kuruyemiş kavurma makinesi tasarımının hükümsüzlüğü davasında, tasarımlar arasındaki belirgin farklılık ve kötü niyet iddiasının ispatlanamaması nedeniyle ilk derece, istinaf ve temyiz mahkemelerince davanın reddi kararı.

Kuruyemiş kavurma makinesi tasarımının hükümsüzlüğü davasında, tasarımlar arasındaki belirgin farklılık ve kötü niyet iddiasının ispatlanamaması nedeniyle ilk derece, istinaf ve temyiz mahkemelerince davanın reddi kararı.

Özet: Davacı, kendi kuruyemiş kavurma makinesi tasarımına ve faydalı modeline benzerliğini iddia ettiği davalı tasarımının kötü niyetli tescil edildiğini ve hükümsüz kılınmasını talep etmiş; ancak mahkeme, davalı tasarımının davacı tasarımlarından farklı, bilgilenmiş kullanıcı nezdinde yeni ve ayırt edici olduğunu, fonksiyonel benzerliklerin tasarım hukuku kapsamında korunamayacağını ve kötü niyet iddiasının somut delille desteklenmediğini belirterek davayı reddetmiş, bu karar istinaf ve temyiz aşamalarında da hukuka uygun bulunarak kesinleşmiştir.

11. Hukuk Dairesi 2025/1775 E. , 2025/6687 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1971 Esas, 2025/37 Karar

HÜKÜM : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2021/219 E., 2022/217 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin kuruyemiş kavurma makinesine ilişkin 2020/05322 sayılı tasarımının ve 2020/16352 sayılı faydalı model belgesinin bulunduğunu, davalı şirketin ise müvekkili makinesinin aynısını kendi tasarımıymış gibi sattığını, söz konusu tasarımı kötüniyetli olarak adına tescil de ettirdiğini, taraf tasarımları arasında arasında belirgin bir farklılık bulunmadığını ileri sürerek davalı tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; taraf tasarımlarının farklı olduğunu, davacı yanın faydalı modeline dayanak belgenin dikkate alınamayacağını, bilgilenmiş kullanıcının iltibasa düşmeyeceğini savunarak

davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tasarımlarında bütüne hakim olan yuvarlak gövde yapısı mevcutken, dava konusu tasarımda bütünü oluşturan unsurun genel anlamda yuvarlak bir algı yaratmadığı, gövde bölümünde yer alan parçanın bir bölümünün yuvarlak yapısının tek başına tasarımları benzer kılmayacağı, karşılaştırmanın tasarımların bütününe hakim unsurlar ve bu bütünün bilgilenmiş kullanıcı nezdindeki etkisi üzerinden yapılması gerektiği, davacı yanın iddiaları çerçevesinde fonksiyonel anlamda ortaya çıkması muhtemel benzerliklerin ise tasarım mevzuatı anlamında korunamayacağı, ürünlerin bilgilenmiş kullanıcı nezdinde oluşturduğu yeni ve ayırt edici görünümler ile ilgilendiği, işlevselliğin tasarım hukukunun ilgi alanı dışında kaldığı, dolayısıyla salt tasarımsal unsurlar ve dava konusu makinelerin nihai görünümlerindeki algıları itibariyle hükümsüzlüğü talep edilen tasarımın yeni ve ayırt edici olduğu, davacının tasarımlarına konu görseller aynı zamanda 2020/16352 sayılı "kabuklu-kabuksuz kuruyemiş kavurma-pişirme makinesi" buluş başlıklı faydalı model başvurusunda kullanılan teknik çizimlere konu olan ürün ile aynı olduğundan, davacının bu faydalı model başvurusunda kullanılan teknik çizimlerin de, dava konusu tasarımın yeniliğini ve ayırt ediciliğini etkilemeyeceği, dava konusu tasarımın mutlak anlamda yeni olup olmadığı kamu düzenine ilişkin bir husus olduğundan re'sen araştırıldığı, dava konusu tasarımın başvuru tarihinden önceki tarihli olup dava konusu tasarımın yeniliğini ortadan kaldıran herhangi bir dokümana rastlanmadığı, kötüniyet iddiasına ilişkin somut delil ileri sürülmediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, tasarım hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcı davacıdan peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 06.11.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.