sigorta başlangıcı tespiti davasında, bozma sonrası davacının duruşmaya gelmeyerek yenilememesi nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına dair kararın temyiz itirazlarının reddedilerek onanması.

Sigorta başlangıcı tespiti davasında, bozma sonrası davacının duruşmaya gelmeyerek yenilememesi nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına dair kararın temyiz itirazlarının reddedilerek onanması.

Özet: Davacı tarafından 1992 yılına ait sigorta başlangıç tarihinin tespiti istemiyle açılan davanın, ilk derece mahkemesince kabul edilmesine rağmen davalı kurumun temyizi üzerine eksik inceleme gerekçesiyle Yargıtay tarafından bozulmasının ardından, bozma sonrası ilk derece mahkemesindeki duruşmaya davacı vekilinin mazeretsiz katılmaması ve yasal üç aylık yenileme süresi içerisinde davanın yenilenmemesi nedeniyle mahkemece Hukuk Muhakemeleri Kanunu 150/5 maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup, davacının bu karara ilişkin temyiz itirazlarının Yargıtay tarafından reddedilerek, davanın açılmamış sayılması kararının usul ve yasaya uygun bulunarak onanmasına hükmedilmiştir.

10. Hukuk Dairesi 2025/19948 E. , 2025/17996 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:İş Mahkemesi

SAYISI: 2024/368 E., 2025/140 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asil dava dilekçesinde, 01.07.1992 tarihinde davalı şirkette işe başladığını, 1992-1993-1994 yılları arasında üç sene çalışmasına rağmen sigorta pirimlerinin hiç yatırılmadığını, bu nedenle davalı şirketten davacı olduğunu belirterek sigorta başlangıcının 01.07.1992 tarihi olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, Mahkemece re'sen gerçek çalışmanın varlığının araştırılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 28.04.2022 tarihli kararı ile davanın kabulü ile 01.07.1992 tarihinde ... sicil no.lu ... İnşaat ve Sanayi Ticaret A.Ş.'ye ait işyerinde çalıştığının tespitine, davalı ... İnşaat ve Sanayi Ticaret A.Ş.'ye yönelik davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 28.04.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 09.11.2023 tarihli kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin 09.11.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Mahkemece, öncelikle Kurumdan işyerinin işyeri tescil bilgileri istenmeli, yukarıda anılan tanıklara ilişkin sigorta kayıtları ve işe giriş bildirgeleri Kurumdan celbedilmeli, komşu işyerlerinde çalıştıklarını beyan eden davacı tanıklarının çalıştığı işyerleri ile ilgili yukarıda anılan kayıtlar dosyaya getirtilerek eksiklikler tamamlanarak beyanları buna göre denetlenmeli, dava konusu dönemde işyerine komşu iş yerleri ve sigortalı çalışanlarının SGK, vergi dairesi, belediye ve emniyet nezdinde araştırılarak belirlenmeli, bu kişilerin sigortalılık ve vergi kayıtları da getirtilmek suretiyle beyanlarına başvurulmalı, böylelikle toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle, sonucuna göre bir karar verilmelidir. .

.." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar

İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ".... Davacı vekili 26.11.2024 tarihli duruşma gün ve saatinden haberdar oldukları halde duruşmaya gelmediği ve mazeret de bildirmediklerinden, dosyanın HMK'nın 150.ve 320/4. maddesi uyarınca yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına karar verildiği, işlemden kaldırma kararı sonrası davacı tarafça 3 aylık yenileme süresi içerisinde yenileme talebinde bulunulmadığı anlaşıldığından HMK'nın 150/5. maddesi uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir..." gerekçesiyle,

"Davacının davasını takip etmeyerek müracaata bırakılmış olduğu ve süresi içerisinde yenilenmediğinden 6100 sayılı HMK'nın 150/5. maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına," karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı temyiz dilekçesinde, davanın açılmamış sayılmasına ilişkin kararın şartlarının oluşmadığını belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

24.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.