İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, ticari satış ve eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak davası, lazer ölçüm, projelendirme ve yazılım teslimatında yaşanan anlaşmazlığı konu almaktadır.
Özet: Bu hukuki evrak, davacının, lazerle saha ölçümleri, vaziyet planları ve 3 boyutlu modelleme işleri ile bilgisayar yazılımı sağlanmasını kapsayan eser sözleşmesini davalının zamanında ve eksiksiz ifa edememesi, ayıplı iş teslim etmesi ve temerrüde düşmesi nedeniyle haklı olarak feshettiğini iddia ederek, ödediği bedellerin iadesi, sözleşmesel cezai şartın tahsili ile ticari faiz ve yargılama giderlerinin davalıdan talep edildiği bir alacak davasıdır; davalı ise savunmasında, sözleşmenin ifa edilmemesinin davacı kaynaklı olduğunu, hakedişlerinin ödenmediğini ve davacının teminat mektubunu haksız yere nakde çevirdiğini beyan ederek davacının iddialarını reddetmektedir.
T.C.
İSTANBUL15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2021/685 EsasKARAR NO :2026/96DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan),DAVA TARİHİ:18/09/2014BİRLEŞEN DAVA:Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)BİRLEŞEN DAVA TARİHİ:10/05/2023KARAR TARİHİ:11/02/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan), Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; büyüklüklerine göre Terminal Tüp Dolum Tesisi veya Tüp Dağıtım Merkezi olarak adlandırılan yerleşkelerden davalı şirket ile 02/12/2013 tarihinde lazerle saha ölçümlerinin yapılması, vaziyet planlarının, ... projelerinin oluşturulması, 3 boyutlu modelleme işlerinin anlaşma ve eklerindeki şartname hükümlerine uygun olarak gerçekleştirilmesine ait konuları kapsayan iş için sözleşme yapıldığını, davalı ile yapılan sözleşmede işin bitiş tarihinin idari şartnamede tanımlanan geçici kabule hazır olduğu tarih olduğu, idari şartnamenin ilgili maddelerinde belirtilen kısmı için müvekkili şirkete nihai teslim tarihinin 30/04/2014 olarak belirtilmesine rağmen davalı tarafın işi teslim etmediği, davalıya işi bitirmesi ve teslim etmesi amacıyla ihtarname gönderildiğini, davalı şirkete işle ilgili dava tarihine kadar 266.855,00-TL ve 13.365,86-Usd Doları tutarında ödemelerde bulunulduğunu, davalı şirketin sözlemede belirtilen işi zamanında ifa edememesi halinde belirtilen miktardaki ceza-i şartı müvekkili şirkete ödeyeceğini kabul ettiğini, davalı şirketin idari şartnameye göre kesin süre olan 30/04/2014 tarihinde teslim etmesi gereken işleri teslim etmediğini, müvekkili şirket tarafından ihtarname ile işi teslim etmesinin ihtar olunduğunu, buna rağmen idari şartnamede belirtilen 15 gün içinde iş gereği gibi yaparak teslim etmediğini, temerrüde düştüğünü, ayrıca daha önce teslim ve tevdi edilen işleri layıkıyla yapmadığı, ayıplı olduğu ve gizli ayıplar içerdiği, bu haliyle müvekkil şirketin hiçbir işine yaramayacağını ve kullanmaya elverişli olmadığı için kullanılamayacağının anlaşıldığı, elde edilecek verilerin işlenmesi maksadıyla davalı şirketten satın alınan ... ... isimli bilgisayar yazılımı için ayrıca davalı tarafa 13.365,86-USD ABD Doları ödenmesine rağmen bu yazılımında hala hazırda müvekkil şirkete lisans haklar da dahil olmak üzere teslim edilmediğinden ihtarname çekilerek 02/12/2013 tarihli sözleşmenin feshedilmek zorunda kalındığı, davalı tarafın sözleşmenin haklı bir nedenle feshedilmesi halinde ... dan almış olduğu avansı veya ödemeyi derhal nakden veya defaten müvekkile kanuni faizi ile birlikte iade etmeyi ve müvekkil şirketi her türlü zarar ve kaybını tazmin etmeyi müvekkil şirkete cezai şarta ek olarak işin başka yüklenici ile tamamlanması nedeni ile müvekkil şirket aleyhine oluşacak ve müvekkil şirket tarafından üstelenilen tüm bedelleri ilk talepte derhal nakden ve defaten müvekkil şirkete ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği, haklı nedenle feshedilen sözleşme kapsamında müvekkil şirket tarafından ödenen 266.855,00-TL ve 13.365,86-USD ödemeyi iade etmesi ve anlaşmanın feshine sebebiyet vermesi nedeniyle iş bedelinin %10 tutarındaki 127.500,00-TL cezai şart bedelinin müvekkil şirkete ödemesi gerektiğinden anlaşmanın teminat başlıklı maddesi uyarınca 16/04/2014 tarihli 127.500,--TL bedelli teminat mektubunun nakde çevrildiği, tutarın iade borcu kapsamında mahsup edildiğinden bahisle taraflarca 02/12/2013 tarihinde akdedilen sözleşmenin müvekkil şirket tarafından haklı nedenlerle feshedildiğinin tespiti, sözleşmenin maddelerine istinaden 127.500,00-TL cezai şart ile 139.385,00-TL ve yine davalıdan satın alınan ... isimli bilgisayar yazılım bedeli 13.365,86-USD karşılığı 28.215,33-TL nin yapılan ödeme tarihlerinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin ifa edilmesini ve belirtilen sürede belirtilmesini engelleyen sözleşme tarafının davacı şirket olduğu, davalı şirketin hakedişinin ödemeyen ve müvekkil şirketin teminat olarak verdiği teminat mektubunu paraya çevirerek tahsil ettiği halde davalı şirketten alacaklı olduğunu iddia ederken rakamlar arasında tutarsızlık gösteren davacı şirketin alacak mi,ktarını tam olarak açıklayamadığı tarafların ilk olarak... Tesisinin işleri için anlaşarak işlere başladıklarını ve Safranbolu işini pilot çalışma olarak iş emri ile yaptıklarını, bu işin faturasının 10.180,00-TL olarak kesildiğini ve 9/01/2014 tarihli iş emri ile onaylandığını, asıl iş için dava müvekkil firmanın fiyat teklifi verdiği, sözleşmenin 7 kez değiştiği, imzalanmasının uzadığını, davacı şirketin imzasının tamamlanmasının Şubat 2014 e kadar sürdüğünü, 1.hakediş için 31/12/2013 tarihli 264.575,14-TL bedelli faturanın tanzim edildiğini, bu faturanın 127.500,00-TL nin teminat olarak tutulacağı ve kalan bakiyenin ödeneceğine dair davacı şirket beyanı ile 9/01/2014 tarihli iş emrinin onaylandığını, müvekkil şirkete 137.075,14-TL ödenmesi için talimat verildiğini, 1.hakedişin yarıya yakınının davacı şirket tarafından teminat için alı konulduğunu, Şubat 2014 tarihinde imzalanan ancak imza tarihi 02/12/2013 olarak gözüken sözleşmenin teminat şartının davalı şirket tarafından Nisan 2014 de yerine getirildiğini, 127.500,00-TL lik kesin teminat mektubunun davacı şirkete teslim edildiğini, davalının çalışmalarına devam ederek 2.hakediş faturasının 03/03/2014 tarihli 124.809,86-TL bedelli faturayla tanzim ettiğini, 21/03/2014 tarihli iş emri ile ödeme onayının alındığını, davalı şirketin Nisan-Mayıs 2014 çalışmalarına dahil ürettiği ve davacı şirkete teslim edilen yaklaşık 250 paftalık teknik çizim için oluşan hakediş hesabının davacı şirket tarafından kabul edilmediğini ve bedelinin ödenmediğini, dolayısıyla davacı şirketten alacaklı durumda olanın müvekkil şirket olduğunu, çizimi tamamlanıp teslim edilmiş olan 250 adet PID ve PFD çizim dosyalarının ve tekrar eden revizyonları ile beraber toplam sayısının 500 ü aşan ve davacıya teslim edilen dosyaların dökümünü yaptıkları ancak davalı şirketin çalışmaları sırasında işin tamamlanması için davacı şirket tarafından verilmesi gereken teknik desteği alamadığını, davacı şirket tarafından uzman temin edilmediğinden bu eksikliğin telafisi için davalı şirket 11 lokasyon için eleman göndererek video kayıt yaptırdığını, davacının teslim aldığı ve kayıtlarda yer alarak kullandığı davalı müvekkil şirket tarafından yapılmış işlerin parasını istemesi, hem nezdinde teminata karşılık tuttuğu 127.500,00-TL hakediş bedelinin bakiyesini hemde ödemiş olduğunu iddia ettiği 139.385,00-TL hakediş bedelinin ayrıca haksız ve mesnetsiz yere 127.500,00-TL cezai şart talep etmesinin kötü niyetli ve haksız bir talep olmasından bahisle davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.Birleşen dosya dava dilekçesi özetle; taraflar arasında davalının 11 Lokasyonunda (Aliağa, Ambarlı, Dörtyol, Samsun, Yarımca Terminalleri; Diyarbakır, Eskişehir, Isparta, Işılkent Dolum Tesisleri; Ankara Tüp Dağıtım Merkezi) Lazerle Saha Ölçümlerinin Yapılması, Vaziyet Planlarının, ...Projelerinin Oluşturulması, 3 Boyutlu Modelleme İşleri’nin 02/12/2013 tarihinde eser sözleşmesi imzalandığını, davalı tarafından işin süresinde teslim edilmediği, işin eksik ve ayıplı yapıldığı iddia ederek sözleşmeyi tek taraflı olarak feshettiğini, sözleşmeye konu işin Türkiye’de çok yeni olup, çok gelişmiş teknolojilerle ve tecrübeyle yerine getirilmesi gereken bir iş olduğunu, davacı şirketin Türkiye’de yeni kurulmuş olmasına rağmen https://www.pulsarmuhendislik.com/ oldukça başarılı işlere imza atmış zorlu projelerin üstesinden geldiğini, davacı şirketin ... camisinin 3D renkli lazer taramasının yapmış, Yerebatan sarnıcının da 3D lazer taramasını ve birçok fabrika ile askeri tesislerin lazer tarama ve modelleme işlerini tamamladığını, ancak davalı tarafından sözleşmenin haksız olarak feshedildiğini ve davacının hak edişleri ödenmediği gibi, vermiş olduğu teminat mektuplarının da haksız olarak nakde çevrildiğini, müvekkilinin bu haksız fesih nedeniyle hakkedişlerini alamadığını, teminat mektuplarının nakde çevrildiğinden bankalar nezdinde zarara uğradığını, sözleşme nedeniyle üçüncü kişilerle yapmış olduğu sözleşmeler nedeniyle zarara uğradığını, bu zararların tespit edilerek davacıya ödenmesi gerektiğini, davalının haksız feshi nedeniyle fesih tarihine kadar düzenlenen fatura, hak edişten kaynaklı ve yapılan imalatların karşılığında hakkedilen iş için eksik ödemelerin tespiti ile tespit edilen bedele dava değerinin artırılması hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00-TL’nin fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalının haksız feshi sonucunda davacıya teminat mektuplarını haksız olarak nakde çevirdiğinden davacının uğradığı tazmin zararların tespiti ile tespit edilen bedele dava değerinin artırılması hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00-TL’nin tazmin tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalının haksız feshi nedeniyle davacının iş hakkında yaptığı yatırım ve masraflar sonucu uğradığı zararların tespiti ile tespit edilen bedele dava değerinin artırılması hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00-TL’nin fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalının haksız feshi sonucunda davacının iş nedeniyle elde edeceği kazançtan mahrum kalması nedeniyle uğradığı zararların tespiti ile tespit edilen bedele dava değerinin artırılması hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00-TL’nin fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen dava davalısı vekili cevap dilekçesinde özetle; aynı uyuşmazlık konusu hakkında taraflar arasında İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/685 esas sayılı dava bulunmakta olup müvekkili şirketin bu davanın davacısı olduğunu, öncelikle iş bu dava yönünden derdestlik itirazları bulunduklarını, davanın usulden reddini talep ettiklerini, esasa ilişkin olarak da müvekkili şirkete karşı açılan haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. -28/11/2016 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının davalıdan (127.500,00-TL cezai şart+139.385,00-TL iş bedelinin iadesi+28.381,33-TL ... bilgisayar yazılım bedeli) olmak üzere toplam 295.266,33-TL talep edebileceği kanatiyle rapor etmiştir. -20/10/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; Dava konusu uyuşmazlık; taraflar arasında akdedilmiş olan Eser Sözleşmesinin konusunu oluşturan işlerin davalı/yüklenici tarafından süresinde tamamlanmadığı gerekçesiyle davacı/işsahibinin sözleşmeyi haklı olarak feshedip etmediği; Teminat Mektubunu haklı olarak nakde çevirip çevirmediği; davacının, davalıya ödemiş olduğu iş bedeli tutarının iadesini, ilgili bilgisayar yazılımı için ödemiş olduğu bedelin iadesini ve ilgili cezai şartın ödenmesini, talebe hak kazanıp kazanamadığı noktasında olduğu, taraflar arasında akdedilmiş olan Eser Sözleşmesinin 3.2 nolu maddesine göre; İdari Şartnamenin 4.1, 4.2, 4.3 ve 4.4 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmı 30.04.2014 tarihinde teslim edilecek, İdari Şartnamenin 4.5, 4.6, 4.7 ve 4.8 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmı 30.09.2014 tarihinde teslime edilecektir. Davacı/iş sahibi, davalı/yükleniciye keşide ettiği 02.05.2014 tarihli ihtarname ile; İdare Şartnamenin 4.1, 4.2, 4.3 ve 4.4 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmının 30.04.2014 tarihi itibariyle teslim edilmediğini iddia etmiş ve teslimini ihtar etmiştir. Daha sonra davacı/işsahibi, davalı/yükleniciye keşide ettiği 23.05.2014 tarihli ihtarname ile, söz konusu işlerin hala teslim edilmediği gerekçesiyle sözleşmeyi feshettiğini bildirmiştir. Raporumuzun Teknik Kısmındaki tespitlere göre; fesih tarihi itibariyle davalı/yüklenici İdari Şartnamenin 4.1, 4.2, 4.3 ve 4.4 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmını tamamlamıştır. Sözleşme konusu bütün işlerin de %70’lik kısmını tamamlamıştır. Fakat, İdari Şartnamenin 4.6 nolu maddesinde belirtilen işi (katı yüzey modellerinin oluşturulması işini) tamamlamamıştır. Sözleşme konusu bütün işlerin de %30’lik kısmını tamamlamamıştır. Davacının sözleşmeyi feshettiği 23.05.2014 tarihinde, davacının henüz tamamlamamış olduğu, İdari Şartnamenin 4.6 nolu maddesinde belirtilen işin tamamlanması gereken tarih olan 30.09.2014 tarihi henüz gelmemiştir (işin süresi dolmamıştır). Dolayısıyla da davalı/yüklenici işin tamamlanmasında (borcunu ifada) temerrüde düşmemiştir. Fesih tarihi itibariyle, bu tarihin gelmesine (işin süresinin dolmasına) ve davalının temerrüde düşmesine (TBK.md.117/f.2) yaklaşık 4 ay 7 günlük süre vardır. İşbu 4 ay 7 günlük süre içinde, İdari Şartnamenin 4.6 nolu maddesinde belirtilen işin tamamlanmasının mümkün olmadığı da anlaşılmamaktadır. Raporumuzun Teknik Kısmında bu yönde bir tespit yer almamaktadır. Takdiri tamamen Mahkemeye aittir. Bu durum karşısında; davacı/işsahibinin, sözleşme konusu işin teslim edilmesi gereken 30.09.2014 tarihi gelmeden (işin süresi dolmadan) ve dolayısıyla da davalı/yüklenici işin yapımında (borcun ifasında) temerrüde düşmeden 4 ay 7 gün önce sözleşmeyi feshettiği için, sözleşmeyi haksız olarak feshettiği kanaatine varılmış olup, takdiri tamamen mahkemeye aittir. Raporumuzun Teknik Kısmındaki Tespitlere göre; sözleşmenin feshedildiği tarihi itibariyle davacı işin %70’lik kısmını yapmıştır. İşin tamamının bedeli ise sözleşmede 1.275.000 TL + 229.500 KDV = 1.504.500 TL olarak kararlaştırılmıştır. Raporumuzun Mali kısmındaki İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/685E. Bilirkişi Heyet Raporu Sayfa 86 / 87 tespitlere göre; davalı/yüklenici, toplam bedelleri 399.565,00 TL olan 3 adet hakediş faturası düzenlemiş olup, bu fatura bedellerine istinaden davacı/iş sahibi 266.536,15 TL ödeme yapmıştır. Davalı/yüklenici, 1.275.000 TL + KDV = 1.504.500 TL bedelli işin %70’ini yapmış olduğundan (ki Teknik Tespitler bu yöndedir), 266.536,15 TL’lik iş bedelinin ise %70’lik iş kısmına dahi tekabül etmediği (altında kaldığı) anlaşıldığından; davacı/işsahibinin 266.536,15 TL’lik iş bedeli tutarının iadesini davalı/yükleniciden talebe hak kazanamadığı kanaatine varılmış olup, takdiri tamamen Mahkemeye aittir. Davacı/iş sahibi sözleşmeyi haksız olarak feshettiği ve feshettiği tarih itibariyle de davalı/yükleniciden bakiye alacağı olduğu anlaşılmadığından, dava dilekçesinin 3-) nolu kısmında sözünü ettiği 16.04.2014 tarihli 127.500 TL bedeli Teminat Mektubunu haksız olarak nakde çevirdiği ve işbu Teminat Mektubunun bedelini davalı/yükleniciye iade etmekle yükümlü olduğu kanaatine varılmış olup, takdiri tamamen Mahkemeye aittir. Davacı/iş sahibi sözleşmeyi haksız olarak feshettiği için, sözleşmenin 6 nolu maddesinin 1’inci paragrafında düzenlenmiş olan 127.500 TL tutarlı Cezai Şartın ödenmesini davalı/yükleniciden talebe hak kazanamadığı kanaatine varılmış olup, takdiri tamamen Mahkemeye aittir. Raporumuzun Mali Kısmındaki tespitlere göre; davalı/yüklenicinin düzenlediği 13.365,86 USD tutarlı Bilgisayar Yazılımı Bedeli faturasına istinaden davacı/işsabihi tarafından önce 28.875,00 TL tutarında ödeme yapılmış; akabinde davacı/iş sahibi tarafından 30.06.2014 tarihinde 13.365,86 USD tutarlı iade faturası düzenlenmiş, davalı/yüklenici bu iade faturasını ticari kayıtlarına almıştır. Davalının bu iade faturayı ticari kayıtlarına almakla (ticari defterlerine işlemekle) bu iade faturasını benimsediği, bu sebeple de fatura tutarını (fatura bedeli ödemesini) davacıya iade etmekle yükümlü olduğu, dolayısıyla da 28.875,00 TL’lik ödeme tutarını davacıya iade etmekle yükümlü olduğu kanaatine varılmış olup, takdiri tamamen Mahkemeye aittir. Sonuç itibariyle, davacının davalıdan dava tarihi itibariyle sadece 28.875,00 TL tutarında alacağı bulunduğu; bu alacağın, davacının 23.05.2014 tarihli ihtarnamesinin davalıya tebliği edilmiş olduğu 23.05.2014 tarihinden 3 gün sonraki tarihten (ihtarnamede tanınmış olan 3 günlük ödeme süresinin sonundan) itibaren, yani 26.05.2014 tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi (3095 sayılı Faizi Kanunu md.2/f.2) ile birlikte tahsili gerektiği görüş ve kanaati bildirilmiştir. -20/10/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Sonuç itibariyle davacının davalıdan dava tarihi itibariyle sadece 28.875,00-TL tutarında alacağı bulunduğu, bu alacağın, davacının 23/05/2014 tarihli ihtarnamesinin davalıya tebliğ edilmiş olduğu, 23/05/2014 tarihinden 3 gün sonraki tarihten (ihtarnamede tanınmış olan 3 günlük ödeme süresinin sonundan) itibaren yani 26/05/2014 tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte tahsili gerektiği kanaatine varılmış olup takdirinin mahkemeye ait olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir. -07/03/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; 20.10.2023 tarihinde Sayın Mahkemenize sunulmuş olan bilirkişi ana raporumuzda ulaşılan sonucun yeniden değerlendirilmesi sonucunda; tesislerin P&ID çizimlerinin de davacıya eksiksiz biçimde teslim edilmemiş olduğu, P&ID grafik çizimlerinin de işin genelinin %5’ine tekabül ettiği göz önüne alındığında projenin %65’inin tamamlandığı, geriye kalan %35’luk bölümünü teşkil eden katı yüzey modellerinin ise oluşturulmadığı kanaatine varılmıştır. Söz konusu oranlar çerçevesinde de taraflar arasındaki işin tamamının bedeli, hakkediş faturalarına binaen ödenen meblağlar, teminat mektubunun nakde çevrilmesi, yazılım faturası ve bu faturaya binaen davacı tarafından ödenmiş olan rakamlar göz önünde bulundurularak bilirkişi ekibinin SMMM üyesi tarafından hesaplamalar yapılmıştır ve detaylar 20.10.2024 tarihli 1. ek raporun 41 ve 42. sayfalarında görüş ve kanaat bildirilmiştir. -22/12/2025 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; Öncelikle teknik açıdan tarafların itirazlarına müteallik olarak, itirazlara konu hususlar Sayın Mahkemeye sunulan gerek kök raporda gerekse akabinde 1. ve 2. ek raporlarda yeterince incelenmiş olduğundan ve bu aşamada da önceki raporlarda arz edilen kanaatleri değiştirecek mahiyete yeni bir bilgi ve belge sunulmadığından önceki raporlarda arz edilen görüş ve kanaatler aynı perspektif ile muhafaza edildiği, Davacının faturalanmış ve faturalanmamış hakkediş alacaklarının toplamı 889.700,59TL olarak tespit edildiği, Davacı 889.700,59TL hakkediş alacağına karşılık davalıdan 266.536,15TL tahsil etmiş olmakla davacının bakiye hakkediş alacağının 889.700,59TL - 266.536,15TL = 623.164,44TL olarak tespit edildiği, Ancak davacı ıslah dilekçesinde hakkediş alacağı olarak 612.978,70TL talep etmiştir. Bu nedenle taleple bağlılık ilkesi gereği davacının 612.978,70TL bakiye hakkediş alacağı olabileceği tespit edildiği, Yukarıda detay ve gerekçeleri arz edildiği üzere, taraflar arasındaki sözleşmeye ilişkin hizmet kapsamında alınan gider mahiyetinde harcamalar toplamı 218.971,42TL olup sözleşme konusu işin tamamlanmayan %35’lik kısmına isabet eden tutar 76.640,00TL olarak hesaplandığı, Bunun dışında davacının 23.05.2025 tarihli talep açıklama dilekçesi ile 02.06.2025 tarihli ıslah dilekçesinde ifade edilen 37.279,31TL bedelli ... marka özel bilgisayarın sabit kıymet mahiyetinde olan her zaman ve taraflar arasındaki sözleşme kapsamı dışındaki başkaca işlerde de kullanılabilecek bir bilgisayar olduğundan hesaplama dışında bırakıldığı, Davacının toplam iş bedeli olan 1.275.000,00TL’den yapılmayan kısım olan %35’e isabet eden tutar 446.250,00TL olarak hesaplandığı, Davacının kurumlar vergisi beyannamelerine göre 01.01.2013 - 31.12.2013 mali döneminde faaliyet kârı oranı % 35 olduğu görülmekle 446.250,00 X %35 = 156.187,50TL kâr kaybı hesaplandığı, ancak davacı ıslah dilekçesinde 44.625,00TL kâr kaybı talep etmiş olmakla taleple bağlılık ilkesi 44.625,00TL kâr kaybı talep edebileceği sonuç ve kanaati bildirilmiştir. TANIK ... BEYANINDA; " Ben tarafları sözleşmenin ifası sırsında davalı ... Mühendislik bünyesinde bir süre çalıştığım için ve ... Mühendisliğin yetkilisi olan ... okul arkadaşım olduğu için tanırım. ... Mühendislik yetkilisi olan arkadaşım bana böyle bir iş aldıklarını söyleyip kendileri adına çalışmamı teklif etti, ben de kabul ettim. Benim bildiğim kadarıyla davacı ile davalı anlaştıktan sonra öncelikle Safranbolu'da bulunan küçük bir tesisin tarama işi deneme maksadı ile davalı şirkete verilmiş bu iş zaten 2 gün sürecek küçük bir iştir. Davalı şirket bunu süresinde yerine getirip davacıya teslim etmiş davacı ile davalı yapılan işi uygun görüldüğünden davacının terminal ve dolum tesislerine ilişkin kapsamlı bir sözleşme imzalanmış. Ben 2013 yılı Kasım ayında 2014 yılı Şubat ayı civarlarına kadar davacı ...'a ait Yarımca, Ambarlı, Aliağa, Hatay Dörtyol, Samsun, Eskişehir Dolum, Işıkkent, Diyarbakır, Isparta, Ankara tesislerine bizzat gittim. Girdiğim tesislerde tesislere giriş özel izinle yapılmaktadır. Tesislere girişlerde hem imza attım ve telefonlarımı da teslim ettim. Tesislerde kalış sürelerim davacı taraftan temin edilebilir. Gittiğim bu tesislerde video çekimleri ve lazer taramaları yaptım. Hatta Safranbolu tesisine de ... bey ile beraber ikinci kez gidip bir tarama daha yaptık. Yaptığımız işlemde gelişmiş cihazla içine girilen mekanın üç boyutlu taraması yapılır ve bunlar bilgisayar ortamında gezilebilir bir mekana dönüştürülür. Video çekimi de ortamı bilmeyen ve bu işi bilgisayardaki aktarımını yapacak olan uzmanların işini kolaylaştırmak içindir. Ben taramaların birleştirme işlemlerini de yaptım. Benim işlerim 2014 yılı Şubat ayında tamamen bitmişti. Ancak benim işlemim dışında görüntülerin yüzeylendirme işlemi adı verilen başka bir ekibin gerçekleştireceği Autocad işlemi de vardır. Ben her tesisteki işim bitince görüntüleri bu ekibe gönderiyordum. Ben davalı olan ... Mühendislik bu işlemleri tamamen bitirip davacıya teslim etti mi veya zamanında teslim etti mi bunu bilmiyorum ancak işler yetişsin diye başka ekipler ile anlaşıp kendisine yardımcı ekipler oluşturtuğunu biliyorum. Bu iş için Japonya 'dan özel bilgisayarlar satın alındı. Yapılan bir kısım ödemeler oldu. Proje birkaç milyon dolarlık bir proje idi . İlk ödeme alındı. Ancak sonraki ödemeler alınmadı diye biliyorum hatta bana yapılacak bir ödeme vardı o da yapılmadı. Ben tesisleri gezerken ... tesislere giriş ve çekim noktasında yardımcı oldu fakat tarama sırasında sözleşmeye göre orayı bilen birinin rehberlik etmesi gerekiyordu ancak böyle bir görevlendirme yapılmadı o yüzden video çekimi yapılmak zorunda kaldı bu da işlemleri bir süre uzattı. Yine Lazer taramayı yaparken ... yardımcı ekip sağlaması gerekiyordu ancak bu ekipte verilmedi. Bu da işin uzamasına neden oldu. Biz bu gecikmeleri kendi mesaimizi gece geç saatlere kadar uzatıp fazladan çalışarak gidermeye çalıştık ve zamanında çekimleri benden istenen zamanda bitirdim. İşin bitiminden sonra paramızı almayı bekledik ancak paramızı alamadık. Ben bir süre sonra davalının yanından ödeme yapılmadığı için ayrılmak zorunda kaldım. Tanıklık ücreti istemiyorum" şeklinde beyanda bulunmuştur.GEREKÇE:Mahkememizce verilen 20/02/2018 tarih ... sayılı kararın İstinaf incelemesi sonucu, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi 05/10/2021 tarih 2019/204 Esas, 2021/1786 karar sayılı ilamıyla ile mahkememizin anılan kararının kaldırıldığı anlaşılmakla, İstinaf ilamı doğrultusunda yapılan yargılamada; davalı tanığı dinlenmiş, yeni bilirkişi heyetinden kök ve ek raporlar alınmıştır.İstinaf ilamından sonra, yargılama aşamasında .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası mahkememizin iş bu dosyası ile birleştirilmiştir.Asıl davada, taraflar arasındaki uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir. Dava, davalı yüklenicinin işi süresinde teslim edemediği, teslim edilen kısımların gizli ayılı olduğu, bu nedenle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiği iddiasıyla, sözleşmenin haklı nedenlerle feshedildiğinin tespiti, iş bedelinin ve bilgisayar yazılım bedeli olarak ödenen paranın iadesi ve cezai şart bedeli talebine ilişkindir. Davalı tarafça, sözleşmenin belirtilen sürede bitirilmesini engelleyenin davacı olduğu, ilk iki hakediş bedeli ödenmekle birlikte Nisan-Mayıs 2014 çalışmalarına ilişkin bedelin ödenmediği, ayrıca davalı şirketin işin tamamlanması için davacının vermesi gereken teknik desteği alamadığı, bu eksikliğin telafisi için 11 lokasyona kendisinin eleman gönderdiği belirtilerek, davanın reddi talep edilmiştir.Birleşen dosyada ise; asıl dosya davalısı /yüklenici, sözleşmenin haksız feshedildiği iddiasıyla, hakkediş bedeli, teminat mektuplarının haksız olarak nakde çevrilmesi nedeniyle uğranılan zararların tazmini, haksız fesih nedeniyle iş hakkında yaptığı yatırım ve masraflar sonucu uğradığı zararların tazmini, mahrum kalınan kazancın tazminini talep etmiştir,Alınan bilirkişi kök ve ek raporları tüm dosya kapsamıyla birlikte değerlendirildiğinde; asıl dava konusu uyuşmazlıklar; taraflar arasında akdedilmiş olan eser sözleşmesinin konusunu oluşturan işlerin davalı/yüklenici tarafından süresinde tamamlanmadığı gerekçesiyle davacı/işsahibinin sözleşmeyi haklı olarak feshedip etmediği; Teminat Mektubunu haklı olarak nakde çevirip çevirmediği; davacının, davalıya ödemiş olduğu iş bedeli tutarının iadesini, ilgili bilgisayar yazılımı için ödemiş olduğu bedelin iadesini ve ilgili cezai şartın ödenmesi talebine hak kazanıp kazanamadığı; birleşen dosyada ise sözleşmenin haksız feshedilmesine bağlı olarak yüklenicinin hakkediş bedeli, teminat mektuplarının haksız olarak nakde çevrilmesi nedeniyle uğranılan zararların tazminini, iş hakkında yüklenicinin yaptığı yatırım ve masraflar sonucu uğradığı zararların tazminini, mahrum kalınan kazancın tazminini talep edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır. Taraflar arasında akdedilmiş olan Eser Sözleşmesinin 3.2 nolu maddesine göre; İdari Şartnamenin 4.1, 4.2, 4.3 ve 4.4 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmı 30.04.2014 tarihinde teslim edilecek, İdari Şartnamenin 4.5, 4.6, 4.7 ve 4.8 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmı 30.09.2014 tarihinde teslime edilecektir. Davacı/iş sahibi, davalı/yükleniciye keşide ettiği 02.05.2014 tarihli ihtarname ile; İdare Şartnamenin 4.1, 4.2, 4.3 ve 4.4 nolu maddelerinde belirtilen iş kısmının 30.04.2014 tarihi itibariyle teslim edilmediğini iddia etmiş ve teslimini ihtar etmiştir. Daha sonra davacı/işsahibi, davalı/yükleniciye keşide ettiği 23.05.2014 tarihli ihtarname ile söz konusu işlerin hala teslim edilmediği gerekçesiyle sözleşmeyi feshettiğini bildirmiştir. Uyuşmazlığa konu işte, yüklenici asıl dosya davalısı/birleşen dosya davacısı şirketin arazideki lazer ölçmelerini gerçekleştirdiği, nokta bulutu şeklinde 3 boyutlu koordinatları (3 boyutlu katı model değil) teslim ettiği, P&ID çizimlerini oluşturduğu ancak çizimlerde eksiklikler olduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla İdari Şartname Madde 4.4'de belirtilen şartın da sağlanamadığı, iş sahibinin talep etmiş olduğu, tesislerin katı yüzey modellerini oluşturmadığı, İdari Şartname Madde 4.6'da belirtilmiş olan “katı yüzey modellerinin oluşturulması” adımının eksik kaldığının bilirkişi heyetince tespit edildiği, 28.11.2016 tarihli ... bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, uluslararası kaynaklar ve uygulamalardan gelen tecrübeler ışığında, boru hatlarını ve tankları içeren endüstriyel tesislerin ölçme ve modellemesi projelerinde yersel tarama ölçmelerinin 30, grafik ve çizimlerin 45,modelleme işlerinin ise %65'lik kısmını kapsadığının öne sürüldüğü, bilirkişi heyetinin kök raporda ulaşılan sonucun yeniden değerlendirilmesi sonucunda; tesislerin P&ID çizimlerinin de iş sahibine eksiksiz biçimde teslim edilmemiş olduğu, P&ID grafik çizimlerinin de işin genelinin %5'ine tekabül ettiği göz önüne alındığında projenin %65'inin tamamlandığı, geriye kalan %35'likbölümünü teşkil eden katı yüzey modellerinin ise oluşturulmadığı, sözleşmenin feshedildiği tarih itibariyle işin %65'lik kısmının yapıldığı tespit edilmiştir.İş sahibi asıl dosya davacısının sözleşmeyi feshettiği 23.05.2014 tarihinde, işin henüz tamamlanmamış olduğu, İdari Şartnamenin 4.6 nolu maddesinde belirtilen işin tamamlanması gereken tarih olan 30.09.2014 tarihinin henüz gelmediği (işin süresi dolmamıştır). Dolayısıyla da yüklenicinin işin tamamlanmasında (borcunu ifada) temerrüde düşmediği, fesih tarihi itibariyle, bu tarihin gelmesine (işin süresinin dolmasına) ve davalının temerrüde düşmesine (TBK.md.117/f.2) yaklaşık 4 ay 7 günlük süre olduğu, bu 4 ay 7 günlük süre içinde, İdari Şartnamenin 4.6 nolu maddesinde belirtilen işin tamamlanmasının mümkün olmadığının da anlaşılamadığının bilirkişi heyetince tespit edildiği, yani 4 ay 7 günlük süre içinde, İdari Şartnamenin 4.6 nolu maddesinde belirtilen işin yüklenici tarafından yapılabileceği, bu durum karşısında; işsahibinin, sözleşme konusu işin teslim edilmesi gereken 30.09.2014 tarihi gelmeden (işin süresi dolmadan) ve dolayısıyla da yüklenici işin yapımında (borcun ifasında) temerrüde düşmeden 4 ay 7 gün önce sözleşmeyi feshettiği için, iş sahibi asıl dosya davacısının sözleşmeyi haksız olarak feshettiği, işin %65'lik kısmının yapıldığı, işin tamamının bedelinin sözleşmede 1.275.000 TL + 229.500 TL KDV= 1.504.500 TL olarak kararlaştırıldığı, yüklenici, toplam bedelleri 399.565,00 TL olan 3 adet hakediş faturası düzenlemiş olup, bu fatura bedellerine istinaden iş sahibinin 266.536,15 TL ödeme yaptığı, yüklenici 1.275.000 TL + KDV =1.504.500 TL bedelli işin %65'ini yapmış olduğundan 266.536,15 TL'lik iş bedelinin ise %65'lik iş kısmına dahi tekabül etmediği (altında kaldığı) anlaşıldığından; iş sahibinin 266.536,15 TL'lik iş bedeli tutarının iadesini yükleniciden talebe hak kazanamadığı, iş sahibinin sözleşmeyi haksız olarak feshettiği ve feshettiği tarih itibariyle de yükleniciden bakiye alacağı olmadığından, 16.04.2014 tarihli 127.500 TL bedeli Teminat Mektubunu haksız olarak nakde çevirdiği ve işbu Teminat Mektubunun bedelini yükleniciye iade etmekle yükümlü olduğu, iş sahibi sözleşmeyi haksız olarak feshettiği için, sözleşmenin 6 no'lu maddesinin 1'inci paragrafında düzenlenmiş olan 127.500 TL tutarlı Cezai Şartın ödenmesini yükleniciden talebe hak kazanamayacağı, yüklenicinin düzenlediği 13.365,86USD tutarlı bilgisayar yazılımı bedeli faturasına istinaden iş sahibi tarafından önce 28.875,00 TL tutarında ödeme yapılmış; akabinde iş sahibi tarafından 30.06.2014 tarihinde 13.365,86 USD tutarlı iade faturası düzenlenmiş, yüklenici bu iade faturasını ticari kayıtlarına almıştır. Yüklenici asıl dosya davalısının, bu iade faturasını ticari kayıtlarına almakla (ticari defterlerine işlemekle) bu iade faturasını benimsediği, bu sebeple de fatura tutarını (fatura bedeli ödemesini) asıl dosya davacısına iade etmekle yükümlü olduğu, dolayısıyla da 28.875,00 TL'lik ödeme tutarını asıl dosya davacısına iade etmekle yükümlü anlaşılmakla; asıl dosya yönünden, davanın kısmen kabulü ile, 28.875,00 TL'nin 26.05.2014 (23.05.2014 tarihli ihtarnamenin davalıya tebliğinden ihtarnamede tanınmış olan 3 günlük ödeme süresinin sonundan) tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.Sözleşmenin asıl dosya davacısı /birleşen dosya davalısı iş sahibi tarafından haksız feshedildiğinin tespit edildiği, yüklenicinin bakiye hakkediş alacağı yönünden; faturalanmış ve faturalanmamış hakkediş alacaklarının toplamının 889.700,59TL olduğunun bilirkişi tarafından tespit edildiği, davacının bakiye hakkediş alacağının 889.700,59TL - ödenen kısım 266.536,15TL = 623.164,44TL olarak tespit edildiği, 612.978,70TL talep edildiği, taleple bağlı kalınarak bu miktar üzerinden karar verildiği; teminat mektubu yönünden, iş sahibinin sözleşmeyi haksız olarak feshettiği ve feshettiği tarih itibariyle de yükleniciden bakiye alacağı olmadığından, 16.04.2014 tarihli 127.500 TL bedeli Teminat Mektubunu haksız olarak nakde çevirdiği ve işbu Teminat Mektubunun bedelini yükleniciye iade etmekle yükümlü olduğu bu nedenle, teminat mektubunun nakde çevrilmesi nedeniyle 127.500-TL teminat mektubu bedelinin tazmin tarihi olan 16/05/2014 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği; gider mahiyetindeki harcamalar yönünden, 37.279,31TL bedelli ... marka özel bilgisayarın sabit kıymet mahiyetinde olan her zaman ve taraflar arasındaki sözleşme kapsamı dışındaki başkaca işlerde de kullanılabilecek bir bilgisayar olduğundan hesaplama dışında bırakıldığı, taraflar arasındaki sözleşmeye ilişkin hizmet kapsamında alınan gider mahiyetinde harcamalar toplamı 218.971,42TL olup sözleşme konusu işin tamamlanmayan %35’lik kısmına isabet eden tutar 76.640,00TL olarak hesaplandığı, bu nedenle bu miktar üzerinden karar verildiği; mahrum kalınan kar kaybı yönünden, toplam iş bedeli olan 1.275.000,00TL’den yapılmayan kısım olan %35’e isabet eden tutar 446.250,00TL olarak hesaplandığı, asıl dosya davacının kurumlar vergisi beyannamelerine göre 01.01.2013 - 31.12.2013 mali döneminde faaliyet kârı oranı % 35 olduğu görülmekle 446.250,00 X %35 = 156.187,50TL kâr kaybı hesaplandığı, ancak davacının 44.625,00TL kâr kaybı talep ettiği anlaşılmakla, 44.625,00TL'nin 23/05/2014 fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Asıl dosya yönünden, davanın KISMEN KABULÜ İLE, 28.875,00 TL'nin 26.05.2014 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Birleşen dosya yönünden, davanın KISMEN KABULÜ İLE; 2.1. Bakiye hak ediş alacağı olarak 612.978,70-TL'nin 23/05/2014 fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2.2.Teminat mektubunun nakde çevrilmesi nedeniyle 127.500-TL teminat mektubu bedelinin tazmin tarihi olan 16/05/2014 itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2.3.Gider mahiyetindeki harcamalar nedeniyle 76.640,00 TL'nin 23/05/2014 fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,2.4.Mahrum kalınan kar kaybı yönünden, 44.625,00TL'nin 23/05/2014 fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 3-Asıl dava yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 1.972,45-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 5.039,60-TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.067,15 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana iadesine, 4-Asıl dava yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 28.875,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Asıl dava yönünden, reddedilen kısım yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 45.000,00- TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,6- Birleşen dava yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 58.865,71 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 14.939,55 -TL harcın mahsubu ile bakiye 43.926,16 TL harcın birleşen dosya davalısından tahsili ile hazineye irat kaydına, 7-Birleşen dava yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 135.261,56 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak birleşen dosya davacısına verilmesine,8-Birleşen dava yönünden Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL arabuluculuk giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.004,77-TL'sinin davalıdan, 115,23-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 9-Birleşen dava yönünden, reddedilen kısım yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 33.047,45- TL nispi vekalet ücretinin birleşen dosya davacısından tahsili ile birleşen dosya davalısına ödenmesine,10-Asıl dosya Davacısı tarafından yapılan 1.997,65TL ilk gider, 1.518,00 TL tebligat ve müzekkere gideri, 64.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 67.515,65 -TL yargılama giderinin red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 6.606,28 -TL sinin asıl dosya davalısından tahsili asıl dosya davacısına verilmesine,11-Birleşen dosya davacısı tarafından yapılan 15.119,45 TL ilk gider, 170,50 TL tebligat ve müzekkere gideri, 22.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 37.789,95 -TL yargılama giderinin red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 36.394,24 -TL sinin birleşen dosya davalısından tahsili ile birleşen dosya davacısına verilmesine,12-HMK. 333. md. uyarınca taraflarca yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası davacıya iadesine,Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle İstanbul BAM ilgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere istinaf yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair verilen karar, hazır olan taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/02/2026Katip ...e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır