Yargıtay 10. Ceza Dairesi, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunda kamu davasının açılmasının ertelenmesi şartı eksikliği sebebiyle verilen mahkumiyet kararlarının kanun yararına bozulması.
Özet: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, Adalet Bakanlığının istemi üzerine, kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan verilen mahkûmiyet ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarının kanun yararına bozulmasını, sanık hakkında TCKnın 191/6. maddesi gereği kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilmeden doğrudan dava açılmasının hatalı olduğunu, zira sanığın daha önceki bir erteleme kararını ihlal ettiği gerekçesiyle açılan davada zaman aşımı nedeniyle düşme kararı verilmesiyle bu erteleme kararının ihlalinin hukuki dayanağının ortadan kalkması nedeniyle, mahkemelerin yargılamayı durdurarak savcılığa erteleme kararı verilmesi için bildirim yapması gerekirken usul hatasıyla hüküm kurduğu gerekçesiyle talep etmektedir.
10. Ceza Dairesi         2024/244 E.  ,  2025/7124 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SUÇ : Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma
İNCELEME KONUSU KARAR : 1. Mahkûmiyet
2. Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına
KANUN YARARINA BOZMA
YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet
Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararların kanun yararına bozulması
Niğde 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.02.2021 tarihli ve 2020/251 Esas, 2021/48 Karar sayılı kararı ile hükümlü hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan, 5237 sayılı TCK'nın 191/1. ve 43. maddeleri uyarınca 5 yıl hapis cezasına karar verildiği ve hükmün, istinaf edilmeksizin 09.03.2021 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Adana 34. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.06.2021 tarihli ve 2019/278 Esas, 2021/113 Karar kararı ile sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 191/1. ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve 5271 sayılı CMK'nın 231/8. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve hükmün, itiraz edilmeksizin 08.09.2021 tarihinde usûlüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı CMK'nın 309/1. maddesi uyarınca, 07.12.2023 tarihli ve 2023/9638 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 22.12.2023 tarihli ve KYB-2023/132486 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 22.12.2023 tarihli ve KYB-2023/132486 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Dosya kapsamına göre,
Sanığın 28/05/2019 tarihli kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu işlediği iddiası ile yapılan soruşturma sonucunda, 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesi uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilmeden 02/10/2019 tarihli iddianame ile kamu davası açıldığı, yapılan yargılama sonunda Adana 34. Asliye Ceza Mahkemesinin 18/06/2021 tarihli kararı ile mahkumiyetine,
Sanığın 13/04/2020, 16/05/2020, 02/06/20 20... /06/2020 tarihli kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçlarını işlediği iddiası ile yapılan soruşturma sonucunda, 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesi uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilmeden 19/06/2020 tarihli iddianame ile kamu davası açıldığı, yapılan yargılama sonunda Niğde 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 03/02/2021 tarihli kararı ile mahkumiyetine, karar verilmiş ise de,
Adı geçen sanığın evvelce 07/07/2014 tarihinde işlediği kullanmak için uyuşturucu madde bulundurmak suçundan Niğde Cumhuriyet Başsavcılığının 13/11/2014 tarihli ve 2014/4690 soruşturma, 2014/24 sayılı kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının ihlal edilmesi nedeniyle 17/12/2014 tarihli iddianame ile kamu davası açılması üzerine, Niğde 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 09/02/2015 tarihli ve 2014/548 esas, 2015/64 sayılı kararı ile 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 191/1, 31/3 ve 62/1. maddeleri gereğince 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, anılan kararın Yargıtay
10. Ceza Dairesinin 04/11/2020 tarihli ve 2020/7520 esas, 2020/6674 karar sayılı ilamı ile bozularak, kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine karar verildiği, bu haliyle 5237 sayılı Kanun'un 191/6. maddesinde yer alan "Dördüncü fıkraya göre kamu davasının açılmasından sonra, birinci fıkrada tanımlanan suçun tekrar işlendiği iddiasıyla açılan soruşturmalarda ikinci fıkra uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilemez." şeklindeki düzenleme gereğince doğrudan kamu davası açılmasının dayanağı olan davada kamu davasının düşmesine karar verilmesi ve düşme kararının kesinleşmesi nedeniyle kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının hukuki geçerliliğinin kalmadığı, diğer yandan Niğde Cumhuriyet Başsavcılığının 13/11/2014 tarihli ve 2014/4690 soruşturma, 2014/24 sayılı kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararında kanun yolu bilgilerinin gösterilmemiş olması nedeniyle de geçerli bir karar niteliği de taşımadığı, bu haliyle Mahkemelerince “Kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı” verilmeden açılmış olan kamu davalarında, yargılama şartı bulunmadığından, bu şartın gerçekleşmesini beklemek üzere durma kararı verilerek, sanık hakkında kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilmesi için Cumhuriyet Başsavcılıklarına bildirimde bulunulması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde mahkumiyet karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
A. Niğde 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.02.2021 tarihli ve 2020/251 Esas, 2021/48 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde:
1. Şüpheli hakkında, 13.04.2020, 16.05.2020, 02.06.20 20... .06.2020 tarihli eylemleri nedeniyle kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonunda, soruşturma dosyaları birleştirilip Niğde Cumhuriyet Başsavcılığının 19.06.2020 tarihli ve 2020/3369 Soruşturma, 2020/1306 Esas, 2020/1041 sayılı iddianamesi ile, 5237 sayılı TCK'nın 191/6. maddesi uyarınca doğrudan kamu davası açıldığı, iddianamede; daha önce aynı suçtan dolayı kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verildiği ve kamu davası açıldığından bahisle, yeniden erteleme kararı verilemeyeceği hususunun belirtildiği,
2. Yapılan yargılama sonucunda; Niğde 5. Asliye Ceza Mahkemesinin kanun yararına bozma istemine konu 03.02.2021 tarihli ve 2020/251 Esas, 2021/48 Karar sayılı kararı ile, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 191/1. ve 43. maddeleri uyarınca 5 yıl hapis cezasına karar verildiği ve hükmün, istinaf edilmeksizin kesinleştiği,
B. Adana 34. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.06.2021 tarihli ve 2019/278 Esas, 2021/113 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde:
1. Şüpheli hakkında, 28.05.2019 tarihli eylemi nedeniyle kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan yapılan soruşturma sonunda, Adana Cumhuriyet Başsavcılığının 02.10.2019 tarihli ve 2019/55714-92 Soruşturma, 2019/21151 Esas, 2019/16788 sayılı iddianamesi ile, 5237 sayılı TCK'nın 191/6. maddesi uyarınca doğrudan kamu davası açıldığı, iddianamede; daha önce aynı suçtan dolayı kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verildiği ve kamu davası açıldığından bahisle, yeniden erteleme kararı verilemeyeceği hususunun belirtildiği,
2. Yapılan yargılama sonucunda; Adana 34. Asliye Ceza Mahkemesinin kanun yararına bozma istemine konu 18.06.2021 tarihli ve 2019/278 Esas, 2021/113 Karar sayılı kararı ile, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 191/1. ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve 5271 sayılı CMK'nın 231/8. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve hükmün, itiraz edilmeksizin kesinleştiği,
C. Dayanak alınan Niğde 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/548 Esas sayılı dosyasının Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden yapılan incelemesinde;
Şüpheli hakkında, daha önce işlediği 07.07.2014 tarihli eylemi nedeniyle kullanmak için uyuşturucu madde bulundurmak suçundan dolayı Niğde Cumhuriyet Başsavcılığınca 13.11.2014 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verildiği, erteleme kararı içeriğinde karara karşı kanun yolu başvuru süre ve merciinin gösterilmediği, şüphelinin kendisine yüklenen tedavi ve denetimli serbestlik tedbirinin gerektirdiği yükümlülüklere uygun davranmadığının bildirilmesi üzerine Niğde Cumhuriyet Başsavcılığının 17.12.2014 tarihli iddianamesiyle kamu davası açılması üzerine, Niğde 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 09.02.2015 tarihli ve 2014/548 Esas, 2015/64 Karar sayılı kararı ile verilen mahkûmiyet hükmünün, Dairemizin 04.11.2020 tarihli ve 2020/7520 Esas, 2020/6674 Karar sayılı ilamı ile bozularak, kamu davasının zamanaşımı nedeniyle düşürülmesine karar verildiği,
Anlaşılmıştır.
D. Kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan şüpheli hakkında 5237 sayılı TCK’nın 191/2. maddesi uyarınca verilen "kamu davasının açılmasının ertelenmesi, 5237 sayılı TCK’nın 191/3. maddesi uyarınca erteleme süresi içerisinde asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanması, denetimli serbestlik süresi içinde tedaviye tabi tutulması" kararı verilmesini takiben, 5237 sayılı TCK’nın 191/4. maddesinde yazılan durumlardan birinin gerçekleşmesi nedeniyle, erteleme
kararının kaldırılarak kamu davası açılmasından sonra, şüphelinin yeniden kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu işlemesi halinde 5237 sayılı TCK’nın 191/6. maddesi uyarınca yeniden kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilemeyeceğinden ikinci suç nedeniyle doğrudan kamu davası açılacağı tartışmasızdır.
Ancak; dayanak dosyada dava zamanaşımı süresinin dolduğundan bahisle Dairemizin 04.11.2020 tarihli kararı ile anılan mahkûmiyet kararının bozulmasına ve kamu davasının düşmesine karar verildiği, bu durumda artık sanık hakkında önceki suçu nedeniyle verilmiş olan kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının geçerliliği ortadan kalkmış olduğundan, 5237 sayılı TCK'nın 191/6. maddesindeki kovuşturma şartının gerçekleşmediği görülmekle birlikte, Niğde Cumhuriyet Başsavcılığınca 13.11.2014 tarihli kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verildiği, erteleme kararı içeriğinde karara karşı kanun yolu başvuru süre ve merciinin gösterilmediği dolayısıyla erteleme kararının kesinleşmediği bu yönden de kovuşturma şartının gerçekleşmediği anlaşılmış ise de;
Kanun yararına bozma incelemesi sırasında gelinen aşamada,
Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sisteminde (UYAP) ve adli sicilde yapılan incelemede, şüpheli hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma eylemleri nedeniyle Cumhuriyet Başsavcılığınca sonraki tarihli birden fazla kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verildiği ve incelemeye konu suç tarihlerinden önce ve sonra sanık hakkında kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçundan birden fazla açık ve kapalı kaydın bulunduğu anlaşılmakla,
Dairemizin yerleşik uygulamalarına göre, kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde bulundurma suçundan yürütülen soruşturmalarda, 5237 sayılı TCK'nın 191/6. maddesinde yer alan "Dördüncü fıkraya göre kamu davasının açılmasından sonra, birinci fıkrada tanımlanan suçun tekrar işlendiği iddiasıyla açılan soruşturmalarda ikinci fıkra uyarınca kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilemez" amir hükmü gereği, kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının sadece bir kez verilebileceği düzenlendiğinden, aynı şüpheli hakkında kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde bulundurma suçu nedeniyle farklı tarihlerde işlediği eylemlerden dolayı birden fazla kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilmiş ise, bunlardan usûlüne uygun olarak verilip kesinleşen ilk kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının esas alınması gerektiği, bu durumda, erteleme kararının kesinleşmesine kadar işlenen tüm eylemlerin tek suç olarak ve TCK'nın 61.maddesi kapsamında alt sınırdan uzaklaşma gerekçesi olabileceği kabul edildiğinden, Cumhuriyet Başsavcılığı ve/veya mahkemelerden ilgili dosyaların getirtilip dosya arasına alınıp, usûlüne uygun şekilde verilip kesinleşen kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararının bulunup bulunmadığı belirlenip, dosyaların derdest ise incelemeye
konu dava dosyası ile birleştirilmesi; hüküm verilmiş ve kesinleşmiş ise, gerektiğinde olağanüstü kanun yollarına başvurulabileceği, sonucuna göre, tüm deliller birlikte gözetilmek suretiyle, incelemeye konu eylem nedeniyle yeniden kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verilip verilmeyeceği ya da incelemeye konu eylemin ihlâl niteliğinde eylem olup olmadığı veya eylemlerin tek suç, ayrı suç veya zincirleme suç oluşturup oluşturmadığı tartışılıp değerlendirildikten sonra hukukî durumun belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,
Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
A. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
B. Niğde 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.02.2021 tarihli ve 2020/251 Esas, 2021/48 Karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı CMK'nın 309/4-b maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
C. Adana 34. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.06.2021 tarihli ve 2019/278 Esas, 2021/113 Karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı CMK'nın 309/4-a maddesi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
24.06.2025 tarihinde karar verildi.