Mirasın gerçek reddi isteminde farklı sulh hukuk mahkemeleri arasındaki yetki uyuşmazlığının Yargıtayca çekişmesiz yargı ve ikametgah ilkesine göre çözülmesi.
Özet: Mirasın gerçek reddi talebine ilişkin yetki uyuşmazlığında, Ankara 8. Sulh Hukuk ve Çanakkale 1. Sulh Hukuk Mahkemeleri arasında karşılıklı yetkisizlik kararları verilmesi üzerine, mirasın reddi beyanının çekişmesiz yargı işlerinden kabul edildiği ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu uyarınca bu tür işlerde talepte bulunan veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu değerlendirilerek, uyuşmazlığın Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerektiği belirlenmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/3055 E.  ,  2025/8097 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/234 Esas, 2025/214 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin 27.12.2024 Tarihli ve 2024/2835 Esas, 2024/2390 Karar Sayılı Kararı
Murisin son yerleşim yerinin ... Sk. No:....İç Kapı No:...Merkez Çanakkale olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B.Çanakkale 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 11.02.2025 Tarihli ve 2025/234 Esas, 2025/214 Karar Sayılı Kararı
Davacının yerleşim yeri adresinin ".... Mah. .... Cad. .... Apt. Blok No: ... İç Kapı No:... Merkez/ANKARA" olduğu, Yargıtay 7. Hukuk Dairesinin 2021/7018 Esas, 2022/4871 Karar ve 06.09.2022 tarihli içtihadı birleştirme ilamında da belirtildiği üzere ret beyanında bulunan mirasçının oturduğu yer Mahkemesinin de yetkili mahkeme olduğu hususu sabit olmakla davaya Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesince bakılması gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 609 uncu maddesi uyarınca mirasın gerçek reddi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 inci ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6100 sayılı Kanun’un" Çekişmesiz yargı işleri" başlıklı 382 nci maddesinin 2 nci fıkrasının (c) bendinin 7 nci alt bendi .
3. 6100 sayılı Kanun’un "Çekişmesiz yargı işlerinde yetki" başlıklı 384 üncü maddesi şöyledir.
"Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya
ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesi yetkilidir."
4. 4721 sayılı Kanun’un 609 uncu maddesinin dördüncü fıkrası şöyledir:
“Süresi içinde yapılmış olan ret beyanı, mirasın açıldığı yerin sulh mahkemesince özel kütüğüne yazılır ve reddeden mirasçı isterse kendisine reddi gösteren bir belge verilir.
”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, uyuşmazlığın mirasın gerçek reddi istemine ilişkin olup mirasın reddi beyanının tespiti ve tescili isteminin çekişmesiz yargı işlerinden olduğu, çekişmesiz yargı işleri için talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesinin yetkili olduğu anlaşıldığından, uyuşmazlığın Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21 inci ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
21.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olara karar verildi.