Çoklu taşınmazlara ilişkin yargılamanın yenilenmesi davasında Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğunun Yargıtay tarafından belirlenmesi.
Özet: Uyuşmazlık konusu olan yargılamanın yenilenmesi talebine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi istemi üzerine, farklı yargı çevrelerinde bulunan taşınmazlara yönelik talepler nedeniyle iki ayrı asliye hukuk mahkemesi tarafından verilen yetkisizlik kararları sonrasında, 6100 sayılı Kanunun 12. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, davanın konusu olan taşınmazlardan birinin bulunduğu yerdeki Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesinin tüm taşınmazlar için kesin yetkili olduğu ve uyuşmazlığın bu mahkemece çözümlenmesi gerektiği kabul edilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/5201 E.  ,  2025/8310 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/342 Esas, 2025/10 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesinin 23.11.2023 Tarihli ve 2023/251 Esas, 2023/285 Karar Sayılı Kararı
Dava yönünden kesin yetkinin bulunduğu, bu kapsamda kesin yetki kuralının bulunduğu durumda mahkemece yetki hususunda kendiliğinden değerlendirileceği, dava dilekçesinde davacının talebindeki 2 adet taşınmazın (taşınmaz çoğunluğu) İzmir ili ... ilçesinde olduğu ve ... ilçesinin adli yargı kapsamında İzmir Adliyesine bağlı olduğu, davacının talep dilekçesinde istediği taşınmazların adli bünyemizdeki yargılama mahalleri olan Dazkırı, .... ve ... ilçelerinden hiçbirisi kapsamında olmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. İzmir 14. Asliye Hukuk Mahkemesinin 09.01.2025 Tarihli ve 2024/342 Esas, 2025/10 Karar Sayılı Kararı
Yargılamanın yenilenmesi talebinin ilk yargılamada yetkisizlik kararı vermeyip yargılamayı esastan sonuçlandıran ve birden fazla taşınmaz bulunduğundan taşınmazlardan birinin bulunduğu yer mahkemesi de yetkili olduğu, Afyonkarahisar ili .... ilçesi ...Mahallesinde bulunan davaya konu 1 01... parsel sayılı taşınmaz yönünden Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesinin de kesin yetkili mahkeme koşulunu sağladığı, ilk yargılamanın tamamlandığı ve yargılamanın yenilenmesi talebini incelemekle de görevli ve yetkili mahkemenin Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkin davada yetkili mahkemenin belirlenmesi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6100 sayılı Kanun’un “Taşınmazın aynından doğan davalarda yetki” başlıklı 12 nci maddesi şöyledir:
“Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir.
İrtifak haklarına ilişkin davalar, üzerinde irtifak hakkı kurulan taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır.
Bu davalar, birden fazla taşınmaza ilişkinse, taşınmazlardan birinin bulunduğu yerde, diğerleri hakkında da açılabilir.”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, yargılamanın yenilenmesi istenilen taşınmazların Başmakçı/Afyonkarahisar, Buca/İzmir ve Mudanya/Bursa illerinde bulunduğu, davanın Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığı, Başmakçı/Afyonkarahisar'da bulunan taşınmaz yönünden yetkili olan mahkemenin 6100 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Buca/İzmir ve Mudanya/Bursa'da bulunan taşınmazlar yönünden de yetkili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Dazkırı Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
26.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.