Türk Medeni Kanununun 432. maddesi kapsamında koruma amaçlı özgürlüğün kısıtlanması talebinde mahkemeler arası yetki uyuşmazlığının çözümüyle yargı yeri belirlenmesi.
Özet: İncelenen hukuki belgede, Türk Medenî Kanununun 432. maddesi uyarınca koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması talebine ilişkin bir yetki uyuşmazlığı çözüme kavuşturulmuştur; Antalya ve Mersin sulh hukuk mahkemeleri, kısıtlanması istenen kişinin yerleşim yeri adresinin neresi olduğu konusunda farklı gerekçelerle yetkisizlik kararları verince, üst mahkeme, kişinin yerleşim yerinin Antalya olduğunu ve Türk Medenî Kanununun 433. maddesi gereğince bu tür davalarda yetkili yerleşim yeri mahkemesinin görevli olduğunu belirterek, uyuşmazlığın Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından görülmesi gerektiğine karar vermiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/4628 E.  ,  2025/7782 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/2162 Esas, 2023/875 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 22.09.2022 Tarihli ve 2022/3333 Esas, 2022/2648 Karar Sayılı Kararı
Mahkememizce UYAP sistemi üzerinden yapılan mernis araştırması sonucunda kısıtlanması talep edilen ...'in son mernis adresinin ".... Mah. .... Sk. Kapı no.... .../MERSİN" olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Mersin 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 07.04.2023 Tarihli ve 2022/2162 Esas, 2023/875 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı adayının yerleşim yeri adresinin Merkez/Antalya olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 432 nci maddesi uyarınca koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukukî dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun'un “Koşulları” başlıklı 432 nci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Akıl hastalığı, akıl zayıflığı, alkol veya uyuşturucu Madde bağımlılığı, ağır tehlike arzeden bulaşıcı hastalık veya serserilik sebeplerinden biriyle toplum için tehlike oluşturan her ergin kişi, kişisel korunmasının başka şekilde sağlanamaması hâlinde, tedavisi, eğitimi veya ıslahı için elverişli bir kuruma yerleştirilir veya alıkonulabilir. Görevlerini yaparlarken bu sebeplerden birinin varlığını öğrenen kamu görevlileri, bu durumu hemen yetkili vesayet makamına bildirmek zorundadırlar.”
3. 4721 sayılı Kanun'un “Yetki” başlıklı 433 üncü maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleştirme veya alıkoymaya karar verme yetkisi, ilgilinin yerleşim yeri veya gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde bulunduğu yer vesayet makamına aittir.”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, korunma amacıyla özgürlüğünün kısıtlanması istenilenin yerleşim yeri adresinin .../Antalya olduğu anlaşıldığından uyuşmazlığın Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun'un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Antalya 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
20.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.