İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası kaynaklı araç değer kaybı ve mahrumiyet tazminatı talepli haksız fiil davası.
Özet: Trafik kazasında davalının %100 kusurlu olduğu iddiasıyla müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tazminini talep eden davacı, başlangıçta 5.000 TL değer kaybı ve 1.000 TL mahrumiyet bedeli isterken, bilirkişi raporu sonrası değer kaybı talebini 90.000 TLye çıkarmış; davalı kazadaki kusurunu reddedip davanın reddini talep etmiş, ihbar olunan sigorta şirketi ise sigorta limitlerinin tüketilmesi ve usulüne uygun başvuru yapılmadığı gerekçeleriyle sorumluluğu kabul etmemiştir.

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/513
KARAR NO : 2026/179
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/09/2024
KARAR TARİHİ : 24/02/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11.10.2023 tarihinde müvekkiline ait olan -----plakalı aracın trafik kurallarına uygun olarak seyrine devam ederken davalının kontrolündeki ----- plakalı araç müvekkile ait aracın hasar görmesine sebep olduğunu, o an yapılan maddi hasarlı kaza tespit tutanağında davalı yanın %100 kusurlu olarak kayıtlara geçtiğini, netice olarak ise meydana gelen kaza sebebiyle müvekkilinin aracında değer kaybı ve araç mahrumiyeti oluştuğunu, değer kaybı tazminatı için, davalı şirketin maliki olduğu aracın zorun mali mesuliyet sigortasının yapıldığı ------ başvuru yapıldığını ancak tazminat ödeme limitlerinin dolması nedeniyle olumsuz yanıt alındığını, dava konusu olayda davalılardan ---- sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracın trafiğin normal akışında seyrettiği esnasında manevra kurallarına riayet etmediği için seyir halinde bulunan müvekkiline ait ----- plakalı aracın arkasında maddi hasar oluşmasına sebebiyet verdiğini, söz konusu kazanın meydana gelişinde müvekkile atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, müvekkile ait olan dava konusu araçtaki hasarın, o süreçte müvekkilinin kasko poliçesi ve davalı şirkete ait olan ---- zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesinden karşılandığını, dava konusu aracın --- markalı ------model otomatik vites olduğunu, kazadan sonra araçta meydana gelen onarımlar ve bu onarımların bedelinin aracın sigorta tramer kaydına işlendikten sonra araç üzerinde değer kaybının gerçekleşeceğini, zira dava konusu aracın bu kazada hasar gören bölgesinin daha önce herhangi bir onarım ve tamir görmediğini, kaza nedeniyle, müvekkiline ait olan araçta kaza kaydı oluştuğunu ve çok ciddi bir değer kaybı meydana geldiğini, bu nedenle kusurlu olan davalılardan değer kaybının tahsilinin gerektiğini, mezkur sürede müvekkilinin aracını kullanamadığını, mevcut hasarına göre makul tamir süresinin ne olduğunun tespit edilmesi gerektiğini, davaya karışan aracın kaza tarihinde davalı ----- Şirketi adına kayıtlı olduğunu, müvekkilin aracında meydana gelen zarar sebebiyle değer kaybı ve mahrumiyet bedeli zararının tahsili için iş bu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu, bu nedenle davanın kabulüne, alacak miktarının tam ve kesin olarak belirlenebilir hale geldiğinde artırım yapma hakları saklı kalmak kaydıyla 5.000,00 TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,1.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 23/12/2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde, araçtaki değer kaybı tazminatı için, bilirkişi raporunda tespit edilen toplam 90.000,00 TL’nin, kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte tarafımıza ödenmesine, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Kazaya ilişkin olarak öncelikle kusur tespitinin yapılması gerektiğini, kusur atfının yetkili bilirkişilerce yapılması gerektiğini, aracı sevk ve idare eden sürücü müvekkili ----- dava konusu kazada kusurunun bulunmadığını, davacı yanın kazanın yaşanmasında asli ve tek kusurlu olduğunu, kaza anına ilişkin kamera kaydı veya fotoğrafların celp edilmesi halinde ----- söz konusu kazada kusuru olmadığının görüleceğini, davacının aracı sigortalı olduğuna göre tamir süresi içerisinde ikame araç verilebileceğinden davacının bir mahrumiyete ilişkin kayba uğramayacağını ve mahrumiyet bedeli oluşmayacağını, davacı tarafça bulunulan iddiaların mesnetsiz olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine, davanın ilgili sigorta şirketine ihbarına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davcıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunan ----. vekili 17/04/2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket hakkında hüküm kurulamayacağını, sigortalı aracın ZMMS limitlerinin tüketilmesi gerektiğini, trafik sigorta teminatının dolduğu belgelendikten sonra müvekkili şirkete usulüne uygun olarak başvuru yapılması gerektiğini, davacı tarafından müvekkiline başvuru yapılmadığını, kusur oranının tespiti için bilirkişi raporu alınması gerektiğini, değer kaybının dolaylı zararlardan olup kasko poliçesi kapsamında olmadığından müvekkili şirketin bu hususta bir sorumluluğu olmadığından talebin reddine karar verilmesi gerektiğini, hiç bir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte hesaplamanın Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası genel şartlarına göre yapılması gerektiğini, araç mahrumiyet bedeli zararının teminat dışında olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:----plakalı araç için 08.04.2023-2024 vadeli --- tarafından düzenlenen ---- numaralı Kasko Sigorta poliçesi, ---- plakalı araç için 03.10.2023-2024 vadeli ---- Sigorta tarafından düzenlenen ----- numaralı Genişletilmiş Kasko Paket Uzun Süreli Kiralık Sigorta Poliçesi, Hasar Dosyası, Kaza Tespit Tutanağı, Tramaer Kaydı,
Bilirkişi Raporu: ----- Asliye Hukuk Mahkemesince alınan 19/03/2025 tarihli raporun sonuç kısmında,
---Plakalı Araç Sürücüsü Davalı ----- 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52/b.c – Madde 84/d İhlalleri Sebebi İle Asli Ve %100 Kusurlu Olduğu
----- Plakalı Araç Sürücüsü Dava Dışı ----- Kazayı Engelleyebilecek Bir Tedbir Alamayacağı Sebebi İle Atfı Kabil Kusuru Bulunmadığı ----Plakalı Aracın Kaza Sonucu Hasarının Onarımı Sebebi İle Meydana Gelen Değer Kaybının 90.000,00 Tl (doksanbintl) Olduğu, Dava Dışı---- Numaralı Kasko Sigorta Poliçesi İhtiyari Mali Mesuliyet (imm) Teminatı İçin ---- İhbar Edilmesi Gerektiği, Ancak, Poliçenin Geçerli Olmaması Durumunda, Davalıların 90.000,00 Tl Değer Kaybından Sorumlu Olabileceği---- Plakalı Aracın, Hasar Onarım Süresi İçerisinde Dava Dışı ----- Kasko Poliçesindeki 15 Gün İkame Araç Kullanım Hakkının 13 Gün Olarak Kullanılması Sebebi İle Davacının Hak Mahrumiyet Talebi Olamayacağı"
Yönünde rapor tanzim edilmiştir.
Dava; davacıya ait --- plakalı araç ile davalı ---- plakalı araç arasında meydana gelen kaza nedeniyle davacının aracında değer kaybı meydana geldiği iddiasıyla açılan tazminat davasıdır. ---- Asliye Hukuk Mahkemesince ---- Esas -- karar sayılı karar ile görevsizlik kararı verilerek mahkememize tevzi edilen dosya ------ Esas sırasına kaydedilmiştir.
İsteğe Bağlı /İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası; Motorlu araç işleteninin, bu aracın işletilmesinden dolayı Karayolları Trafik Kanunu ve genel hükümlere göre oluşan ve Zorunlu MM (Trafik) sigortası hadlerinin dışında kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar orta güvencesi altına alan ve isteğe bağlı bir sigorta ve sorumluluk sözleşmesidir.
Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları
Sigorta Teminatının Kapsamı Madde 1-Sigortacı, işbu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder. İşbu sigorta, sigorta ettirenin haksız taleplere karşı müdafaasını da temin eder.
Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde;11.10.2023 günü saat 17:00 de ----- plakalı araçların çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, Meydana gelen kazada;----- plakalı araç sürücüsü Davalı ---- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52/B.C – Madde 84/D İhlalleri sebebi ile ASLİ ve %100 Kusurlu olduğu, ---- plakalı araç sürücüsü Dava Dışı----- kazayı engelleyebilecek bir tedbir alamayacağı sebebi ile Atfı Kabil Kusuru bulunmadığı, ----- plakalı araç için 08.04.2023-2024 vadeli olarak Dava Dışı ---- tarafından düzenlenen ----- numaralı Kasko Sigorta poliçesine istinaden ------ hasar dosyası için görevlendirilen Sigorta Eksper Raporu yedek parça listesinde, Bagaj Kapağının ve muhteviyatının, arka tampon, arka tampon demiri ve muhteviyatının değiştiği, arka panelin onarım gördüğü ve darbe sebebi ile arka şasede çekme işlemi yapıldığı görüldüğü, 11.10.2023 kaza tarihindeki ------ linkinde yedek parça numaraları ile yapılan incelemede, sigorta eksper listesindeki iskontosuz orijinal yedek parça fiyatları ile işçilik raporunda bulunan iskontosuz işçilik değerlendirmesinin piyasa ortalama fiyatları ile Kadri Maruf olduğunun anlaşıldığı,
Değer Gerçek Kaybı Tespiti, geçmişte uygulanan hesaplama metotlarının ötesinde, çift yollu hesaplama yöntemiyle ölçülmesi gereken maddi zarar miktarıdır. Onarım gören araçta kaporta, boya uygulanan teknik işlemlerin fiziki hasar boyutunun hesaplanması ve aracın, rayiç değerinden eksilen, artan oranlı kayıp miktarının tespit edilmesidir.
Kaza tarihinde ki piyasa rayiç değeri belirlenen aracın, onarıldıktan sonra alıcıya arzı sırasında oluşan değer ile aynı nitelikte hiç hasarlanmamış bir aracın piyasa arzı sırasındaki değer farkı; İkinci el araç, arz-talep piyasasında ki talep yoğunluğuna ve aracın piyasa rayiç değerine göre eksilen oranda artarak gerçekleşen eksilmenin ölçülmesi değer kaybı miktarı olmaktadır.
Aracın maruz kaldığı hasarın onarım işlemleri neticesinde, kayıtlardaki maddi hasar miktarının araç piyasa rayicine etkisi, ikinci el oto alım ve satım piyasasında, nihai tüketicinin araç talebi sırasında gerçekleşecek değeri, kazadan önceki araç değerinden eksilen farkı, hasar tespitleri ve piyasa araştırmaları sonucunda, değer kaybı ölçümleri ve hesaplamaları yapılmaktadır. Değer kaybına etki eden faktörler, Aracın Piyasa Rayiç Bedeli, Aracın kilometresi, Geçmişte yaptığı varsa kazası ve hasar durumu, Aracın gövdesinde, hasar gören parçalardır. Davaya konu olan kazada, ----- plakalı aracın hasar onarımı sebebi ile 2 nci el piyasasında kaybettiği değerin tespiti için, 16.05.2022 ve 04.02.2023 tarihinde meydana gelen geçmiş kazalardaki hasarlarının incelendiği, kaza tarihindeki rayiç bedelinin tespiti için, öncelikle, geçmiş kazalardaki kaybettiği değerlerin tespitinin yapıldığı, Aracın, 11.10.2023 kaza tarihindeki değeri, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi resmi sitesindeki ----- Hasarsız kasko değerinin 2.130.953,00 TL olduğu, Geçmiş tarihlerdeki hasarları tespit edilerek hasarsız araç rayiç bedelinden değer kaybı düşülerek, davaya konu olan kazadaki Değer Kaybının hesaplandığı, 16.05.2023 tarihli trafik kazasında, arka tampon ve bagaj kapağında meydana gelen hasar sebebi ile kaporta boya onarımı yapıldığının görüldüğü, 04.02.2023 tarihli Kaza----- Poliçe ---- Sigorta Kasko Sigorta Eksper Raporu yedek parça listesinde, Motor Kaputu ve muhteviyatının, ön tampon, arka tampon demiri ve muhteviyatının değiştiği, ön panel, ön sağ ve sol çamurlukların onarıldığı ve gövde parçalarının boyandığı tespit edildiği,
16.05.2022 ve 04.02.2023 tarihlerinde meydana gelen trafik kazasında, aracın, meydana gelen hasarları sebebi ile piyasada güncel olarak yapılan araştırmalarda Nispi Olarak %8 Oranında Değer Kaybetmesi sebebi ile 11.10.2023 tarihindeki hasarsız Rayiç Bedeli olan 2.130.953,00 TL sının kaybettiği %8 Değer Kaybı ile rayiç bedelinin 1.960.500,00 TL olduğu tespit edildiği, Aracın 11.10.2023 kaza tarihindeki hasarından dolayı oluşan değer kaybının tespiti için, güncel aynı marka, model yılı, tip ve kilometredeki araçların satış ilanlarında inceleme yapılması sonucu Güncel Hasarsız Emsal Araç ve davaya konu benzer hasarlı araçlar arasındaki fiyat farkı oran kaza tarihindeki araç rayiç bedeli ile çarpımı sonucu reel değer kaybı olarak belirlendiği, Davaya konu kazanın, aracın Bagaj Kapağı Değişimi, Arka Tampon Değişimi, Arka Panel Onarımı ve Arka Şase Çekme İşlemi ile parçaların boyanması hususunda Değer Kaybı talebi olması, ancak, 16.05.2022 tarihindeki kazadaki hasar onarımının Bagaj Kapağı Onarımı ve Boyanması ile Arka Tampon Onarımı ve boyanması olması sebebi ile aynı parçalardan 2 kez Değer Kaybı talep edilemeyeceğinden, bu parçalar, Değer Kaybı değerlendirilmesine katılamamış, arka panel onarımı ve şase onarımı ile boyanması hususunda değerlendirme yapıldığı, Davacı tarafından dosyaya sunulan Değer Kaybı talep raporunu yazan sigorta eksperinin, 16.05.2022 ve 04.02.2023 tarihlerinde meydana gelen trafik kazalarındaki hasarları incelemeden araştırma yapması sebebi ile Değer Kaybı tutarını yüksek fiyatla belirlediği ve Kadri maruf olmadığı, Güncel Emsal Geçmiş Hasarlı Piyasa Bedelleri Ortalaması 1.835.000,00 TL, Emsal Hasarlı araçlar ortalama fiyatı 1.750.000,00 TL, Fiyat Farkı ( Reel Değer Kaybı) 85.000,00 TL %4,6 Değer Kaybı olduğu, kaza tarihindeki Rayiç bedel 1.960.500,00 TL, % 4,6 Reel Değer Kaybı 90.000,00 TL olduğunun tespit edildiği, 11.10.2023 tarihli kaza sonrası, aracın arka kısmındaki hasarın onarım sürecinde, ------ tarafından gelen müzekkere cevabında, Yazılması sebebi ile ve davacının Kasko Poliçesi 9 ncu sayfasında yer alan Standart Kiralık Araç Klozunda '' Kiralık araç hizmeti, poliçe süresi boyunca yılda 2 kere ile sınırlı olmak üzere, olay başına en fazla 15 olarak '' yazılmasından dolayı, hasar onarım süresince Hak Mahrumiyeti olmadığı anlaşılmaktadır.
Davalı tarafa ait ---plakalı araç için 03.10.2023-2024 vadeli olarak Dava ----- tarafından düzenlenen ------ numaralı Genişletilmiş Kasko Paket Uzun Süreli Kiralık Sigorta Poliçesi 2 nci sayfasında yazılı teminatlar arasında İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) Teminatının 500.000,00 TL olduğu ve poliçenin 11.10.2023 tarihinde yürürlükte ve geçerli olduğu görülmektedir.
İMM Teminatı, Trafik Kazasında kusurlu olan tarafın Zorunlu Mali Mesuliyet Trafik Sigortası tazminat limitlerinin yeterli olmadığı durumda, karşı aracın hasar tazminatının limit üstü tazminatını tamamlamakta olup, somut davada,--- plakalı araç için Dava Dışı ---- tarafından düzenlenen ----- numaralı Trafik Sigorta 120.000,00 TL araç başı limiti, ------ rücuen ödenmesi sebebi ile tükenmiş olup, davaya konu ------ plakalı aracın hasar sonrası meydana gelen 90.000,00 TL Değer Kaybı talebinin, ---- tarafından düzenlenen ------ numaralı Kasko Poliçesinin İMM Teminatı içerisinde olduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin 2312.2025 tarihli değer artırım dilekçesi ile; 90.000,00 TL değer kaybı bedeli talebinde bulunduğu, Sigortalı -/---araç hususi kullanım için tahsis edildiği faiz türünün yasal faiz olduğu, temerrüt tarihinin kaza tarihi olduğu anlaşıldığından, Davacının davasının Kısmen Kabulüne, 90.000,00-TL Değer Kaybı Bedelinin kaza tarihi 11.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, Araç Mahrumiyet bedeli talebinin reddine karar verilmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KISMEN KABULÜNE,
1-90.000,00-TL Değer Kaybı Bedelinin kaza tarihi 11.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
2-Araç Mahrumiyet bedeli talebinin reddine
3-Alınması gerekli 6.147,90-TL harçtan davacı tarafından yatırılan 1.879,19-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 4.268,71-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 427,60-TL başvurma harcı ve 1.879,19-TL peşin harç toplamı olan 2.306,79-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarfedilen toplam 7.278,50-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.