bankanın ticari kredi sözleşmesinden doğan alacağının tahsili amacıyla müşterek borçlu ve müteselsil kefiller aleyhine açtığı itirazın iptali davasında yetki itirazlarının reddedilerek alacağın tasdik edilmesi ve istinaf talebinin esastan reddi kararı.

Bankanın ticari kredi sözleşmesinden doğan alacağının tahsili amacıyla müşterek borçlu ve müteselsil kefiller aleyhine açtığı itirazın iptali davasında yetki itirazlarının reddedilerek alacağın tasdik edilmesi ve istinaf talebinin esastan reddi kararı.

Özet: Bir bankanın, genel kredi sözleşmelerine dayanarak kullandırdığı ticari krediden kaynaklanan borcun tahsili amacıyla müteselsil kefil davalılara karşı başlattığı icra takibine davalıların yetkiye itiraz etmesi ve borcun ihtirazi kayıtla ödenmesine rağmen takibin durması üzerine açtığı itirazın iptali davasında, ilk derece mahkemesinin kefaletlerin usulüne uygun olduğu ve davacı alacağının bilirkişi raporuyla tespit edildiği gerekçesiyle itirazı kısmen iptal ederek icra inkar tazminatına hükmetmesi ve bu kararın davalıların istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesince, sözleşmedeki yetki şartı ve hukuki yarar itirazının yerinde görülmeyerek esastan reddedilmesi.

11. Hukuk Dairesi 2025/2810 E. , 2025/7655 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/2012 Esas, 2024/406 Karar

HÜKÜM : Esastan ret

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı banka tarafından, dava dışı kredi borçlusu ve ...Tic. A.Ş.'ye, genel kredi sözleşmelerine istinaden ticari krediler kullandırıldığını, davalı kefiller ... ve ... Holding A.Ş.'nin 12.03.2018 tarihli genel kredi sözleşmesini müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzalamış olmaları nedeni ile toplam 2.500.000,00 TL tutarındaki kefalet meblağı kadar ve bu sözleşme uyarınca sorumlu olduklarını, borçlu şirketin sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmemesi ve taahhüt edilen borcun süresi içinde ödenmemesi üzerine hesabın kat edildiğine dair ihtarname keşide edildiğini ve alacağın muaccel hale geldiğini, ihtarname keşidesine ve alacağın muaccel hale gelmesine rağmen borcun ödenmemesi üzerine kredi borçlusu ve davalı kefiller hakkında tahsilde tekerrür olmamak üzere ilamsız icra yoluyla takip başlatıldığını, aynı zamanda dava dışı şirket ve davalı ... hakkında ihtiyati haciz kararı alındığını, davalıların yetkiye ve takibe yapmış olduğu itiraz neticesinde bu davalılar yönünden takibin durduğunu, kredi sözleşmesinde ... icra daireleri ve mahkemelerinin yetkili kılındığını, dosya borcuna dair davalılarca 13.01.2021 tarihinde ödeme yapılmışsa da söz konusu ödemenin ihtirazi kayıt ile yapıldığını, davalıların itirazlarından vazgeçmedikleri dikkate alındığında borcun bu sebeple sona ermediğini, davalıların itirazlarının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, davalıların icra dosyalarına yaptığı mevcut itiraz ettiği alacak miktarı üzerinden asgari yüzde yirmi oranında icra inkâr tazminatı ile birlikte ödemeye mahkûm edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; davalıların ikamet adreslerinin ... olduğunu, yetkili mahkemenin genel yetki kuralı gereği ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğundan öncelikle yetki yönünden davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, icra takibine yalnızca yetki bakımından itiraz edildiğini, dava konusu edilen icra takip dosyasında davalıların borca itirazı bulunmadığından davacının itirazın iptali davası açmakta hukuki yararının olmadığını, davalıların cebri icra tehdidi altında takibe konu borcu icra dosyasına ödediklerini, davacı bankanın alacağını tahsil etmesine karşın icra takibine vaki itiraz varmış gibi işbu davayı ikâme etmesinin haksız ve kötüniyetli olduğunu savunarak davanın görev, yetki ve hukuki yarar yokluğu yönlerinden reddine, davacı aleyhine %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamında alınan bilirkişi kök ve ek raporu uyarınca davalıların kefaletlerinin usulüne uygun olduğu, takip tarihi itibariyle söz konusu kredi işlemleri nedeniyle müşterek borçlu müteselsil kefil davalılardan talep edilebilecek alacak miktarının mahkeme ve yargı denetimine elverişli bilirkişi raporu ile tespit edildiği gerekçesi ile itirazın iptali isteminin kısmen kabul, kısmen reddi ile ... Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün 2020/... E. sayılı dosyasında davalıların itirazlarının taleple bağlı kalınarak, ... numaralı borçlu cari hesap kredisi yönünden; 1.416.666,73 TL asıl alacak, 52.140,77 TL işlemiş akdi faizi, 12.307,69 TL işlemiş temerrüt faizi, 3.222,42 TL gider vergisi olmak üzere toplam 1.484.337,61 TL üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden itibaren %44,68 temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisi uygulanmasına, hükmolunan alacağın %20'si oranında hesaplanan 296.867,52 TL icra inkâr tazminatının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacı tarafın fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiş, hüküm, davalılar vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıların icra takibinde hem borca hem yetkiye itiraz ettikleri, davalıların hukuki yarara ilişkin itirazlarının yerinde görülmediği, tacirler arası akdedilen sözleşmede uyuşmazlık durumunda ... icra daireleri ve mahkemelerinin yetkili olacağının kararlaştırıldığı, davalıların icra dairesinin yetkisiz olduğuna ilişkin itirazının yersiz bulunduğu, İlk Derece Mahkemesince, Dairenin 2022/1977 E. 2022/1497 K. sayılı kaldırma kararına uygun yargılama yapılarak verilen kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesi ile davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalılar vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, takibin başlatılmasından ve itirazın iptali davası açılmasından önce ihtirazi kayıtla kefiller tarafından icra dosyasına yapılan ödemeye ve yine davadan önceki 13.01.2021 tarihinde borcu ödeyen borçlular tarafından paranın alacaklıya ödenmesi için verilen muvaffakatnameye rağmen davacının dava açmakta hukuki yararının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Somut olayda davacı banka, kullandırdığı kredi taksitlerinin ödenmemesi üzerine hesabı kat edip davalılara ihtar göndermesine rağmen borcun ödenmemesi neticesinde takip başlatmış, borçlu kefiller ise 13.01.2021 tarihinde ihtirazi kayıtla takip konusu borcu ferîleriyle birlikte ödemiş, akabinde de davacının 11.05.2021 tarihli dava dilekçesinde de belirttiği üzere davalılar ihtirazi kayıtla yatırılan paranın alacaklıya ödenmesine 01.04.2021 tarihinde muvaffakat etmişler, dava ise 11.05.2021 tarihinde yani muvaffakat sonrasında açılmıştır. Hal böyle olunca Dairemizin 2023/1018 E. 2024/4874 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere, davacının yapılan ödeme kapsamında işbu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı hususu gözetilmeyerek davanın kısmen kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULARAK KALDIRILMASINA, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373/1 hükmü uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

18.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.