İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde haksız eylemden kaynaklanan kaçak elektrik zararı nedeniyle itirazın iptali davasında bilirkişi raporları ve alacak tespiti süreci.
Özet: Davacı kurum tarafından, davalının sayaca harici hat çekerek kaçak elektrik kullandığı iddiasıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkin davada, davalının savunma sunmamasına karşın, mahkemece alınan ilk bilirkişi raporu ve bu raporu teyit eden ek rapor, harici hattın iptali sonrası tüketimde belirgin bir değişiklik olmaması gerekçesiyle kaçak kullanım kaybı bulunmadığını belirtirken, davacının itirazları üzerine atanan üçüncü bilirkişi, elektrik piyasası mevzuatına dayanarak 7.884,04 TL kaçak elektrik kullanım bedeli ile faizinin tespit edildiğini rapor etmiştir.

T.C.

İSTANBUL
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/813 Esas
KARAR NO : 2026/163
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 12/12/2023
KARAR TARİHİ : 03/03/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA/
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Davalı/borçlunun kullanımında olan ... hizmet numaralı tüketim noktasında Kurum tarafından yapılan kontrolde sayaca giriş sigortasından 'harici hat' çekilerek enerji kullanıldığı ve harici hattın duvardaki 2 adet prizi beslediğinin tespit edildiğini, Davalı borçlu aleyhine 25.083,22-TL kaçak elektrik bedeline 1.431,42-TL gecikmiş gün faizi ve 257,65-TL faizin KDV'sinin ilave edilerek toplam 26.772,29-TL'nin tahsili amacıyla ... 9. İcra Müdürlüğü... Esas sayılı takip dosyası ile ödeme emri gönderildiğini, Davalı borçlu tarafından borca itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, Taraflar arasındaki ilişkinin kaçak elektrik kullanımından doğması sebebiyle taraflar arasındaki uyuşmazlığın, 6502 sayılı Kanun kapsamında olmadığından davanın "haksız fiil" hükümlerine göre Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılmasının gerektiğini, Tüm bu nedenlerle, Davalının ... 9. İcra Müdürlüğü... E. sayılı takip dosyasına yapmış olduğu haksız ve yersiz itirazının iptali ile takibin devamına, davalı/borçlu aleyhine hükmolunacak meblağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatı ödemeye mahkûm edilmesine, Arabuluculuk vekalet ücreti, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA/
Davalı tarafça herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE/
Dava, İİK m.67 kapsamında itirazın iptali davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlığın, kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan alacağa vaki ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe davalı borçlu tarafından yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatına ilişkin hususlarından kaynaklandığı görülmüştür.
Mahkememizin 28/05/2024 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararı ile dosyanın mahkememizce resen seçilecek 1 elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi ile davacı kurum tarafından dosya arasına sunulan delillerin incelenmesi suretiyle davacının takip talebinde haklı olup olmadığı, var ise alacak miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişi ...'e tevdi edilmiş ve bilirkişi tarafından düzenlenen 02/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle: " Günlük ortalamalar üzerinden yapılan hesaplamalarda: Kaçak olduğu iddia edilen dönem öncesi, sanığın kayıtlı olarak tükettiği günlük ortalama elektrik miktarı 56,82 kWhi/gün 'dür. (... Marka, ... seri no.lu sayaç devrede ve harici hat mevcut iken) Kaçak olduğu iddia edilen dönem sonrası harici hattın iptali ile birlikte günlük tüketim miktarı 59,74 kWhi/gün 'dür. (... marka, ... seri no.lu sayaç devrede ve harici hat iptal iken), harici hattan çekilen gücün günlük ortalama miktarı 44 kKWh/gün 'dür. Görüleceği üzere ortalama değerler üzerinden yapılan incelemede tüketim miktarlarında belirgin bir artış olmamaktadır. Ortalama tüketimler Üzerinden bir değerlendirme yapıldığında bir tüketim kaybı mevcut değildir." şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememizin 18/03/2025 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile dosyanın davacı vekilinin itirazları doğrultusunda önceki bilirkişiye tevdiine karar verilmiş, mahkememiz dosyası yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02/05/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle: "Dolayısıyla kök raporumda belirtiğim şekilde süre 180 günü geçemez . davacı vekilinin bahsettiği epthy madde 42 b ve madde 44 b çok açık ve nettir. davacı vekilinin dilekçesinin 2. maddesinde ise; yine yapmış olduğum hesaplama doğru olup sadece aktif enerji bedeline ceza katsayısı uygulanmalıdır. tüm bu nedenler ile kök raporumda değişiklik yapacak herhangi bir husus bulunmamakta olup, davacı vekili ile tutanak bilgileri çelişmektedir. kök raporum geçerlidir." şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Mahkememizin 18/11/2025 tarihli duruşmasının 1 nolu ara kararı ile davacı vekilinin itirazları doğrultusunda dosyanın mahkememizce resen seçilecek 1 elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi ile daha önce alınan rapor ve davacı vekilinin rapora karşı itirazlarının da değerlendirilerek davacının takip talebinde haklı olup olmadığı, var ise alacak miktarının tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş, mahkememiz dosyası bilirkişi ... 12/12/2025 Tarihli bilirkişi raporunda özetle: " Yukarıda belirtildiği şekliyle değerlendirmeler yapılmış olup 30 Mayıs 2018 Tarihli ve 30436 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin ilgili maddeleri gereği Kaçak En Tüketim Bedeli faturası olarak Kaçak Elektrik Fatura Tutarı “ 7884,04 TL, , Faiz Tutarı = 316.87 TL, Faizin KDV'si= 57.04 TL olarak hesaplanmıştır. " şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
Dava konusu uyuşmazlığa yönelik Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin incelenmesinde, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği (EPTHY) ",,.Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri" başlıklı MADDE 42 — (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.
"Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci" başlıklı
MADDE 43 — (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5'te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir.
"Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması" başlıklı
MADDE 44 — (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için;
a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre,
b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir.
(2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın;
a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60”ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW”'nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak,
b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW'nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir.
"Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre" başlıklı
MADDE 45 — (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz.
(3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri;
a) Meskenlerde; 5 saat,
b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,
c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,
ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri 620 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir.
"Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması" başlıklı
MADDE 46 — (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz.
(2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir.
(3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde MÜKERRER KAÇAK elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 KATI göz önüne alınarak hesaplama yapılır.
(4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi tüketimindeki hesaplamalar, ticarethane tüketici grubuna uygulanan birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarife üzerinden yapılır...” şeklinde hüküm düzenlenmiştir.
Somut olayda davacı şirket görevlileri tarafından, davalının kullanımında olduğu beyan edilen elektrik tesisatına ilişkin yapılan kontrolde, ... tarihinde ... numaralı Kaçak Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı düzenlendiği, yapılan kontrolde sayaç giriş sigortasından harici hata çekilerek enerji kullanıldığının tespit edildiği, ... numaralı Kaçak Elektrik Kullanım Tespit Tutanağı üzerinden hesaplanan Kaçak Tahakkuk Hesap Bülten'inde yapılan hesaplamada 17/12/2019-08/01/2019 tarihleri arasında sayaç endeks değerinin 22915 kWh olduğu, işbu tüketim miktarı üzerinden 27/12/2019 tarihli fatura düzenlendiği, söz konusu bedelin/borcun davalı tarafından 06.01.2020 son ödeme tarihine kadar ödenmemesi üzerine, davacı şirket vekili tarafından ... 9. İcra Dairesi ... Esas sayılı takip yapıldığı, ilgili takibe davalının itiraz etmesi sonucu takibin durduğu, bunun üzerine, davacı şirket tarafından işbu itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmaktadır.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı, kaçak elektrik tutanağı ve hükme esas alınan denetime elverişli 27/12/2025 tarihli bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, kaçak enerji tüketiminin yapılmaya başlandığı tarih belirlenememiş olduğundan EPTHY'nin Madde 45 -1/a bendi uyarınca "Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır" hükmü uyarınca 17/09/2019- 17/12/2019 tarihleri arasında 90 gün üzerinden ve EPTYH'nin madde 44/3 bendi uyarınca harici devre kurulu gücü 6000 Watt olarak dikkate alınarak yapılan hesaplama uyarınca kaçak elektrik fatura tutarının 7.884,04 TL olarak hesaplandığı, 06/01/2020 son ödeme tarihi ve icra takip tarihi olan 18/06/2020 tarihi arasında geçen 163 günlük süre bakımından %9 yasal faiz oranı ile birlikte 316,87 TL gecikme faizi ve 57,04 TL faizin KDV'si tutarında davacının alacak talebinde bulunabileceği anlaşılmakla, davanın kısmen kabulü ile davalı tarafından ... 9. İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 7.884,04-TL asıl alacak, 316,87-TL işlemiş faiz ve 57,04-TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 8.257,95-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak yargılamayı gerektirdiğinden ve likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davanın KISMEN KABULÜ ile davalı tarafından ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 7.884,04-TL asıl alacak, 316,87-TL işlemiş faiz ve 57,04-TL faizin KDV'si olmak üzere toplam 8.257,95-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-)Alacak yargılamayı gerektirdiğinden ve likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 732,00-TL karar harcının, peşin yatırılan 323,35-TL harçtan mahsubu ile noksan kalan 408,65-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 8.257,95-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-)Davacı tarafından yapılan toplam 13.617,75-TL yargılama giderinden davanın kabul red miktar ve oranı göz önüne alınarak hesaplanan 4.200,41-TL yargılama giderinin ve 323,35-TL peşin harç ve 269,85-TL başvurma harcı toplamı 4.793,61-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/A gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00- TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ret oranına göre hesaplanması sonrası 962,36-TL'nin davalıdan, 2.157,64-TL'nin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, tahsilat ve gereği için Mahkeme Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili vergi dairesine müzekkere yazılmasına,
7-)Taraflarca yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, mahkememiz gerekçeli kararının HMK 345 maddesi gereğince taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesince incelenebilmesi için tarafların istinaf yoluna başvuru hakkı açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 03/03/2026
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır