Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, dizi mali hakları devir sözleşmesindeki tekrar yayın ödemeleri ve "163. bölümden itibaren" şartının geçerliliği uyuşmazlığını inceledi.
Özet: Uyuşmazlık, taraflar arasındaki mali haklar devir sözleşmesi uyarınca bir televizyon dizisinin tüm 191 bölümünün tekrar yayınlarından her bölüm için 1.000 USD ödenip ödenmeyeceği ve elde edilen gelirlerin genel olarak mı yoksa yalnızca 163. bölümden itibaren belirli gelir kalemleri için mi yüzde 50 oranında paylaşılacağı, davalının sözleşmeye el yazısıyla eklediği "163. bölümden itibaren" şerhinin geçerliliği ile davacının 191.000 USD alacağına yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali ve tazminat talebi etrafında yoğunlaşmaktadır.
11. Hukuk Dairesi         2025/3113 E.  ,  2025/7769 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1734 Esas, 2025/590 Karar
HÜKÜM: ... Film Rek. Yay. ve Yap. Hiz. A.Ş. yönünden davanın reddi,Tasfiye Halinde ... Film Yap. Rek. Yay. ve Tan. Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. yönünden davanın kabulü
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 23.12.2025 günü hazır bulunan davacılar vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.
KARAR
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacı Tasfiye Halinde .... Hiz. San. Tic. Ltd. Şti. ile davalı şirket arasında 18.09.2009 tarihinde “mali haklar devir sözleşmesi” imzalandığını, sözleşmenin konusunu “...” adlı 191 bölümlü dizinin oluşturduğunu, sözleşmenin 4. maddesinin son paragrafında dizinin her bir bölümünün tekrar yeniden yayını için 1.000,00 USD ödeneceğinin kararlaştırıldığını, ayrıca elde edilecek her türlü gelir ve giderlerin taraflar arasında eşit oranda, (%50-%50) oranında paylaştırılacağında mutabık kalındığını, davalının kendisine ait televizyon kanalında adı geçen dizinin yeniden yayınına başladığı halde davacıya herhangi bir ödeme yapmadığını, başlatılan takibe de itiraz ettiğini, anılan takipte toplam 191 bölüm için bölüm başına 1.000,00 USD'den 191.000,00 USD talep edildiğini, davalının sözleşmeye el yazısı ile bir çıkma yaptığını, bu çıkmada "163. bölümden itibaren" şartının getirildiğini iddia ettiğini, sözleşmenin tek nüsha hazırlandığının görüleceğini, tek nüshanın da davalıya bırakıldığını, dolayısıyla davalının anılan çıkmayı daha sonra eklediğini, bu cümlenin hukuki geçerliliğinin mevcut olmadığını, davacının dizinin tekrar yayınından elde edeceği geliri neredeyse %75 azaltan maddenin kabulünün hayatın doğal akışına, ticari teamüllere aykırılık taşıdığını ileri sürerek ... 2. İcra Dairesi'nin 2017/... E. sayılı dosyası ile başlatılan 191.000,00 USD istemli takibe yönelik itirazın iptali ile takip tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere inkâr tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacılardan ... Hizmetleri A.Ş. ile müvekkilinin imzaladığı herhangi bir sözleşme bulunmadığını, davacıların dayanak aldığı sözleşmenin taraflar arasındaki tek sözleşme olmayıp bir dizi sözleşmeden biri olduğunu, 08.01.2004 tarihli ana sözleşmenin ... adlı dizi ile ilgili akdedilen ilk sözleşme olup söz konusu dizinin yapımı ve mali hakların müvekkiline devrinin taahhüt edildiğini, 27.07.2005 tarihli ek sözleşmenin, dizinin 59 - 71. bölümlerinin fiyatının revize edilmek üzere, 10.06.2008 tarihli ek sözleşmenin ise ana sözleşmenin eki olarak, 2008-2009 döneminde yayınlanacak bölümlerin fiyatının belirlenmesi için aktedildiğini, sözleşmenin 4.2. maddesinde 2008-2009 yayın döneminde 1 Eylül 2008 tarihinden itibaren 163. bölümden itibaren yayınlanacak bölümlerin ve her bölüm başına tekrar yayınları için 1.000,00 USD'nin ... Film'e ödenmesinin yer aldığını, 18.09.2009 tarihli mali hak devir sözleşmesinin ana sözleşme ile yapımı ve mali hakların devri taahhüt edilmiş olan dizinin tamamlanmış olan 191 bölümüne ilişkin mali hakların davalıya devri koşullarının düzenlendiğini, "şu kadar ki" diye başlayan 4. maddenin son paragrafında ise dizinin 163. bölümden itibaren müvekkilinin her bir bölümün tekrar yayını halinde 1.000,00 USD ödeyeceği, yurtdışında üçüncü kişilere tam veya basit ruhsat verilmesi veya DVD VCD'lerin satışı halinde elde edilecek gelirler ile oluşacak her türlü giderlerin taraflar arasında %50 oranında paylaşılacağının düzenlendiğini, 18.09.2009 tarihli mali hak devir sözleşmesinin 4. maddesinin son paragrafında paylaşıma tabi tutulan gelir ve giderlerin sadece iki ayrı kullanım biçimi ile sınırlandırıldığını, bunların da dizinin 163. bölümünden itibaren yurtdışında üçüncü kişilere tam veya basit ruhsat verilmesi veya DVD, VCD'lerin satışı halinde elde edilecek gelir ve giderler olduğunu, daha önce 10.06.2008 tarihli ek sözleşmede 163. bölümden itibaren tekrar bölüm için bölüm başına 1.000,00 USD ödeneceğinin ilk defa bu sözleşmede kararlaştırıldığını, uygulamada yapımcının 2008 yılından sonra çekilen bölümlerin tekrar yayınları için fatura kestiğini ve ödemelerin yapıldığını, bu anlaşmadan sonra 163. bölümden itibaren 23 bölüm daha çekilerek 2009'da tamamlanan toplam 191 bölüm için mali hak devri sözleşmesi akdedilerek tüm bölümler üzerindeki mali hakların müvekkiline devredildiğini, davacıların 10.06.2008 tarihli ek sözleşmeye hiç atıf yapmadıklarını, daha sonra akdedilen 18.09.2009 tarihli sözleşmede de aynı şekilde 163. bölümden itibaren tekrar yayınlar için ödeme yapılacağı hususu tekraren belirtilerek tarafların iradesinin sözleşmeye yansıtıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile son düzenlenen davaya konu 2009 tarihli sözleşmenin "Konu" başlıklı 3. maddesinde konusunun tamamlanan 191 bölüme ilişkin mali hak devri olduğunun açıkça düzenlendiği, bu noktada diğer sözleşmelerden ayrıldığı, önceki sözleşmelerin ana sözleşmeye atıf yapmak suretiyle sezon olarak hak devirlerinin ele alındığı, davaya konu sözleşmede belirtilen "Şu kadar ki" ibaresinin 10.06.2008 tarihli ek sözleşmede yer alan 163. bölüm dahil ve sonrası bölümlerde kararlaştırılan tekrar yayın ücretinin mi kastedildiği yoksa bu ücretin tüm bölümlere teşmil mi edildiği noktasında bir netlik bulunmamakla birlikte dizinin tüm bölümlerinin devrini içeren sözleşmede bu hususun tüm bölümlere yansıtılmak istendiği sonucunun çıkabileceği gibi aksi kabulün de tartışılabileceği, bu noktada sınırlayıcı nitelikteki, maddeye el yazısı ile eklenen ve paraflanan “163. bölümden itibaren” yazısınına ilişkin yaptırılan yazı ve imza incelemesinde imza ve yazıların davacıları temsile yetkili kişilere ait olmadığı, sözleşmenin bu ek olmaksızın ele alınması gerektiği, rapordaki aksi yöndeki değerlendirmelerin hukuki yorum olduğu, davacının takip tarihi itibarı ile takibe konu miktar yönünden alacaklı bulunduğu, davalının itirazının haksız ve kötüniyetli olduğu, alacağın likit nitelik taşıdığı gerekçesiyle davacının davasının kabulü ile davalı tarafından ... 2. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E. sayılı takip dosyasında yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına, asıl alacak miktarının %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalıda olan tek nüshada el yazısı ile yapılan eklemedeki imzanın, davacı şirket yetkililerine ait olmadığının tespit edildiği, dolayısıyla davacı taraf yönünden bağlayıcı olmayacağı, davalı tarafından ödemenin dizinin 163. bölümden itibaren yapılacağı iddiasının ispat edilemediği, davalı istinaf dilekçesinde "hak sahibi tarafından daha önce ihtarname çekilerek uyarılmadığını, uyarılmış olsa idi belki de bu yayınları yapmayacağını, her yayın için ücret talep edilmesinin hakkaniyete aykırı, çok ağır bir
sorumluluk yüklediğini" ileri sürmüş ise de, davacı tarafından ihtar çekilmemesinin hakkın istenilmesine engel olmadığı, kaldı ki sözleşmenin tek nüshası davalıda olduğundan ve kararlaştırılan hükümleri bilmesi gerektiği anlaşıldığından bu istinaf sebebinin yerinde görülmediği, ayrıca "davacılardan ... Filmcilik Reklamcılık ... Hizmeri A.Ş. ile müvekkilinin imzaladığı herhangi bir sözleşme olmadığını, söz konusu firmanın aktif dava ehliyeti bulunmadığı için bu şirket bakımından davanın usulden reddi gerektiğini" ileri sürdüğü, anılan sözleşmede davacılardan ... Filmcilik Reklamcılık ... Hizmetleri A.Ş.'nin taraf olmadığı ve imzasının bulunmadığı anlaşılmakla bu davacı yönünden davanın reddi gerekirken kabulünün yerinde görülmediği gerekçesiyle davalının istinaf isteminin kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın ... Filmcilik Reklamcılık ... Hizmetleri A.Ş. yönünden reddine, davanın Tasfiye Halinde ... Film Yapım Reklamcılık Yayıncılık ve Tanıtım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti. yönünden kabulü ile ... 2. İcra Müdürlüğü'nün 2017/... E. sayılı takip dosyasında davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin aynen devamına, asıl alacak miktarının % 20'si oranında 139.812,00 TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacı Tasfiye Halinde ... Film Yapım Reklamcılık Yayıncılık ve Tanıtım Hizmetleri San. Tic. Ltd. Şti.'ne ödenmesine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ
A.Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, mali haklar devir sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
B.Değerlendirme ve Gerekçe
1.İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2.Davaya dayanak ilamsız icra takibinde, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla 191.000,00 USD alacak için takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar ve fiili ödeme günündeki döviz alış kuru üzerinden USD alacak için işleyecek yıllık %9,75 avans faizi ve değişen oranlardaki faiz talep edilmiş olup Bölge Adliye Mahkemesince takibin aynen devamına karar verilmiştir. Bu durum infazda tereddüt yaratacak niteliktedir. Zira T.C. ... Bankası tarafından USD alacak için belirlenen bir avans faizi türü bulunmamaktadır. Hâl böyle olunca hüküm altına alınan 191.000,00 USD alacağa, takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizi Hakkında Kanun'un (3095 sayılı Kanun) 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanmasına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması bozmayı gerektirir.
Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nın 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bent uyarınca davalı vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (3) numaralı bendinde yer alan “takibin AYNEN DEVAMINA," ibaresinin çıkartılarak yerine “191.000,00 USD alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca Devlet Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı işletilmesine, bu husus dışında takibin takip talebinde açıklanan diğer şartlarla devamına," ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 40.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davacı Tasfiye Halinde ... ... Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davalıya verilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 24.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.