Kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti davasında, önceki bozma kararına uyularak verilen ilk derece mahkemesi kararının temyizen incelenmesi ve davacı idarenin isteminin reddi.
Özet: Kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve tescili davasında, ilk derece mahkemesinin kararının davacı idare tarafından istinaf edilmesi ve bölge adliye mahkemesince istinafın reddi üzerine, dairece aleyhe hüküm verme yasağının ihlali ve infazda tereddüt yaratacak tescil hükmü kurulması gerekçesiyle bölge adliye ve ilk derece mahkemesi kararlarının bozulmasına karar verilmiş; bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılamada ilk derece mahkemesince davanın kabulüne hükmedilmesi sonrasında, davacı idarenin bu kararı temyiz etmesi üzerine Yargıtay, bozmaya uygunluk ve kazanılmış hak ilkeleri doğrultusunda, kararda hukuka aykırılık görmeyerek temyiz talebini reddetmiş ve ilk derece mahkemesi kararını onamıştır.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2025/49 Esas, 2025/224 KararKARAR : KabulİLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 8. Asliye Hukuk MahkemesiTaraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştirİlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVADavacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, .. ilçesi, .. Mahallesi 3 11... parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kıymet takdir komisyonu tarafından taşınmazın metrekaresinin değerinin 10 TL olarak gösterildiğini ve müvekkilinin arsasına toplamda 17.000,00 TL kamulaştırma değeri biçildiğini, söz konusu arsa bedelinin arsanın değerini karşılamaktan uzak olduğunu, müvekkilinin arsayı 53.000,00 TL ye 25.02.2013 tarihinde satın aldığını, civardaki emsal arsalar ile karşılaştırıldığında gerçek bedelinin anlaşılacağını, dava konusu taşınmazın tarla değil arsa niteliğinde olduğunu, yüzölçümü 4451,30 m² olan taşınmazın 1692,45 m² sinde tesis edilecek irtifak hakkının taşınmazın kamulaştırmadan arta kalacak kısmı üzerinde değer azalmasına neden olacağını, kamulaştırma bedelinin tespit edilirken değer azalışının hesaba katılması gerektiğini savunmuştur.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin 03.06.2022 tarihli ve 2019/32 Esas, 2022/228 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin 27.12.2023 tarihli ve 2022/3843 Esas, 2023/2125 Karar sayılı kararıyla davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2.Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dava konusu taşınmazda bulunan davalının payı yönünden irtifak tesciline karar verilmesi gerekirken infazda tereddüt oluşturacak şekilde, tescil hükmü kurulması ve İlk Derece Mahkemesinin ilk kararında hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda taşınmazın metrekare birim bedelinin 75,09 TL olarak belirlendiği, bu kararın yalnızca davacı idare vekilince istinaf edildiği hâlde, 6100 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinde düzenlenen taleple bağlılık ve aleyhe hüküm verme yasağı ilkesi nazara alınmadan, bu metrekare birim bedeli aşılmak suretiyle 94,98 TL/m² birim bedeli üzerinden kamulaştırma bedelinin hesaplanması doğru görülmediğinden Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.VI. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz SebepleriDavacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukuki NitelendirmeUyuşmazlık, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir. 2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VII. KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,08.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.