki maaşını bilemiyorum ancak hurda ve atık işi ile uğraşıyordu. Bildiğim kadarıyla davacı belediyeden sosyal yardım adı altında erzak yardımı almıştır. Ancak kazadan sonra davalıların kazaya istinaden davacı ile maddi manevi olarak ilgilenip ilgilenmediklerini bilemiyorum. Davacının psikolojisi iyi değildi çünkü üç çocuğu ile ortada kalmıştır. Müteveffanın yabancı bir şahısla evliliğini duydum ancak bilgim yoktur. Beraber yaşadıkları ev kiraydı. Kazadan sonra iletişimimiz davacıyla devam etmektedir" şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.Davacı tanığı duruşmada " Ben davacı ve müteveffayı davacı tanığı olan Hasan bey ile birlikteliğimden dolayı tanımaktayım. Tarafların üç tane çocukları vardı. Tam olarak emin olmamakla birlikte müteveffa 2010 yılında vefat etmiştir. Müteveffa yurt dışından döndükten sonra taraflar beraber yaşamışlardır. Müteveffanın maaşı dışında başka gelirleri yoktu ayrıca çocukları da küçüktü, müteveffa vefat edene kadar birlikte yaşıyorlardı. Evleri kiraydı , küçükbalıklıdaydı. Diger tanıklarla birlikte çalışıyordu. Maaşı hakkında bilgim yoktur. Kazadan sonra davacıyla maddi manevi olarak ilgilenmediler. Davacının kazadan sonra psikolojisi yerle bir olmuştu. Geçim sıkıntısı çekiyordu ayrıca çocukları çok küçüktü. Şuan davacı kendisi terminalde yemek yapmaktadır. Müteveffanın yurt dışına gidebilmek amacıyla yabancı uyruklu birisiyle evlilik yaptığını duydum" şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.Davacı tanığı ... duruşmada " davacı ile müteveffa kaza tarihinden önce yaklaşık 10 sene kadar dini nikahlı olarak birlikte yaşadılar, daha öncesinde ise resmi olarak nikahlılardı, davacı müteveffanın bakım ve desteği almaktaydı, davacı çalışmamaktaydı, müteveffa hurda işi yapıyordu, müteveffanın ölümünden sonra maddi ve manevi bir çok sıkıntı yaşadı, ...'dan 3 tane çocuğu vardı, ölen kişinin yurt dışında da evliliği vardı, buraya geldikten sonra yurt dışında evliliği olduğu için burada resmi nikah yapamadı, biz davacı kardeşim ve ölen Yıldırım ile görüşmekteydi, tüm geçimini fatura ve kiralarını ölen Yıldırım ödemekteydi" şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.Mahkememizce dosyanın Aktüerya bilirkişisine tevdi ile davacının destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanılmasının istenilmesine karar verilmiş, alınan 26/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda; 04.03.2014 Tarihli kaza neticesinde yapılan hesaplamalar doğrultusunda davacı ... destek zararları asgari ücret üzerinden hesaplanarak; Toplam destek zararlarının 3.465.855,62 TL, Yeniden evlenme ihtimalinin (%1) 34.658,56 TL, Kusur oranının 100%, İstenebilecek tutarın 3.431.197,06 TL, Poliçeden payına düşen tutarın 232.552,32 TL olduğu, hesaplamaların bilinen son asgari ücret dönemi 2025 yılı esas alınarak yapıldığı, hesaplanan toplam davacı zararlarının davalı ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi kaza tarihinde geçerli limiti olan 268.000 TL'nı aştığı, davacı destek zararlarından poliçe limitine isabet eden kısımların hesaplanarak yukarıda yer alan özet sonuç tablosunda gösterildiği, delillerin takdirinin Sayın mahkemeye ait olmakla, hesaplamaların davacının imam nikahlı olarak kazalı/ müteveffa ile birlikte yaşamakta olduğu ve fiili destekliğin kabulüne hasren yapıldığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Davacı vekili 15/08/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile; 1.000,00 TL olarak açmış oldukları maddi tazminat taleplerini, 3.430.197,06 TL arttırarak 3.431.197,06 TL olarak ıslah ettiğini bildirmiş, karşı tarafa usulüne uygun olarak tebligat yapıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz 19/11/2025 tarihli duruşmasında yıl sonu olması nedeniyle 2026 yılında asgari ücret değişeceğinden ... ve ... uygulamalarına göre dava ıslah edilmiş olsa bile son asgari ücrete göre aktüerya hesabı yaptırılarak rapor aldırılması gerektiğinden dosyanın önceki aktüerya bilirkişiye tevdi ile bilirkişiden 2026 yılı asgari ücretine göre destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanmasının istenilmesine karar verilmiş, aldırılan tarihli bilirkişi ek raporunda; 04.03.2014 Tarihli kaza neticesinde yapılan hesaplamalar doğrultusunda davacı ... destek zararları asgari ücret üzerinden hesaplanarak; Toplam destek zararlarının 4.382.527,19 TL, Yeniden evlenme ihtimalinin (%1) 43.825,27 TL, Kusur oranının 100%, İstenebilecek tutarın 4.338.701,92 TL, Poliçeden payına düşen tutarın 237.724,84 TL olduğu, hesaplamaların bilinen son asgari ücret dönemi 2026 yılı esas alınarak yapıldığı, hesaplanan toplam davacı zararlarının davalı ... Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi kaza tarihinde geçerli limiti olan 268.000 TL'nı aştığı, davacı destek zararlarından poliçe limitine isabet eden kısımların hesaplanarak yukarıda yer alan özet sonuç tablosunda gösterildiği, delillerin takdirinin Sayın mahkemeye ait olmakla, hesaplamaların davacının imam nikahlı olarak kazalı/ müteveffa ile birlikte yaşamakta olduğu ve fiili destekliğin kabulüne hasren yapıldığı, kök rapordan sonra dosya içine alınan nüfus aile kayıt tablolarnıda kök rapordan sonra hesaplamalara/ destek paylarına etki edebilecek değişiklik bulunmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.Dava konusu trafik kazasına ilişkin olarak ... Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/ esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada sanık ...'in %100 kusurlu olduğuna dair ATK raporu doğrultusunda mahkümiyetine karar verildiği ve kararın ... 12.Ceza Dairesi tarafından onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.Yine davacı ...'ın çocukları ..., ... ve ...'ya velayeten ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/ esas-2018/ karar sayılı dosyasında davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu kabul edilerek tazminata hükmedildiği ve kararın ... ... 5.HD nin 2019/ esas-2020/ karar sayılı kararıyla onandığı anlaşılmıştır.Gerek ceza dosyasında gerekse tazminat dosyasında aldırılan bilirkişi raporlarında meydana gelen trafik kazasında davalı sürücünün %100 kusurlu bulunmasına ilişkin kararlar denetimden geçerek kesinleştiğinden mahkememizce de bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek görülmeden meydana gelen trafik kazasında davalının %100 kusurlu olduğu kabul edilmiştir.Davacı ,mütevefa desteğin 2002 yılında boşandığı eşi olup,destekten 3 çocuk sahibidir.Mütevefa ... 2003 yılında yurtdışında yabancı bir bayanla evlenmiş, yurtdışında 2008 yılında boşanmış ve boşanma kararı 2018 yılında tanıma ve tenfiz ettirilmiştir.Emniyetten yapılan araştırmada mütevefanın 2010 yılından itibaren ...'den çıkış kaydının olmadığı bildirilmiştir.Dinlenen tanıklar mütevefanın ölmeden önce eski eşi olan davacıyla birlikte yaşadığı yönünde beyanda bulunmuşlardır.Tanık beyanları, nüfus kayıtları ve zabıta araştırması sonucunda davacının ,mütevefanın ölümünden önce mütevefayla birlikte yaşadığı anlaşıldığından davacının destekten yoksun kalma tazminatı talep edebileceği kanaatine varılmıştır.Belirsiz alacak davasında talep artırım dilekçesinden sonra ıslah dilekçesiyle dava değeri artırılabileceğinden davalıların bu yöndeki itirazları yerinde görülmemiştir.Aldırılan aktüerya raporu hesaplama şekli olarak usul ve yasaya uygun bulunmuş ancak ... 17 HD7nin 2013/ esas-2015/ karar sayılı kararında da belirtildiği üzere nikahsız eşin evlenme ihtimali daha yüksek olduğundan takdiren %20 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak 3.470.961,53 TL destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilmiştir.Manevi tazminat ise; meydana gelen olay nedeniyle duyulan acı ve üzüntünün kısmen de olsa giderilmesine yöneliktir. Bir teselli ve avunma tatmin aracı yaratmaktan ibarettir. Tazminatın takdirinde tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tazminatın tatmin duygusu oluşturacak durumda olması, olayın oluş şekli desteğin ölüm tarihindeki yaşı ve destek ile aralarındaki ilişkinin niteliği göz önünde bulundurulmalıdır. Davacının ,ölenin eski ve kaza tarihinde nikahsız yaşadığı eşi olduğu ,kusur durumu ve tarafların mali ve sosyal durumları gözetilerek takdiren 200.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.Destekten yoksun kalma tazminatından mahkememizce takdiri indirim yapıldığı için davalı lehine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmedilmemiştir. ...'nin 2024/ esas-2024/ karar sayılı iptal kararı uyarınca red edilen manevi tazminat miktarı yönünden davalılara vekalet ücretine hükmedilmemiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1-Davacının davasının kısmen kabulüne, 3.470.961,53 TL maddi tazminatın (davalı sigorta şirketi 237.724,84 TL'sinden 19/10/2023 itibaren işleyecek faizinden sorumlu olmak kaydıyla) kaza tarihi olan 04/03/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2-Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 200.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... ... ve ...'den kaza tarihi olan 04/03/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,

3-Harçlar yasası gereği alınması gereken 250.763,38-TL harçtan peşin alınan 2.565,05-TL + 11.722,00 TL + 3.099,59 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 233.376,74-TL harcın davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, (davalı sigorta şirketi 16.238,98 TL'den sorumlu olmak üzere)

4-7155 sayılı Kanunun 23. Maddesi ile 6325 sayılı Kanunun 18/A-12-13 maddeleri uyarınca 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye ödenmesine,

5-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 11.507,25-TL yargılama gideri ile peşin alınan 2.565,05-TL + 11.722,00 TL+ 3.099,59 TL tamamlama harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına, (davalı sigorta şirketi yargılama giderinin 952,79 TL'den sorumlu olmak üzere)

6-Davalı ... tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

7-Maddi tazminat yönünden davacı yararına ölçümlenen 493.225,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (davalı sigorta şirketi 38.035,97 TL'den sorumlu olmak üzere)

8--Manevi tazminat yönünden davacı yararına ölçümlenen 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalı ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve ...'den alınarak davacıya verilmesine,

9-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,

Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... olmak üzere karar verildi. 04/03/2026

Başkan

¸E-imzalıdır.

Üye

¸E-imzalıdır.

Üye

¸E-imzalıdır.

Katip

¸E-imzalıdır.