5. Hukuk Dairesi, Türk Medeni Kanunu madde 432 uyarınca koruma amaçlı özgürlüğün kısıtlanması isteminde yetkili mahkemenin yerleşim yeri esasına göre belirlenmesi gerektiğine karar verdi.
Özet: Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması istemine ilişkin bir yetki uyuşmazlığında, Van 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin kısıtlı adayının yerleşim yerini gerekçe göstererek yetkisizlik kararı vermesi ve İstanbul 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin ise kararın seri şekilde verilmesi gerektiğini vurgulayarak dosyanın ilk intikal ettiği Van Mahkemesinde görülmesi yönünde yetkisizlik kararı vermesi üzerine, kısıtlanması talep edilen kişinin yerleşim yerinin Van olduğu tespit edilmiş ve uyuşmazlığın Van 2. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerektiğine hükmedilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/5036 E.  ,  2025/8304 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/236 Esas, 2025/302 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Van 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 23.01.2025 Tarihli ve 2024/1655 Esas, 2025/73 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin .....Mahallesi .... Caddesi No... Beyoğlu/İstanbul olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. İstanbul 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 07.03.2025 Tarihli ve 2025/236 Esas, 2025/302 Karar Sayılı Kararı
Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına karar verilmesinde önemli olan en seri şekilde karar vermek olduğundan uyuşmazlığın ilk olarak intikal ettiği mahkemede yani Van 2. Sulh Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 432 nci maddesi uyarınca koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında
Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun'un “Koşulları” başlıklı 432 nci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu Madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması hâlinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.”
3. 4721 sayılı Kanun'un “Yetki” başlıklı 433 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, korunma amacıyla özgürlüğünün kısıtlanması istenilenin yerleşim yeri adresinin İpekyolu/Van olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Van 2. Sulh Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun'un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Van 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
26.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.